{"result":[{"id":5079,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u0627\u0633\u0645 \u0627\u0644\u0633\u0648\u0631\u0629","text":"40- \u011e\u00c2F\u0130R\/M\u00dc\u2019M\u0130N S\u00dbRES\u0130"},{"id":5080,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u0645\u0643\u0627\u0646 \u0646\u0632\u0648\u0644 \u0627\u0644\u0633\u0648\u0631\u0629","text":"(Mekke\u2019de inmi\u015ftir. 85 \u00e2yettir)"},{"id":5081,"sura":40,"from_aya":1,"to_aya":3,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"1- H\u00e2, M\u00eem.\n2- Bu Kitap, Aziz ve Alim olan Allah taraf\u0131ndan indirilmi\u015ftir.\n3- O, g\u00fcnahlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flayan, tevbeleri kabul eden, cezas\u0131 \u00e7etin ve l\u00fctfu pek bol oland\u0131r. O\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur. D\u00f6n\u00fc\u015f de yaln\u0131z O\u2019nad\u0131r."},{"id":5082,"sura":40,"from_aya":1,"to_aya":3,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"2. Y\u00fcce Allah, y\u00fcce Kitab\u0131ndan bahsetmekte ve onun, kemali dolay\u0131s\u0131 ile fiillerinde orta\u011f\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in yegane mabud ve il\u00e2h olan Allah taraf\u0131ndan indirildi\u011fini bildirmektedir. O Allah, hem b\u00fct\u00fcn yarat\u0131klar\u0131 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn alt\u0131nda bulunduran ve onlar\u0131 h\u00fckm\u00fcn\u00fcn mahk\u00fbmu k\u0131lan \u201cAziz\u201d hem de her \u015feyi bilen \u201cAlim\u201ddir. \n3. \u201cO\u201d g\u00fcnahk\u00e2rlara \u201cg\u00fcnahlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flayan\u201d tevbe edenlerden \u201ctevbeleri kabul eden\u201d g\u00fcnah i\u015fleme cesaretini g\u00f6stererek g\u00fcnahlardan tevbe etmeyen kimselere kar\u015f\u0131 \u201ccezas\u0131 \u00e7etin ve\u201d her \u015feyi kapsayan nimet ve ihsan\u0131 ile de \u201cl\u00fctfu pek bol oland\u0131r.\u201d \nAllah, kem\u00e2line dair baz\u0131 a\u00e7\u0131klamalarda bulunduktan sonra ve bu da amellerin yaln\u0131zca kendisine ihl\u00e2sla yap\u0131lmas\u0131 gereken yegane il\u00e2h olmas\u0131n\u0131 gerektirdi\u011finden dolay\u0131 devamla \u201cO\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur, d\u00f6n\u00fc\u015f de yaln\u0131z O\u2019nad\u0131r\u201d buyurmaktad\u0131r.\nKur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019in, bu vas\u0131flara sahip olan Allah taraf\u0131ndan indirilmi\u015f olmas\u0131 aras\u0131ndaki ili\u015fkiye gelince bu s\u0131fatlar, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019in kapsad\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn man\u00e2lar\u0131 gerekli k\u0131lmaktad\u0131r.\n\u00c7\u00fcnk\u00fc Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem ya Allah\u2019\u0131n isimleri, s\u0131fatlar\u0131 ve fiilleri hakk\u0131nda haber vermektedir ki burada say\u0131lanlar da O\u2019nun isim, s\u0131fat ve fiilleridir. Ya da Kur'\u00e2n, ge\u00e7mi\u015fteki ve gelecekteki gayblere dair haber vermektedir ki bunlar\u0131n hepsi de her \u015feyi bilen (Alim) Allah\u2019\u0131n kullar\u0131na \u00f6\u011frettikleri c\u00fcmlesindendir. \nYa da Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem, Allah\u2019\u0131n pek b\u00fcy\u00fck nimetleri, pek muazzam ihsanlar\u0131 hakk\u0131nda bilgi verip bunlara ula\u015ft\u0131ran emirleri i\u00e7ermektedir ki burada: \u201cVe l\u00fctfu pek bol oland\u0131r\u201d buyru\u011fu buna delalet etmektedir.\nYahut Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem, O\u2019nun olduk\u00e7a \u00e7etin cezalar\u0131n\u0131 ve bu cezalar\u0131 gerektiren masiyetleri haber vermektedir ki burada O\u2019nun \u201ccezas\u0131 \u00e7etin\u201d buyru\u011fu buna del\u00e2let etmektedir.\nYahut Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem, g\u00fcnahk\u00e2rlar\u0131 tevbeye, Allah\u2019a d\u00f6nmeye, Allah\u2019tan ma\u011ffiret dilemeye davet etmektedir ki buna da Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201cO, g\u00fcnahlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flayan, tevbeleri kabul eden\u201d buyru\u011fu delildir.\nYa da Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n yegane il\u00e2h ve mabud oldu\u011funu haber vermekte, buna dair akl\u00ee ve nakl\u00ee delilleri ortaya koymakta, buna te\u015fvik etmekte, Allah\u2019\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndaki varl\u0131klara ibadeti de yasaklamakta, onlara ibadetin yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131na dair akl\u00ee ve nakl\u00ee delilleri ortaya koymakta, bundan dolay\u0131 uyar\u0131da bulunmaktad\u0131r ki burada Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201cO\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur\u201d buyru\u011fu buna delalet etmektedir.\nYahut da Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019in buyruklar\u0131, O\u2019nun mutlak adaletli olan ceza\u00ee h\u00fck\u00fcmlerini, iyilikte bulunanlar\u0131n m\u00fck\u00e2fat\u0131n\u0131 ve isyank\u00e2rlar\u0131n cezalar\u0131n\u0131 haber vermektedir ki buna da Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201cD\u00f6n\u00fc\u015f de yaln\u0131z O\u2019nad\u0131r\u201d buyru\u011fu delalet etmektedir.\n\u0130\u015fte bunlar, Kur\u2019\u00e2n-\u0131 Ker\u00eem\u2019in kapsad\u0131\u011f\u0131 bu olduk\u00e7a y\u00fcksek manalar\u0131n t\u00fcm\u00fcn\u00fcn \u00f6zetidir."},{"id":5083,"sura":40,"from_aya":4,"to_aya":6,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"4- Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda ancak k\u00e2firler tart\u0131\u015f\u0131r. O halde onlar\u0131n \u00fclkelerde gezip dola\u015fmas\u0131 seni aldatmas\u0131n. \n5- Onlardan \u00f6nce N\u00fbh\u2019un kavmi, N\u00fbh\u2019un kavminden sonra da (peygamberlere kar\u015f\u0131 birle\u015fen m\u00fc\u015frik) birlikler yalanlam\u0131\u015flard\u0131. Her \u00fcmmet peygamberini yakalay\u0131p \u00f6ld\u00fcrmeye kastetmi\u015f ve hakk\u0131 ortadan kald\u0131rmak i\u00e7in bat\u0131lla tart\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131. Ben de onlar\u0131 (azapla ans\u0131z\u0131n) yakalad\u0131m. Peki, benim cezaland\u0131rmam nas\u0131lm\u0131\u015f?!\n6- B\u00f6ylece Rabbinin, k\u00e2firlerin cehennemlik oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki (azap) s\u00f6z\u00fc, onlar hakk\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f oldu."},{"id":5084,"sura":40,"from_aya":4,"to_aya":4,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"4. Y\u00fcce Allah, \u201cAllah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda ancak k\u00e2firler tart\u0131\u015f\u0131r\u201d buyurmaktad\u0131r. Burada tart\u0131\u015fmaktan kas\u0131t, Allah\u2019\u0131n \u00e2yetlerini reddetmek, bat\u0131l ile onlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmak maksad\u0131 ile yap\u0131lan tart\u0131\u015fmad\u0131r. Bu ise k\u00e2firlerin yapt\u0131\u011f\u0131 bir i\u015ftir.\nM\u00fcminlere gelince onlar hakka boyun e\u011ferler. Bundan maksatlar\u0131 da hak ile bat\u0131l\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fctmektir. Bu y\u00fczden insan\u0131n, bir ba\u015fkas\u0131n\u0131n d\u00fcnyev\u00ee hali dolay\u0131s\u0131 ile aldanmamas\u0131, Allah\u2019\u0131n d\u00fcnyada ona bir \u015feyler vermi\u015f olmas\u0131n\u0131, onu sevdi\u011fine ve o kimsenin hak \u00fczere oldu\u011funa delil saymamas\u0131 gerekir. Bu bak\u0131mdan Y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n\u201cO halde onlar\u0131n \u00fclkelerde gezip dola\u015fmas\u0131 seni aldatmas\u0131n.\u201d Yani \u00e7e\u015fitli ticaret ve kazan\u00e7 imk\u00e2nlar\u0131 ile oralarda gidip gelmelerine aldanma! Aksine kula d\u00fc\u015fen, insanlar\u0131 hak ile de\u011ferlendirmek, \u015fer\u2019\u00ee hakikatlere bakarak o hakikatler ile insanlar\u0131 tartmakt\u0131r. Hakk\u0131, bilgisiz ve ak\u0131ls\u0131z kimselerin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi insanlarla tartmaya kalk\u0131\u015fmamakt\u0131r.\nDaha sonra Y\u00fcce Allah, \u00f6nceki \u00fcmmetlerden baz\u0131lar\u0131n\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 gibi Allah\u2019\u0131n \u00e2yetlerini iptal etmek maksad\u0131 ile onlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131p tart\u0131\u015fanlar\u0131 tehdit ederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:"},{"id":5085,"sura":40,"from_aya":5,"to_aya":5,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"5. \u201cOnlardan \u00f6nce N\u00fbh\u2019un kavmi\u201d yine \u00c2d kavmi de \u201cN\u00fbh\u2019un kavminden sonra da birlikler\u201d g\u00fcruhlar halinde bir araya gelen, hakk\u0131 iptal etmek ve bat\u0131l\u0131 zafere kavu\u015fturmak \u00fczere bir araya toplanan \u201cbirlikler yalanlad\u0131lar.\u201d \n\u00d6yle ki bu grupla\u015fmalar\u0131 sonunda \u201cher \u00fcmmet peygamberini yakalay\u0131p \u00f6ld\u00fcrmeye kastetmi\u015f\u2026\u201d Bir peygambere kar\u015f\u0131 yap\u0131labilecek en ileri sald\u0131r\u0131 budur. Oysa o peygamberler, hay\u0131r ehlinin \u00f6nderleridir. Saf hakikat, onlarla beraberdir. Onlar\u0131n getirdikleri hakta hi\u00e7bir \u015f\u00fcphe ve teredd\u00fct yoktur. Ama bu \u00fcmmetler, onlar\u0131 \u00f6ld\u00fcrmek istediler.\nPeki, b\u00f6yle bir azg\u0131nl\u0131k, sap\u0131kl\u0131k ve bedbahtl\u0131ktan sonra i\u00e7inden \u00e7\u0131kmalar\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmayacak pek b\u00fcy\u00fck azaptan ba\u015fkas\u0131 s\u00f6z konusu olabilir mi?\nBundan dolay\u0131 Allah, onlar\u0131n d\u00fcnyev\u00ee ve uhrev\u00ee cezalar\u0131 hususunda \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cBen de\u201d yalanlamalar\u0131 ve pygamberlere kar\u015f\u0131 birle\u015fmeleri dolay\u0131s\u0131 ile \u201conlar\u0131 (azapla ans\u0131z\u0131n) yakalad\u0131m. Peki, benim cezaland\u0131rmam nas\u0131lm\u0131\u015f?\u201d Elbette o, cezan\u0131n en \u00e7etini ve en m\u00fcthi\u015fi idi. Bu ceza ya bir \u00e7\u0131\u011fl\u0131kt\u0131, ya \u00fczerlerine ya\u011fan bir ta\u015f ya\u011fmuru idi, ya yere onlar\u0131 yutmas\u0131 i\u00e7in ya da denize onlar\u0131 bo\u011fmalar\u0131 i\u00e7in verdi\u011fi bir emirdi. Sonunda onlar, s\u00f6nm\u00fc\u015f bir ate\u015f alevi gibi hareketsiz kal\u0131verdiler."},{"id":5086,"sura":40,"from_aya":6,"to_aya":6,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"6. \u201cB\u00f6ylece Rabbinin, k\u00e2firlerin cehennemlik oldu\u011fu y\u00f6n\u00fcndeki (azap) s\u00f6z\u00fc, onlar hakk\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f oldu\u201d \u00f6ncekiler hakk\u0131nda azap s\u00f6z\u00fcne sebep olan sap\u0131kl\u0131k h\u00fckm\u00fc hak oldu\u011fu gibi bu kafirler hakk\u0131nda da hak olmu\u015ftur. "},{"id":5087,"sura":40,"from_aya":7,"to_aya":9,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"7- Ar\u015f\u2019\u0131 ta\u015f\u0131yanlar ve etraf\u0131nda bulunanlar, Rablerini hamd ile tesbih ederler, O\u2019na iman ederler ve m\u00fc\u2019minler i\u00e7in de ma\u011ffiret dilerler. (Derler ki:) \u201cRabbimiz! Rahmetin ve ilmin her \u015feyi ku\u015fatm\u0131\u015ft\u0131r. Tevbe edenlere ve Senin yolunu izleyenlere ma\u011ffiret buyur ve onlar\u0131 cehennem azab\u0131ndan koru.\u201d\n8- \u201cEy Rabbimiz, onlar\u0131 da babalar\u0131ndan, e\u015flerinden ve z\u00fcrriyetlerinden salih olanlar\u0131 da kendilerine vaat etti\u011fin Adn cennetlerine koy. \u015e\u00fcphesiz Sen, Azizsin, Hakimsin.\u201d\n9- \u201cOnlar\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden de koru. Sen o g\u00fcn kimi k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden korursan ona merhamet etmi\u015f olursun. \u0130\u015fte as\u0131l b\u00fcy\u00fck kurtulu\u015f da budur.\u201d"},{"id":5088,"sura":40,"from_aya":7,"to_aya":7,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"7. Y\u00fcce Allah, m\u00fc\u2019min kullar\u0131na olan kemal derecesindeki l\u00fctfunu ve onlar\u0131n mutluluklar\u0131 i\u00e7in haz\u0131rlam\u0131\u015f oldu\u011fu sebepleri haber vermektedir. Bu sebeplerin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc, onlar\u0131n kudretleri d\u0131\u015f\u0131ndad\u0131r. Mukarreb meleklerin onlar i\u00e7in ma\u011ffiret dilemeleri, onlara din ve \u00e2hiretlerinin sal\u00e2h bulmas\u0131 i\u00e7in dua etmeleri, kudretleri d\u0131\u015f\u0131ndaki sebeplerdendir.\nBu buyruklarda z\u0131mnen Ar\u015f\u2019\u0131 ta\u015f\u0131yanlar\u0131n ve onun etraf\u0131nda bulunanlar\u0131n \u015fereflerini, Rablerine olan yak\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131, O\u2019na \u00e7ok\u00e7a ibadet etmelerini, Allah'\u0131n kullar\u0131n\u0131n iyiliklerini samimi olarak istediklerini -zira Allah\u2019\u0131n onlar\u0131n bu tutumlar\u0131n\u0131 sevdi\u011fini bilmektedirler- haber verilmekte ve \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \n\u201cAr\u015f\u2019\u0131\u201d yani Rahman\u2019\u0131n Ar\u015f\u0131 \u201cta\u015f\u0131yanlar\u201d ki o, b\u00fct\u00fcn mahlukat\u0131n tavan\u0131 durumundad\u0131r, g\u00f6kleri, yeri ve K\u00fcrsi\u2019yi ku\u015fat\u0131r, mahlukat\u0131n en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc, en geni\u015fi, en g\u00fczeli ve Y\u00fcce Allah\u2019a en yak\u0131n\u0131 oland\u0131r.\nBu melekleri Y\u00fcce Allah, bu y\u00fcce Ar\u015f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131makla g\u00f6revlendirmi\u015ftir. \u015e\u00fcphesiz ki bu melekler, meleklerin en b\u00fcy\u00fckleri, en azametlileri ve en g\u00fc\u00e7l\u00fcleridir. Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n onlar\u0131 Ar\u015f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131mak i\u00e7in se\u00e7mi\u015f olmas\u0131, \u00f6ncelikle onlar\u0131 zikretmesi ve O\u2019na yak\u0131n olmalar\u0131, melek t\u00fcr\u00fcn\u00fcn en faziletlileri olduklar\u0131na delildir. Onlara selam olsun. Y\u00fcce Allah, bir ba\u015fka yerde \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cO g\u00fcn \u00fcstlerinde bulunan sekiz melek, Rabbinin Ar\u015f\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r.\u201d (el-H\u00e2kka, 69\/17)\n\u201cVe etraf\u0131nda bulunanlar\u201d mevki ve fazilet itibari ile olduk\u00e7a yak\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f (mukarreb) melekler \u201cRablerini hamd ile tesbih ederler.\u201d Bu, onlara bir \u00f6vg\u00fcd\u00fcr. Y\u00fcce Allah\u2019a \u00e7ok\u00e7a ibadet ettikleri, \u00f6zellikle de tesbih (subh\u00e2nallah) ve tahm\u00eed (el-hamdulillah) dedikleri belirtilmektedir. Di\u011fer ibadetler ise Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n tesbih ve tahm\u00eed\u2019i kapsam\u0131ndad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlar kulun, ibadeti Allah\u2019tan ba\u015fkas\u0131na y\u00f6neltmekten O\u2019nu tenzih etti\u011fini ve hamdin yaln\u0131zca Y\u00fcce Allah\u2019a ait oldu\u011funu ifade eder. Hatta hamd Y\u00fcce Allah\u2019a ibadetin ta kendisidir.\nKulun \u201c\u0633\u0628\u062d\u0627\u0646 \u0627\u0644\u0644\u0647 \u0648\u0628\u062d\u0645\u062f\u0647\u201d demesi de bunun kapsam\u0131na girer ve bu da ibadetler aras\u0131nda yer al\u0131r.\n\u201cO\u2019na iman ederler, ve m\u00fc\u2019minler i\u00e7in de ma\u011ffiret dilerler.\u201d Bu, iman\u0131n faydalar\u0131 ve pek b\u00fcy\u00fck faziletleri aras\u0131nda yer al\u0131r. Zira hi\u00e7bir g\u00fcnahlar\u0131 bulunmayan melekler, iman ehli i\u00e7in ma\u011ffiret dilemektedirler. M\u00fcmin bir kimse, iman\u0131 sebebi ile bu pek b\u00fcy\u00fck fazilete nail olur.\nMa\u011ffiretin birtak\u0131m gerekleri vard\u0131r ki bunlar olmaks\u0131z\u0131n o, tamamlanmaz. Bu gerekler ise pek \u00e7ok kimsenin ilk anda hat\u0131r\u0131na geldi\u011fi gibi ma\u011ffiret dilemenin nihai gayesinin, sadece g\u00fcnahlar\u0131n ba\u011f\u0131\u015flanmas\u0131 oldu\u011fu \u015feklinde de\u011fildir. \u0130\u015fte Y\u00fcce Allah, meleklerin kendisinden ma\u011ffiret dileyi\u015flerini kendisi olmaks\u0131z\u0131n tamamlanmas\u0131 s\u00f6z konusu olmayan bu vas\u0131flarla birlikte \u015f\u00f6yle zikretmektedir: \u201cRabbimiz, rahmetin ve ilmin her \u015feyi ku\u015fatm\u0131\u015ft\u0131r.\u201d Senin ilmin her \u015feyi ku\u015fatm\u0131\u015f bulunuyor. Hi\u00e7bir \u015fey Senin i\u00e7in gizli de\u011fildir. Yerde olsun, g\u00f6klerde olsun zerre miktar\u0131 kadar -hatta ister bundan k\u00fc\u00e7\u00fck, ister bundan b\u00fcy\u00fck olsun- bir \u015fey dahi Senin bilginin d\u0131\u015f\u0131nda de\u011fildir. Rahmetin de her \u015feyi ku\u015fatm\u0131\u015f bulunuyor. Ulvi ve s\u00fcfli \u00e2lemi ile b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n rahmeti ile dolup ta\u015fmaktad\u0131r. Onlar\u0131n hepsini bu rahmet ku\u015fatm\u0131\u015f bulunmaktad\u0131r. O, neyi yaratm\u0131\u015fsa ona mutlaka rahmeti de ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \nO halde \u015firk ve masiyetlerden \u201ctevbe edenlere ve\u201d seni tevhid etme ve Sana itaat etme konusunda peygamberlerine uymak suretiyle \u201csenin yolunu izleyenlere ma\u011ffiret buyur ve onlar\u0131 cehennem azab\u0131ndan!\u201d Yani hem bizzat bu azab\u0131n kendisinden, hem de bu azab\u0131n sebeplerinden \u201ckoru!\u201d"},{"id":5089,"sura":40,"from_aya":8,"to_aya":8,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"8. \u201cEy Rabbimiz, onlar\u0131 da babalar\u0131ndan, e\u015flerinden\u201d yani erkek iseler han\u0131mlar\u0131ndan, han\u0131m iseler kocalar\u0131ndan, ayr\u0131ca dost ve arkada\u015flar\u0131ndan \u201cve z\u00fcrriyetlerinden salih olanlar\u0131\u201d iman ve salih amel i\u015flemek suretiyle salaha erenleri \u201ckendilerine\u201d peygamberlerin arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile \u201cvaat etti\u011fin Adn cennetlerine koy. \u015e\u00fcphesiz sen, Azizsin\u201d her \u015feyi emrin ve hakimiyetin alt\u0131nda tutans\u0131n, \u201cHakimsin\u201d her \u015feyi yerli yerince koyans\u0131n. Sen izzetinle onlar\u0131n g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flar, sak\u0131ncal\u0131 \u015feyleri onlardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131rs\u0131n. Yine bu izzetin ile onlar\u0131 her t\u00fcrl\u00fc hayra ula\u015ft\u0131r\u0131rs\u0131n. Bu y\u00fczden ey Rabbimiz, biz senden hikmetinin, aksini gerektirdi\u011fi bir \u015fey dilemiyoruz. Aksine dile\u011fimiz, senin peygamberlerin vas\u0131tas\u0131 ile bildirdi\u011fin hikmetinin ve l\u00fctfunun bir gere\u011fi olarak m\u00fc\u2019minlere ma\u011ffiret etmen, g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 ba\u011f\u0131\u015flamand\u0131r."},{"id":5090,"sura":40,"from_aya":9,"to_aya":9,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"9. \u201cOnlar\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden de koru.\u201d Hem k\u00f6t\u00fc amellerden hem de bunlar\u0131n cesas\u0131ndan uzak tut onlar\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc her ikisi de k\u00f6t\u00fcd\u00fcr. \n\u201cSen o g\u00fcn\u201d K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde \u201ckimi k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden korursan ona merhamet etmi\u015f olursun.\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc Senin kullar\u0131na rahmetin s\u00fcreklidir, kesintisizdir. Buna engel ise sadece kullar\u0131n, b\u00fcy\u00fck ve k\u00fc\u00e7\u00fck g\u00fcnahlar\u0131d\u0131r. Sen kimi g\u00fcnahlardan koruyacak olursan, \u015f\u00fcphesiz ki onu iyilikler i\u015flemeye ve bunlar\u0131n g\u00fczel kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131na muvaffak k\u0131ld\u0131n, demektir. \n\u201c\u0130\u015fte\u201d k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden korunmak sureti ile ho\u015flan\u0131lmayan \u015feylerin yok olmas\u0131, merhametin ger\u00e7ekle\u015fmesi ile de sevilen \u015feylerin elde edilmesi \u201cas\u0131l b\u00fcy\u00fck kurtulu\u015f\u201dtur ki onun gibi bir kurtulu\u015f yoktur. Yar\u0131\u015fanlar da bundan daha iyisi i\u00e7in yar\u0131\u015fmam\u0131\u015flard\u0131r.\nMeleklerin bu duas\u0131, onlar\u0131n Rablerini kem\u00e2l derecesinde bildiklerini, Y\u00fcce Allah\u2019a g\u00fczel isimleri ile tevess\u00fcl ettiklerini ifade etmektedir. Allah, kullar\u0131n\u0131n bu isimlerle kendisine tevess\u00fcl etmelerini sever. Yine meleklerin bu duas\u0131, Allah\u2019a yapt\u0131klar\u0131 duan\u0131n muhtev\u00e2s\u0131na uygun isimleri zikrettiklerinide g\u00f6stermektedir.\nOnlar, rahmetin ger\u00e7ekle\u015fmesini istedikleri, ayr\u0131ca be\u015feri nefislerin gerektirdi\u011fi ve Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n da bir taraftan eksikliklerini, di\u011fer taraftan da masiyet i\u015flemelerini gerektirdi\u011fini bildi\u011fi be\u015fer\u00ee nefislerin gerektirdi\u011fi bu hususlar\u0131n ortadan kald\u0131r\u0131lmas\u0131 ve buna benzer sebep ve ilkelerin elde edilmesi i\u00e7in niyaz ettikleri, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n da ilmi ile t\u00fcm bunlar\u0131 ku\u015fatm\u0131\u015f oldu\u011fu i\u00e7in dualar\u0131n\u0131 Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n Rah\u00eem ve Al\u00eem ismi ile tevess\u00fcl ederek yapm\u0131\u015flard\u0131r.\nBu dua, onlar\u0131n Allah\u2019a kar\u015f\u0131 kem\u00e2l derecesinde edepli olduklar\u0131n\u0131, bundan dolay\u0131 da O\u2019nun kendilerinin Rabbi oldu\u011funu, bu rububiyetin de hem umumi hem de hususi oldu\u011funu ikrar ettiklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. Yine kendilerinin hi\u00e7bir \u015feye sahip olmad\u0131klar\u0131n\u0131, Rablerine y\u00f6nelik bu dualar\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleri ile fakir ve muhta\u00e7 olan bir kimseden sad\u0131r oldu\u011funu, Rablerine hangi halleri ile yak\u0131nla\u015facak olurlarsa olsunlar mutlaka bunun Allah\u2019\u0131n bir l\u00fctfu, kerem ve ihsan\u0131 oldu\u011funu itiraf ettiklerini de g\u00f6stermektedir.\nRablerine tam anlam\u0131 ile muvaf\u0131k hareket ettiklerini de bu duadan anl\u0131yoruz. Zira onlar O\u2019nun sevdi\u011fi amelleri yani ibadetleri severler, onlar\u0131 yerine getirir ve sevenlerin gayreti gibi gayretle onlar\u0131 eda ederler. Yine Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n yaratt\u0131klar\u0131 aras\u0131ndan sevdi\u011fi kimselerden olan amel sahibi m\u00fc\u2019minleri de severler. \nDi\u011fer m\u00fckellef yarat\u0131klara gelince m\u00fc\u2019minler m\u00fcstesn\u00e2 Allah, onlara bu\u011fzeder. O nedenle meleklerin, m\u00fc\u2019minlere duyduklar\u0131 sevgi dolay\u0131s\u0131 ile Allah\u2019a dua ettiklerini, hallerinin d\u00fczelmesi i\u00e7in gayret ettiklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. \u00c7\u00fcnk\u00fc bir kimseye dua etmek, o kimseyi sevmenin en a\u00e7\u0131k delilidir. Zira ki\u015fi, ancak sevdi\u011fi kimselere dua eder.\nY\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201cM\u00fcminler i\u00e7in de ma\u011ffiret dilerler\u201d buyru\u011fundan sonra onlar\u0131n dualar\u0131na dair verdi\u011fi ayr\u0131nt\u0131lar, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n Kitab\u0131 \u00fczerinde nas\u0131l d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclece\u011fine dair ince bir i\u015faret i\u00e7ermekte ve bu hususa dikkatlerimizi \u00e7ekmektedir. \u015e\u00f6yle ki Allah\u2019\u0131n Kitab\u0131 \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcnen kimsenin tek ba\u015f\u0131na lafz\u00ee manay\u0131 anlamakla yetinmemesi, aksine lafz\u0131n anlam\u0131 \u00fczerinde de d\u00fc\u015f\u00fcnmesi gerekir. Ki\u015fi, lafz\u0131 sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde gere\u011fi gibi anlayacak olursa, o hususa ve ona ula\u015ft\u0131ran yollara akl\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda dikkat ederek iyice d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr. Bu i\u015fin tamamlanmas\u0131 i\u00e7in gerekli olan di\u011fer hususlar\u0131 ve ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu di\u011fer noktalar\u0131 da anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n lafz\u0131n delalet etti\u011fi \u00f6zel manay\u0131 murad etti\u011fine kesin kanaat getirdi\u011fi gibi o noktalar\u0131 da murad etti\u011fine kesin karar verir. Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n onlar\u0131 da murad etti\u011fine dair kesin kanaat getirmemiz i\u00e7in iki neden vard\u0131r:\n1. O hususlar\u0131n lafz\u0131n manas\u0131na tabi olan ve onun kendisine ba\u011fl\u0131 oldu\u011fu hususlar aras\u0131nda oldu\u011funa kesin kanaat getirirlmi\u015f olmas\u0131.\n2. Y\u00fcce Allah'\u0131n her \u015feyi bilmesi ve kullar\u0131na Kitab\u2019\u0131 \u00fczerinde iyiden iyiye d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi emretmi\u015f olmas\u0131d\u0131r. O, Kitab\u0131nda bulunan manalar\u0131n gerektirdi\u011fi di\u011fer hususlar\u0131 da bilir. Kitab\u0131n\u0131n bir hid\u00e2yet, bir nur ve her \u015feye dair bir a\u00e7\u0131klama oldu\u011funu, s\u00f6zlerin en a\u00e7\u0131\u011f\u0131, beyan itibari ile de en \u00fcst\u00fcn\u00fc ve en de\u011ferlisi oldu\u011funu da haber vermi\u015ftir. \u0130\u015fte bu yolla kul -bu konuda Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n ihsan edece\u011fi ba\u015far\u0131 oran\u0131nda- b\u00fcy\u00fck bir ilim ve pek \u00e7ok hay\u0131r elde eder.\nBizim bu tefsirimizde de bu kabilden -Allah\u2019\u0131n bize l\u00fctfetti\u011fi- pek \u00e7ok husus vard\u0131r. Baz\u0131 \u00e2yetlerde yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z a\u00e7\u0131klamalar\u0131n, sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir \u015fekilde ve iyice d\u00fc\u015f\u00fcnmeyen kimseler i\u00e7in nereden al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bu bak\u0131mdan gizli kalm\u0131\u015f olabilir. Y\u00fcce Allah\u2019tan rahmet hazinelerinden bizlere, hem bizim halimizin hem de m\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n hallerinin d\u00fczelmesine sebep te\u015fkil edecek ihsanlar ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131n\u0131 dileriz. Bizim yapabilece\u011fimiz, O\u2019nun l\u00fctf-u keremine yap\u0131\u015fmaktan, O\u2019nun ihsan\u0131na tevekk\u00fcl etmekten ibarettir. Biz, zaten her an ve her zaman O\u2019nun ihsan deryas\u0131 i\u00e7inde y\u00fcz\u00fcyoruz. L\u00fctfu ile bizleri, rahmetine ula\u015fmam\u0131z\u0131 engelleyen nefislerimizin \u015ferlerine kar\u015f\u0131 korumas\u0131n\u0131 dileriz. \u015e\u00fcphesiz ki O, pek c\u00f6merttir, \u00e7ok\u00e7a l\u00fctfedendir. Sebepleri de sonu\u00e7lar\u0131 da ihsan eden O\u2019dur.\nBu dua \u015funu da ihtiva etmektedir: E\u015f, evlat ve arkada\u015f gibi yak\u0131nlar ile birlikte olmak, ki\u015fiyi saadete ula\u015ft\u0131rabilir. Onlarla bir arada bulunmas\u0131, kendi amelinin d\u0131\u015f\u0131nda ve amelinin vesile olmad\u0131\u011f\u0131 birtak\u0131m hay\u0131rlar\u0131n ona ula\u015fmas\u0131na arac\u0131 olabilir. Nitekim meleklerin, hem m\u00fc\u2019minlere hem de m\u00fc\u2019minlerin babalar\u0131ndan, e\u015flerinden ve z\u00fcrriyetlerinden salih olanlara beraberce yapt\u0131klar\u0131 dua bu kabildendir. Ancak Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201cSalih olanlar\u201d buyru\u011fu dolay\u0131s\u0131 ile \u201cHepsinin de mutlaka salih olmalar\u0131 gerekir\u201d, diyenlerin g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcne g\u00f6re bu, onlar\u0131n kendi amellerinin bir sonucu olur. Do\u011frusunu en iyi bilen Allah\u2019t\u0131r."},{"id":5091,"sura":40,"from_aya":10,"to_aya":12,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"10- K\u00e2firlere \u015f\u00f6yle seslenilir: \u201cAllah\u2019\u0131n (size olan) \u00f6fkesi sizin kendinize olan \u00f6fkenizden elbette daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc siz, imana \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131z halde k\u00fcfre sap\u0131yordunuz.\u201d\n11- Derler ki: \u201cRabbimiz! Bizi iki kere \u00f6ld\u00fcrd\u00fcn, iki kere de dirilttin. \u0130\u015fte g\u00fcnahlar\u0131m\u0131z\u0131 da itiraf ettik. Art\u0131k (buradan) \u00e7\u0131kman\u0131n bir yolu yok mu?\u201d\n12- Bu (azab\u0131n) sebebi \u015fudur: Sadece Allah\u2019a dua\/ibadet edildi\u011fi vakit siz ink\u00e2r ediyordunuz. O\u2019na ortak ko\u015fuldu\u011funda da bunu kabul ediyordunuz. Art\u0131k h\u00fck\u00fcm, yaln\u0131zca \u00e7ok y\u00fcce ve pek b\u00fcy\u00fck olan Allah\u2019a aittir."},{"id":5092,"sura":40,"from_aya":10,"to_aya":10,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"10. Y\u00fcce Allah, k\u00e2firlerin kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalaca\u011f\u0131 rezillik ve r\u00fcsvayl\u0131\u011f\u0131, d\u00fcnyaya geri d\u00f6nmeyi ve ate\u015ften \u00e7\u0131kmay\u0131 isteyeceklerini, buna kar\u015f\u0131l\u0131k bu i\u015fin kendileri i\u00e7in imk\u00e2ns\u0131z oldu\u011fu belirtilerek azarlanacaklar\u0131n\u0131 haber vermekte ve \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n \u201cK\u00e2firlere\u201d buyru\u011funun lafz\u0131n\u0131n mutlak (kay\u0131ts\u0131z-\u015farts\u0131z) olarak kullan\u0131lmas\u0131, Allah\u2019\u0131 yahut kitaplar\u0131n\u0131 yahut peygamberlerini yahut da \u00e2hiret g\u00fcn\u00fcn\u00fc ink\u00e2r etmek \u015feklindeki b\u00fct\u00fcn k\u00fcf\u00fcr t\u00fcrlerini kapsamas\u0131 i\u00e7indir. \nOnlar, cehenneme girdiklerinde i\u015fledikleri g\u00fcnah ve veballer dolay\u0131s\u0131 ile bu azab\u0131 hak ettiklerini itiraf edecekler ve bundan dolay\u0131 da kendi kendilerinden nefret edecekler, kendilerine alabildi\u011fine \u00f6fkelenip k\u0131zacaklar. \u0130\u015fte o vakit onlara \u015f\u00f6ylece seslenilecektir: \n\u201cAllah\u2019\u0131n\u201d size olan \u201c\u00f6fkesi, sizin kendinize olan \u00f6fkenizden elbette daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc siz, imana \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131z halde k\u00fcfre sap\u0131yordunuz.\u201d Yani peygamberler ve onlara uyanlar, sizleri imana davet edip de size kar\u015f\u0131 hakk\u0131 apa\u00e7\u0131k g\u00f6steren delilleri ortaya koyduklar\u0131nda siz ink\u00e2r ettiniz. Allah\u2019\u0131n sizi yaratma sebebi olan imana yana\u015fmad\u0131n\u0131z. O\u2019nun geni\u015f ve engin rahmetinin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131n\u0131z. Bu y\u00fczden O da size gazap etti, sizden nefret etti. \n\u0130\u015fte bu, \u201csizin kendinize olan \u00f6fkenizden elbette daha b\u00fcy\u00fckt\u00fcr.\u201d Size olan bu \u00f6fke ve gazap, \u00fczerinizde s\u00fcreklidir. O, pek kerim olan\u0131n size olan gazab\u0131, art\u0131k sizi bulmu\u015f ve siz de nih\u00e2yet bu hale varm\u0131\u015f bulunuyorsunuz. Bug\u00fcn m\u00fc\u2019minler, Allah\u2019\u0131n r\u0131zas\u0131na ve m\u00fck\u00e2fatlar\u0131na nail olmu\u015fken, sizler Allah\u2019\u0131n gazab\u0131na ve cezas\u0131na maruz kald\u0131n\u0131z. "},{"id":5093,"sura":40,"from_aya":11,"to_aya":11,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"11. Bu s\u00f6zler \u00fczerine d\u00fcnyaya geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc temenni eder ve \u201cderler ki: Rabbimiz, bizi iki kere \u00f6ld\u00fcrd\u00fcn\u201d denildi\u011fine g\u00f6re iki \u00f6l\u00fcmle, ilk \u00f6l\u00fcm\u00fc ve iki nefha (S\u00fbr\u2019a \u00fcf\u00fcr\u00fc\u015f) aras\u0131ndaki hali yahut da var edilmeden \u00f6nceki mutlak yokluk hali ile var olduktan sonraki \u00f6l\u00fcm\u00fc kastetmektedirler. \u201c\u0130ki kere de dirilttin\u201d buyru\u011fundan kas\u0131t da d\u00fcnya hayat\u0131ndaki ya\u015fam ile \u00e2hiret hayat\u0131d\u0131r.\n\u201c\u0130\u015fte g\u00fcnahlar\u0131m\u0131z\u0131 da itiraf ettik. Art\u0131k (buradan) \u00e7\u0131kman\u0131n bir yolu yok mu?\u201d Yani onlar pi\u015fmanl\u0131klar\u0131n\u0131 dile getirerek b\u00f6yle diyecekler. Ancak bunun hi\u00e7bir faydas\u0131 olmayacakt\u0131r. "},{"id":5094,"sura":40,"from_aya":12,"to_aya":12,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"12. Kurtulu\u015fun sebeplerini yerine getirmedikleri i\u00e7in azarlanacaklar ve kendilerine \u015f\u00f6yle denilecektir: \u201cBu (azab\u0131n) sebebi \u015fudur: Sadece Allah\u2019a dua\/ibadet edildi\u011fi vakit\u201d yani O\u2019nun tevhidine, amelin yaln\u0131zca O\u2019na halis k\u0131l\u0131nmas\u0131na \u00e7a\u011fr\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ve O\u2019na ortak ko\u015fmak yasakland\u0131\u011f\u0131nda siz bunu \u201cink\u00e2r ediyordunuz.\u201d Bundan dolay\u0131 kalpleriniz nefret doluyor ve alabildi\u011fine bu\u011fzediyordunuz.\n\u201cO\u2019na ortak ko\u015fuldu\u011funda da bunu kabul ediyordunuz.\u201d Yani sizin bu yere gelip yerle\u015fmenizi, bu dinlenme(!) ve konaklama(!) yerine girmenize sebep olan \u015fey, sizin iman\u0131 ink\u00e2r, k\u00fcfre de iman etmenizdir. Sizler d\u00fcnyada da \u00e2hirette de k\u00f6t\u00fcl\u00fck ve fesat olan \u015feylere raz\u0131 oluyordunuz, d\u00fcnya ve \u00e2hirette hay\u0131r ve sal\u00e2h olan \u015feylerden tiksiniyordunuz. Bedbaht olu\u015fun, zilletin, il\u00e2h\u00ee gazaba maruz kalman\u0131n sebeplerini tercih ediyor, kurtulu\u015fun yollar\u0131n\u0131 izlemiyor, zafere ula\u015fman\u0131n sebeplerine iltifat etmiyordunuz: \u201cHid\u00e2yet yolunu g\u00f6rseler onu yol edinmezler, fakat azg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n yolunu g\u00f6rseler hemen onu yol edinirler.\u201d (el-A\u2019raf, 7\/147)\n\u201cArt\u0131k h\u00fck\u00fcm, yaln\u0131zca \u00e7ok y\u00fcce ve pek b\u00fcy\u00fck olan Allah\u2019a aittir.\u201d el-Aliy (\u00e7ok y\u00fcce); b\u00fct\u00fcn y\u00f6nleri ve mutlak anlam\u0131 ile y\u00fccelik sahibi demektir ki bu, hem zat\u00ee y\u00fcceli\u011fi (kainat\u0131n \u00fcst\u00fcnde olu\u015funu), hem makam y\u00fcceli\u011fini hem de kahr-u galebe y\u00fcceli\u011fini kapsar. O\u2019nun adaletinin kem\u00e2l derecesinde olmas\u0131, her bir \u015feyi yerli yerine koymas\u0131 ve takv\u00e2 sahipleri ile g\u00fcnahk\u00e2rlar\u0131 birbirine e\u015fit tutmamas\u0131 da makam\u0131n\u0131n y\u00fcceli\u011findendir. \nel-Keb\u00eer; pek b\u00fcy\u00fck olan anlam\u0131ndad\u0131r. B\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn, azametin, \u015fan ve \u015ferefin hem isimlerinde hem de s\u0131fatlar\u0131nda ve fiillerinde s\u00f6z konusu oldu\u011fu, her t\u00fcrl\u00fc \u00e2fetten, kusur ve eksiklikten m\u00fcnezzeh olan zat demektir. \nH\u00fck\u00fcm, yaln\u0131z O\u2019nun oldu\u011funa ve O, sizin ebedi kal\u0131\u015f\u0131n\u0131za dair h\u00fck\u00fcm verdi\u011fine g\u00f6re art\u0131k O\u2019nun h\u00fckm\u00fc ne ba\u015fkas\u0131 ile de\u011fi\u015ftirilir, ne de O\u2019nda bir de\u011fi\u015fiklik yap\u0131l\u0131r. "},{"id":5095,"sura":40,"from_aya":13,"to_aya":17,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"13- Ayetlerini size g\u00f6steren ve g\u00f6kten size r\u0131z\u0131k indiren O\u2019dur. Ama ancak (O\u2019na) y\u00f6nelenler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct al\u0131r. \n14- \u00d6yle ise k\u00e2firler ho\u015flanmasa da dini yaln\u0131z Allah\u2019a h\u00e2lis k\u0131larak O\u2019na dua\/ibadet edin.\n15- O, dereceleri y\u00fckseltendir\/y\u00fcksek oland\u0131r, Ar\u015f\u2019\u0131n sahibidir. Kavu\u015fma\/k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kar\u015f\u0131 (insanlar\u0131) uyarmas\u0131 i\u00e7in kullar\u0131ndan diledi\u011fi kimseye kendi emrinden olan ruhu\/vahyi O g\u00f6nderir. \n16- O g\u00fcn onlar (kabirlerinden kalk\u0131p Rablerinin huzurunda) apa\u00e7\u0131k meydana \u00e7\u0131karlar. Onlardan hi\u00e7bir \u015fey Allah\u2019a gizli kalmaz. (Allah:) \u201cBug\u00fcn h\u00fck\u00fcmranl\u0131k kimindir?\u201d (diye sorar ve yine kendisi cevap verir:) \u201cTek ve Kahh\u00e2r olan Allah\u2019\u0131nd\u0131r.\u201d\n17- Bug\u00fcn herkese kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 verilir. Bug\u00fcn haks\u0131zl\u0131k yoktur. \u015e\u00fcphesiz Allah, hesab\u0131 pek \u00e7abuk g\u00f6rendir."},{"id":5096,"sura":40,"from_aya":13,"to_aya":13,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"13. Y\u00fcce Allah, hakk\u0131 bat\u0131ldan ay\u0131rt etmek sureti ile kullar\u0131 \u00fczerindeki pek b\u00fcy\u00fck nimetlerini hat\u0131rlatmaktad\u0131r. Bunu kullar\u0131na g\u00f6sterdi\u011fi gerek nefsi ve \u00e2f\u00e2k\u00ee (hem i\u00e7 hem de d\u0131\u015f d\u00fcnyalar\u0131ndaki) \u00e2yetleri ile gerekse de Kur\u2019\u00e2n\u00ee \u00e2yetleri ile ger\u00e7ekle\u015ftirmektedir. \nBu \u00e2yetler, arzulanan her t\u00fcrl\u00fc maksada delalet etti\u011fi gibi hid\u00e2yeti sap\u0131kl\u0131ktan da a\u00e7\u0131k\u00e7a ay\u0131rt etmektedir. \u00d6yle ki bunlar \u00fczerinde d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp tefekk\u00fcr eden herhangi bir kimsenin i\u00e7inde hakikatleri bilme hususunda en ufak bir \u015f\u00fcphe ve teredd\u00fct kalmaz. Bu, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n kullar\u0131 \u00fczerindeki en b\u00fcy\u00fck nimetlerindendir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunun sonucunda hak ile ilgili herhangi bir \u015f\u00fcphe ortada kalmamakta, do\u011fru ile e\u011fri birbirine kar\u0131\u015fmamaktad\u0131r. \nAksien Y\u00fcce Allah, buna dair delilleri t\u00fcrl\u00fc t\u00fcrl\u00fc a\u00e7\u0131klamakta, \u00e2yetleri izah etmi\u015f bulunmaktad\u0131r. T\u00e2 ki hel\u00e2k olan apa\u00e7\u0131k bir delil \u00fczere helak olsun, hayatta kalan da apa\u00e7\u0131k bir delil \u00fczere hayat s\u00fcrs\u00fcn. \nA\u00e7\u0131klanan meseleler ne kadar b\u00fcy\u00fck ve de\u011ferli olursa, onlara dair deliller de o kadar \u00e7ok ve kolay anla\u015f\u0131l\u0131r olur. \nMesela tevhidi ele alal\u0131m; tevhid meselesi en b\u00fcy\u00fck ve en \u00f6nemli meselelerden biridir. Hatta en b\u00fcy\u00fck meseledir. Bundan dolay\u0131 buna dair akl\u00ee ve nakl\u00ee deliller de pek \u00e7ok ve \u00e7e\u015fitlidir. Y\u00fcce Allah buna dair \u00e7ok\u00e7a misaller vermi\u015f ve pek \u00e7ok istidl\u00e2llerde bulunmu\u015ftur. \n\u0130\u015fte bundan dolay\u0131 Y\u00fcce Allah, bir sonraki ayette tevhidi s\u00f6z konusu etmi\u015f ve tevhide dair birtak\u0131m delillere dikkat \u00e7ekerek \u201cdini yaln\u0131z Allah\u2019a halis k\u0131larak O\u2019na dua\/ibadet edin\u201d buyurmu\u015ftur.\nY\u00fcce Allah, kullar\u0131na \u00e2yetlerini g\u00f6sterdi\u011fini s\u00f6z konusu ettikten sonra da pek b\u00fcy\u00fck bir \u00e2yete (i\u015faret ve delile) dikkat \u00e7ekerek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n\u201cG\u00f6kten size r\u0131z\u0131k indiren O\u2019dur.\u201d Yani O, size kendisi vas\u0131tas\u0131 ile r\u0131z\u0131k elde edebildi\u011finiz, hem sizlerin hem de sahip oldu\u011funuz hayvanlar\u0131n kendisi vas\u0131tas\u0131yla ya\u015fama imk\u00e2n\u0131 buldu\u011fu ya\u011fmuru indirir. Bu da b\u00fct\u00fcn nimetlerin O\u2019nun taraf\u0131ndan verildi\u011fine delildir.\nDin nimetleri O\u2019ndand\u0131r ki bunlar, dini meseleler, onlara dair deliller ve onla\u0131rn gere\u011fince amel etme nimetleridir. B\u00fct\u00fcn d\u00fcnyevi nimetler de O\u2019ndand\u0131r. Kendisi ile kullar\u0131n da topra\u011f\u0131n da hayat buldu\u011fu ya\u011fmur sayesinde \u00e7\u0131kan nimetler gibi. \n\u0130\u015fte bu, kesin olarak \u015funu g\u00f6stermektedir: Nimet veren yaln\u0131zca O oldu\u011fu gibi, dinin sadece kendisine halis k\u0131l\u0131nmas\u0131 gereken yegane mab\u00fbd da O\u2019dur.\n\u201cAma\u201d bu \u00e2yetler kendisine hat\u0131rlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 vakit \u201cancak\u201d Y\u00fcce Allah\u2019a \u201cy\u00f6nelenler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct al\u0131r.\u201d Allah\u2019a, O\u2019nu sevmeye, O\u2019na sayg\u0131 ile boyun e\u011fmeye, itaate, O\u2019na yalvar\u0131p yakarmaya y\u00f6nelenler d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr ve \u00f6\u011f\u00fct al\u0131r. \u0130\u015fte il\u00e2h\u00ee \u00e2yetlerden gere\u011fi gibi yararlananlar bu kimselerdir. \u0130lah\u00ee rahmet b\u00f6yleleri i\u00e7in s\u00f6z konusu olur ve bu \u00e2yetlerle bunlar\u0131n basiretleri artar."},{"id":5097,"sura":40,"from_aya":14,"to_aya":14,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"14. \u0130l\u00e2h\u00ee \u00e2yetler, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct alma sonucunu verdi\u011fine, d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp \u00f6\u011f\u00fct almak da Y\u00fcce Allah\u2019a ihl\u00e2s\u0131 gerektirdi\u011fine g\u00f6re burada sebep bildiren bir ifade kullan\u0131larak \u015fu \u015fekilde emir verildi\u011fini g\u00f6r\u00fcyoruz:\n\u201c\u00d6yle ise... dini yaln\u0131z Allah\u2019a halis k\u0131larak O\u2019na dua\/ibadet edin.\u201d Buradaki dua, hem ibadet anlam\u0131ndaki duay\u0131, hem de Allah\u2019tan dilekte bulunmak anlam\u0131ndaki duay\u0131 kapsamaktad\u0131r.\nDini Allah'a halis k\u0131lmak ise gerek farz, gerek m\u00fcstehap, gerek Allah\u2019\u0131n haklar\u0131, gerek kullar\u0131n\u0131n haklar\u0131 ile ilgili b\u00fct\u00fcn ibadetlerde, sadece ve sadece Allah\u2019\u0131n r\u0131zas\u0131n\u0131 kasdetmektir. Yani sizler, din gere\u011fi yap\u0131p ettiklerinizi ve kendisiyle Allah'a  yak\u0131nla\u015fmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z her ameli yaln\u0131zca Allah i\u00e7in, sadece O\u2019nun r\u0131zas\u0131 i\u00e7in yap\u0131n.\n\u201cK\u00e2firler\u201d bundan \u201cho\u015flanmasa da\u201d ald\u0131rmay\u0131n; bu, sizi dininizden sapt\u0131rmas\u0131n. Allah yolunda herhangi bir k\u0131nayan\u0131n k\u0131namas\u0131ndan \u00e7ekinmeyin. K\u00e2firler dinin, yaln\u0131zca O\u2019na halis k\u0131l\u0131nmas\u0131ndan son derece rahats\u0131z olurlar ve bundan hi\u00e7 ho\u015flanmazlar. Nitekim Y\u00fcce Allah, bir ba\u015fka yerde \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cAllah tek ba\u015f\u0131na an\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00e2hirete inanmayanlar\u0131n kalpleri nefretle dolar. O\u2019nun d\u0131\u015f\u0131ndakiler an\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda ise hemen y\u00fczleri g\u00fcler.\u201d (ez-Z\u00fcmer, 39\/45)\nDaha sonra Allah, ibadetin yaln\u0131zca kendisine halis k\u0131l\u0131nmas\u0131n\u0131 gerektirecek \u015fekilde celal ve kemalinden s\u00f6z ederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:"},{"id":5098,"sura":40,"from_aya":15,"to_aya":15,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"15. \u201cO, dereceleri y\u00fckseltendir\/y\u00fcksek oland\u0131r. Ar\u015f\u0131n sahibidir.\u201d O, y\u00fcceler y\u00fccesidir. Yaln\u0131z kendisine ait olan Ar\u015fa istiva etmi\u015ftir. Dereceleri alabildi\u011fine y\u00fcksektir. Bu y\u00fckseklik ile mahlukat\u0131ndan ayr\u0131d\u0131r, \u015fan\u0131 \u015ferefi olduk\u00e7a y\u00fcksek, vas\u0131flar\u0131 \u00fcst\u00fcn, zat\u0131 pek y\u00fccedir. \u00d6yle ki O\u2019na ancak temiz, ar\u0131nm\u0131\u015f ve pak olan amel ile yakla\u015f\u0131labilir. Bu amel ise sahiplerinin derecelerini y\u00fckselten, kendilerini Allah\u2019a yak\u0131nla\u015ft\u0131ran ve di\u011fer yarat\u0131klar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131kartan ihl\u00e2st\u0131r. \nDaha sonra Y\u00fcce Allah, kullar\u0131na olan risalet ve vahiy nimetini s\u00f6z konusu ederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cKavu\u015fma\/k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kar\u015f\u0131 (insanlar\u0131) uyarmas\u0131 i\u00e7in kullar\u0131ndan diledi\u011fi kimseye kendi emrinden olan ruhu\/vahyi O g\u00f6nderir.\u201d \nVahyin, ruhlar ve kalpler i\u00e7in konumu, t\u0131pk\u0131 ruhun bedenler i\u00e7in konumu gibidir. Nas\u0131l ki ruhsuz bir bedenin hayat bulmas\u0131, ya\u015famas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn de\u011filse, ruh ve kalbin de vahiy ruhu olmaks\u0131z\u0131n d\u00fczen bulmas\u0131 ve kurtulu\u015fa ermesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bu y\u00fczden Allah, kullar\u0131n\u0131n fayda ve maslahatlar\u0131n\u0131n kayna\u011f\u0131 olan ruhu\/vahyi diledi\u011fi kimseye g\u00f6nderir ki bunlar da peygamberlerdir. Y\u00fcce Allah, onlar\u0131 \u00fcst\u00fcn k\u0131lm\u0131\u015f ve vahyi ile kullar\u0131na davet i\u00e7in onlar\u0131 se\u00e7mi\u015ftir.\nPeygamberlerin g\u00f6nderilmesinin faydas\u0131, kullar\u0131n dinlerinde, d\u00fcnyalar\u0131nda ve \u00e2hiretlerinde mutluluklar\u0131n\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirmek, yine din, d\u00fcnya ve \u00e2hiretlerinde bedbahtl\u0131\u011f\u0131 onlardan uzakla\u015ft\u0131rmakt\u0131r. Bundan dolay\u0131 Y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \nKendisine vahiy verilen ki\u015finin \u201ckavu\u015fma\/k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcne kar\u015f\u0131 (insanlar\u0131) uyarmas\u0131 i\u00e7in\u201d yani kullar\u0131 onunla uyarmak ve o g\u00fcnde ger\u00e7ekle\u015fecek hallerden kurtar\u0131c\u0131 sebeplere sar\u0131larak o g\u00fcn i\u00e7in gerekli haz\u0131rl\u0131klar\u0131 yapmaya te\u015fvik etmek \u00fczere g\u00f6ndermi\u015ftir. \nBu g\u00fcne \u201ckavu\u015fma g\u00fcn\u00fc\u201d ad\u0131n\u0131n verilmesinin sebebi, o g\u00fcnde yaratan\u0131n yarat\u0131lm\u0131\u015flar ile, yarat\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n birbirleri ile, amelde bulunanlar\u0131n da amelleri ve amellerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile kavu\u015fmas\u0131, bir araya gelmesi sebebiyledir."},{"id":5099,"sura":40,"from_aya":16,"to_aya":16,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"16. \u201cO g\u00fcn onlar (kabirlerinden kalk\u0131p Rablerinin huzurunda) apa\u00e7\u0131k meydana \u00e7\u0131karlar.\u201d Yerin \u00fczerinde a\u015fikar olacaklar, hi\u00e7bir yoku\u015fu ve ini\u015fi bulunmayan d\u00fcz bir alanda bir araya toplanm\u0131\u015f olacaklard\u0131r. Seslenen ki\u015fi sesini hepsine duyuracak ve bakan g\u00f6z hepsini g\u00f6rebilecektir. \n\u201cOnlardan hi\u00e7bir \u015fey\u201d ne kendileri, ne amelleri ne de bu amellerine verilecek herhangi bir kar\u015f\u0131l\u0131k \u201cAllah\u2019a gizli kalmaz.\u201d \n\u201cBug\u00fcn h\u00fck\u00fcmranl\u0131k kimindir?\u201d Yani \u00f6ncekileri, sonrakileri, g\u00f6klerde ve yerde bulunanlar\u0131 bir araya getirip toplayan, m\u00fclk\u00fcnde hi\u00e7bir kimsenin ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131, her t\u00fcrl\u00fc ili\u015fki ve ba\u011flant\u0131n\u0131n kopar\u0131ld\u0131\u011f\u0131, geriye salih ya da k\u00f6t\u00fc amellerden ba\u015fka hi\u00e7bir \u015feyin kalmad\u0131\u011f\u0131 o b\u00fcy\u00fck g\u00fcn\u00fcn mutlak m\u00e2liki, h\u00fck\u00fcmran\u0131 kimdir?\nO g\u00fcn h\u00fck\u00fcmranl\u0131k \u201ctek ve Kahh\u00e2r olan Allah\u2019\u0131nd\u0131r.\u201d Yani O, zat\u0131nda, isimlerinde, s\u0131fatlar\u0131nda, fiillerinde e\u015fsiz, bunlar\u0131n hi\u00e7birisinde hi\u00e7bir \u015fekilde orta\u011f\u0131 bulunmayand\u0131r. Kahhard\u0131r; b\u00fct\u00fcn mahlukat\u0131 emrine boyun e\u011fdirmi\u015ftir. B\u00fct\u00fcn mahlukat, O\u2019na itaat etmi\u015f, zillet ve sayg\u0131 ile O\u2019na boyun e\u011fmi\u015ftir. \u00d6zellikle y\u00fczlerin Hayy ve Kayy\u00fbm\u2019un \u00f6n\u00fcnde zilletle e\u011filece\u011fi o g\u00fcnde bu b\u00f6yledir. O g\u00fcn hi\u00e7 kimse, O\u2019nun izni olmaks\u0131z\u0131n konu\u015fmayacakt\u0131r. "},{"id":5100,"sura":40,"from_aya":17,"to_aya":17,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"17. \u201cBug\u00fcn herkese\u201d az ya da \u00e7ok, hay\u0131r ya da \u015fer d\u00fcnyada \u201ckazand\u0131\u011f\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 verilir. Bug\u00fcn haks\u0131zl\u0131k yoktur\u201d k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini art\u0131rmak yahut iyiliklerini azaltmak sureti ile kimseye zulmedilmez. \u201c\u015e\u00fcphesiz Allah hesab\u0131 pek \u00e7abuk g\u00f6rendir.\u201d \nO halde o g\u00fcn\u00fc uzak g\u00f6rmeyin. \u00c7\u00fcnk\u00fc kesinlikle gelecek olan bir \u015fey, pek yak\u0131n demektir. Ayn\u0131 \u015fekilde o K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde Y\u00fcce Allah, kullar\u0131n\u0131n hesab\u0131n\u0131 da \u00e7ok \u00e7abuk g\u00f6recektir. \n\u00c7\u00fcnk\u00fc O\u2019nun ilmi her \u015feyi ku\u015fatm\u0131\u015ft\u0131r, kudreti kem\u00e2l derecesindedir."},{"id":5101,"sura":40,"from_aya":18,"to_aya":20,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"18- Onlar\u0131 yakla\u015fan g\u00fcne kar\u015f\u0131 uyar. Zira (o g\u00fcn\u00fcn deh\u015fetinden) y\u00fcrekler a\u011fza gelecek, gam ve kederle dolup yutkunduk\u00e7a yutkunacaklard\u0131r. Zalimlerin ne candan bir dostu, ne de \u015fefaati kabul edilecek bir \u015fefaat\u00e7isi olacakt\u0131r.\n19- O, g\u00f6zlerin hain bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 ve kalplerin gizlediklerini bilir.\n20- Allah hak ile h\u00fckmeder. Onlar\u0131n O\u2019nun d\u0131\u015f\u0131nda yalvard\u0131klar\u0131 ise hi\u00e7bir \u015feye h\u00fckmedemez. \u015e\u00fcphesiz Allah her \u015feyi i\u015fitendir, g\u00f6rendir."},{"id":5102,"sura":40,"from_aya":18,"to_aya":18,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"18. Y\u00fcce Allah, peygamberi Muhammed sallallahu aleyhi ve sellem\u2019e hitaben \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cOnlar\u0131 yakla\u015fan g\u00fcne kar\u015f\u0131 uyar.\u201d Yani onlar\u0131 deh\u015fetli hallerine, s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131na, sars\u0131nt\u0131lar\u0131na kavu\u015fma vaktinin olduk\u00e7a yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131 o K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc ile korkut.\n\u201cZira (o g\u00fcn\u00fcn deh\u015fetinden) y\u00fcrekler a\u011fza gelecek, gam ve kederle dolup yutkunduk\u00e7a yutkunacaklard\u0131r.\u201d Yani kalpler ta g\u0131rtlaklara dayanm\u0131\u015f olacak, i\u00e7leri her t\u00fcrl\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnceden bo\u015falm\u0131\u015f olacakt\u0131r. Kalpler deh\u015fet ve s\u0131k\u0131nt\u0131lardan g\u0131rtlaklara kadar ula\u015f\u0131rken g\u00f6zler de yuvalar\u0131ndan d\u0131\u015far\u0131 f\u0131rlam\u0131\u015f olacakt\u0131r. \u201cRahman olan Allah\u2019\u0131n kendisine izin verdiklerinden ba\u015fkas\u0131 konu\u015fmayacak ve onlar da do\u011fruyu s\u00f6yleyeceklerdir.\u201d (en-Nebe\u2019, 78\/38) Kalplerinin i\u00e7indeki b\u00fcy\u00fck deh\u015fetlerden, korkun\u00e7, rahats\u0131z ve tedirgin edici hallerden dolay\u0131 yutkunacaklard\u0131r. \n\u201cZalimlerin ne candan bir dostu\u201d yak\u0131n\u0131, arkada\u015f\u0131 \u201cne de \u015fefaati kabul edilecek bir \u015fefaat\u00e7isi olacakt\u0131r.\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc \u015fefaat\u00e7iler, \u015firk i\u015fleyerek nefsine zulmetmi\u015f kimse i\u00e7in \u015fefaat etmeyeceklerdir. Onlar\u0131n \u015fefaat edeceklerini farz etsek dahi Y\u00fcce Allah, onlar\u0131n \u015fefaatlerine raz\u0131 olmayacak ve onu kabul etmeyecektir. "},{"id":5103,"sura":40,"from_aya":19,"to_aya":19,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"19. \u201cO, g\u00f6zlerin hain bak\u0131\u015f\u0131n\u0131\u201d kulun yan\u0131 ba\u015f\u0131nda oturandan, yak\u0131n\u0131nda bulunandan gizledi\u011fi ve fark ettirmeden bakt\u0131\u011f\u0131 bak\u0131\u015f\u0131 \u201cve kalplerin gizlediklerini\u201d kulun ba\u015fkas\u0131na a\u00e7\u0131klamad\u0131\u011f\u0131 \u015feyleri \u201cbilir.\u201d Y\u00fcce Allah, bu kadar gizli ve sakl\u0131 olan\u0131 bilir ki bunun d\u0131\u015f\u0131nda kalan a\u00e7\u0131ktaki i\u015fleri bilmesi \u00f6ncelikle s\u00f6z konusudur."},{"id":5104,"sura":40,"from_aya":20,"to_aya":20,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"20. \u201cAllah hak ile h\u00fckmeder.\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc O\u2019nun s\u00f6z\u00fc de hakt\u0131r, \u015feriat\u0131ndaki h\u00fck\u00fcmleri de hakt\u0131r. Amellere kar\u015f\u0131l\u0131k olarak verece\u011fi ceza\u00ee h\u00fckm\u00fc de hakt\u0131r. O, her \u015feyi ilmi ile ku\u015fatm\u0131\u015f, Levh-i Mahfuz\u2019da yazm\u0131\u015f ve tespit edip kayda ge\u00e7irmi\u015ftir. O, zul\u00fcmden, eksiklikten ve t\u00fcm kusurlardan m\u00fcnezzehtir. O, kader\u00ee h\u00fckm\u00fc ile h\u00fckmedendir ki O\u2019nun diledi\u011fi olur, dilemedi\u011fi de olmaz. D\u00fcnyada m\u00fc\u2019min ve k\u00e2fir kullar\u0131 aras\u0131nda h\u00fck\u00fcm veren, onlar aras\u0131ndan dostlar\u0131na ve sevdiklerine yard\u0131m ve zafer ihsan etmekle ay\u0131rt edici h\u00fckm\u00fcn\u00fc veren de O\u2019dur.\n\u201cOnlar\u0131n O\u2019nun d\u0131\u015f\u0131nda yalvard\u0131klar\u0131 ise\u201d bu ifade, Allah\u2019tan ba\u015fka kendisine ibadet edilen her bir varl\u0131\u011f\u0131 kapsar ki onlar, acizliklerinden, hayr\u0131 isteyecek iradeleri olmad\u0131\u011f\u0131ndan ve esasen bunu yapmaya da g\u00fc\u00e7leri yetmedi\u011finden dolay\u0131 \u201chi\u00e7bir \u015feye h\u00fckmedemez. \u015e\u00fcphesiz Allah\u201d de\u011fi\u015fik dillerle ifade edilen her t\u00fcrl\u00fc ihtiyac\u0131 ifadelendiren b\u00fct\u00fcn sesleri \u201ci\u015fitendir,\u201d olmu\u015fu, olan\u0131 ve olaca\u011f\u0131 \u201cg\u00f6rendir.\u201d G\u00f6r\u00fcleni de g\u00f6r\u00fclmeyeni de kullar\u0131n bildiklerini de bilmediklerini de g\u00f6rendir. \nBu iki \u00e2yetin ba\u015f\u0131nda Y\u00fcce Allah: \u201cOnlar\u0131 yakla\u015fan g\u00fcne kar\u015f\u0131 uyar\u201d buyurmakta, sonra da bu yakla\u015fan g\u00fcn\u00fc bu vas\u0131flar\u0131 ile nitelendirmektedir ki t\u00fcm bunlar, bu pek deh\u015fetli g\u00fcne haz\u0131rlanmay\u0131 gerektirmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu a\u00e7\u0131klamalar, bu g\u00fcndeki m\u00fck\u00e2fatlar\u0131 elde etmek i\u00e7in te\u015fvik etmekte ve onun deh\u015fetli hallerinden de sak\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r."},{"id":5105,"sura":40,"from_aya":21,"to_aya":22,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"21- Yery\u00fcz\u00fcnde gezip de kendilerinden \u00f6ncekilerin \u00e2k\u0131betinin nas\u0131l oldu\u011funa bakmazlar m\u0131? Onlar g\u00fc\u00e7 ve yery\u00fcz\u00fcndeki eserleri itibari ile bunlardan daha \u00fcst\u00fcn idiler. Yine de Allah onlar\u0131 g\u00fcnahlar\u0131 sebebiyle (ans\u0131z\u0131n) yakalad\u0131. Allah\u2019a kar\u015f\u0131 onlar\u0131 koruyan kimse de olmad\u0131.\n 22- Bunun sebebi, peygamberlerin onlara apa\u00e7\u0131k deliller getirmesine ra\u011fmen onlar\u0131n k\u00fcfre sapm\u0131\u015f olmalar\u0131yd\u0131. Bunun \u00fczerine Allah da onlar\u0131 (ans\u0131z\u0131n) yakalad\u0131. \u015e\u00fcphesiz O, \u00e7ok g\u00fc\u00e7l\u00fcd\u00fcr, cezas\u0131 pek \u00e7etindir."},{"id":5106,"sura":40,"from_aya":21,"to_aya":22,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"21. \u201cYery\u00fcz\u00fcnde\u201d kalpleri ve bedenleri ile ibret al\u0131p d\u00fc\u015f\u00fcnmek, geride kalan eserler \u00fczerinde tefekk\u00fcr etmek sureti ile \u201cgezip de kendilerinden \u00f6ncekilerin\u201d yalanlayan kimselerin \u201c\u00e2k\u0131betinin nas\u0131l oldu\u011funa bakmazlar m\u0131?\u201d Bunlar\u0131n \u00e2k\u0131betlerinin en k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7 olan hel\u00e2k, y\u0131k\u0131m, rezil ve r\u00fcsvay olmaktan ibaret oldu\u011funu g\u00f6receklerdir.\n\u00dcstelik \u201conlar g\u00fc\u00e7\u201d say\u0131, ara\u00e7-gere\u00e7 ve beden irili\u011fi itibariyle \u201cve yery\u00fcz\u00fcndeki\u201d yap\u0131, ekim-dikim gibi \u201ceserleri itibari ile bunlardan daha \u00fcst\u00fcn idiler.\u201d Eserlerin g\u00fc\u00e7l\u00fc olu\u015fu, o eserleri meydana getirenlerin g\u00fc\u00e7lerine ve bunlar ile kendilerini koruma alt\u0131na almaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131na delildir.\n\u201cYine de Allah onlar\u0131 g\u00fcnahlar\u0131\u201d \u00fczerinde \u0131srar edip onlar\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeleri \u201csebebiyle\u201d cezaland\u0131rmak sureti ile \u201cyakalad\u0131. Allah\u2019a kar\u015f\u0131 onlar\u0131 koruyan kimse de olmad\u0131.\u201d\n22. Onlar\u0131n g\u00fc\u00e7lerinin Allah\u2019\u0131n g\u00fcc\u00fc kar\u015f\u0131s\u0131nda kendilerine hi\u00e7bir faydas\u0131 olmad\u0131. Hatta \u00fcmmetler aras\u0131ndaki en g\u00fc\u00e7l\u00fc kavimlerden olan ve: \u201cBizden daha g\u00fc\u00e7l\u00fc kim var?\u201d (Fussilet, 41\/15) diyen \u00c2d kavmine bile g\u00fcc\u00fcn\u00fcn bir faydas\u0131 olmad\u0131. Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n onlar\u0131n \u00fczerlerine g\u00f6nderdi\u011fi r\u00fczgar, g\u00fc\u00e7lerini zay\u0131flatm\u0131\u015f ve onlar\u0131 darmada\u011f\u0131n ederek yok etmi\u015fti."},{"id":5107,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u062a\u0645\u0647\u064a\u062f \u0644\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"Daha sonra Y\u00fcce Allah, peygamberleri yalanlayanlar\u0131n hallerine bir \u00f6rnek s\u00f6z konusu etmektedir ki bu da Firavun ve onun askerleridir. Bu konuda Y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:"},{"id":5108,"sura":40,"from_aya":23,"to_aya":46,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"23- Andolsun Biz M\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131 \u00e2yetlerimizle\/mucizelerimizle ve apa\u00e7\u0131k bir delille g\u00f6nderdik\u2026\n24- Firavun\u2019a, H\u00e2m\u00e2n\u2019a ve K\u00e2r\u00fbn\u2019a. Ama onlar: \u201cBu, bir sihirbaz, bir yalanc\u0131!\u201d dediler.\n25- O, kat\u0131m\u0131zdan onlara hakk\u0131 getirdi\u011finde: \u201cOnunla birlikte iman edenlerin o\u011fullar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcn, kad\u0131nlar\u0131n\u0131 da sa\u011f b\u0131rak\u0131n\u201d dediler. Halbuki k\u00e2firlerin tuza\u011f\u0131, mutlaka bo\u015fa \u00e7\u0131kar.\n26- Firavun dedi ki: \u201cB\u0131rak\u0131n beni M\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131 \u00f6ld\u00fcreyim. O da Rabbine yalvars\u0131n (bakal\u0131m onu kurtaracak m\u0131?) \u00c7\u00fcnk\u00fc ben, onun dininizi de\u011fi\u015ftirmesinden veya \u00fclkede bozgunculuk \u00e7\u0131karmas\u0131ndan korkuyorum.\u201d\n27- M\u00fbs\u00e2: \u201cBen hesap g\u00fcn\u00fcne iman etmeyen her bir kibirliden benim de sizin de Rabbiniz (olan Allah\u2019a) s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m\u201d dedi.\n28- Firavun ailesinden olup iman\u0131n\u0131 gizleyen m\u00fc\u2019min bir adam \u015f\u00f6yle dedi: \u201cSiz \u2018Rabbim Allah\u2019t\u0131r\u2019, dedi diye bir adam\u0131 \u00f6ld\u00fcrecek misiniz? \u00dcstelik o, size Rabbinizden apa\u00e7\u0131k deliller getirmi\u015ftir. E\u011fer o, yalanc\u0131 ise yalan\u0131 kendi aleyhinedir. E\u011fer do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyor ise onun sizi tehdit ettiklerinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc gelir sizi bulur. \u015e\u00fcphesiz Allah, haddi a\u015fan ve yalan s\u00f6yleyen kimseleri do\u011fru yola iletmez.\u201d\n29- \u201cEy kavmim! Bug\u00fcn \u00fclkede \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flayan h\u00fck\u00fcmranl\u0131k sahipleri sizlersiniz. Ama e\u011fer Allah\u2019\u0131n azab\u0131 bize gelirse ona kar\u015f\u0131 bize kim yard\u0131m eder?\u201d Firavun dedi ki: \u201cBen size ancak uygun buldu\u011fum g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc s\u00f6yl\u00fcyorum ve size ancak do\u011fru yolu g\u00f6steriyorum.\u201d \n30- \u0130man eden o ki\u015fi dedi ki: \u201cEy kavmim! \u015e\u00fcphesiz ben sizin i\u00e7in o (peygamberlere kar\u015f\u0131 birle\u015fen) birliklerin (ba\u015f\u0131na gelen azap) g\u00fcn\u00fc gibi bir g\u00fcn\u00fcn gelmesinden korkuyorum;\n31- \u201cN\u00fbh kavmi, \u00c2d, Sem\u00fbd ve onlardan sonrakilerin ba\u015f\u0131na gelenlerin benzerinden. Allah, kullar\u0131na zul\u00fcm olacak hi\u00e7bir \u015fey dilemez.\u201d\n32- \u201cEy kavmim! \u015e\u00fcphesiz ben sizin i\u00e7in seslenme\/k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnden korkuyorum.\u201d\n33- \u201cO g\u00fcn arkan\u0131z\u0131 d\u00f6n\u00fcp gidersiniz de sizi Allah\u2019a kar\u015f\u0131 koruyacak kimseniz olmaz. Zira Allah kimi sapt\u0131r\u0131rsa onu do\u011fru yola iletecek hi\u00e7 kimse yoktur.\u201d\n34- \u201cAndolsun daha \u00f6nce Yusuf da size apa\u00e7\u0131k deliller getirmi\u015fti de size getirdiklerinden \u015f\u00fcphe edip durmu\u015ftunuz. Nih\u00e2yet o \u00f6l\u00fcnce de: \u2018Allah, ondan sonra bir daha asla peygamber g\u00f6ndermez\u2019 demi\u015ftiniz. \u0130\u015fte Allah haddi a\u015fan \u015f\u00fcpheci kimseleri b\u00f6yle sapt\u0131r\u0131r.\u201d\n35- \u201cOnlar, kendilerine gelmi\u015f bir delil olmaks\u0131z\u0131n Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131rlar. Bu ise hem Allah kat\u0131nda hem de m\u00fc\u2019minler nezdinde b\u00fcy\u00fck bir \u00f6fkeye neden olur. Allah, b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan her zorban\u0131n kalbini i\u015fte b\u00f6yle m\u00fch\u00fcrler.\u201d\n36- Firavun dedi ki: \u201cEy H\u00e2m\u00e2n! Benim i\u00e7in y\u00fcksek bir kule yap! Belki (ona \u00e7\u0131k\u0131p) yollara ula\u015f\u0131r\u0131m;\n37- \u201cG\u00f6klerin yollar\u0131na da M\u00fbs\u00e2\u2019n\u0131n il\u00e2h\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcm. Zira ben, onun kesinlikle yalanc\u0131lardan oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.\u201d \u0130\u015fte b\u00f6ylece Firavun\u2019un k\u00f6t\u00fc ameli ona s\u00fcsl\u00fc g\u00f6r\u00fcnd\u00fc ve do\u011fru yoldan al\u0131konuldu. Halbuki Firavun\u2019un tuza\u011f\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131kmaya mahkum idi. \n38- \u0130man eden ki\u015fi dedi ki: \u201cEy kavmim! Bana uyun ki size do\u011fru yolu g\u00f6stereyim.\u201d\n39- \u201cEy kavmim! Bu d\u00fcnya hayat\u0131 ancak (ge\u00e7ici) bir menfaatten ibarettir. \u00c2hiret ise, i\u015fte as\u0131l kal\u0131nacak yurt oras\u0131d\u0131r.\u201d\n40- \u201cKim bir k\u00f6t\u00fcl\u00fck i\u015flerse ancak onun misli ile cezaland\u0131r\u0131l\u0131r. Erkek veya kad\u0131n kim de m\u00fc\u2019min olarak salih bir amel i\u015flerse i\u015fte onlar, cennete girerler ve orada hesaps\u0131z r\u0131z\u0131klara kavu\u015furlar.\u201d\n41- \u201cEy kavmim! Ne oluyor b\u00f6yle ki ben sizi kurtulu\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorum. Siz ise beni ate\u015fe \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorsunuz?\u201d\n42- \u201cSiz, beni Allah\u2019\u0131 inkar etmeye ve (ibadete lay\u0131k oldu\u011funa dair) hi\u00e7bir bilgim olmayan \u015feyleri O\u2019na ortak ko\u015fmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorsunuz. Ben ise sizi Aziz ve \u011eaffar (olan Allah'a) davet ediyorum.\u201d\n43- \u201cHi\u00e7 ku\u015fkusuz beni davet etti\u011finiz \u015feylerin, d\u00fcnyada da \u00e2hirette de davete de\u011fer bir yanlar\u0131 yoktur. Ger\u00e7ek \u015fu ki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz Allah\u2019ad\u0131r ve \u015f\u00fcphesiz haddi a\u015fanlar da cehennemliktir.\u201d\n44- \u201cYak\u0131nda benim size s\u00f6ylediklerimi hat\u0131rlayacaks\u0131n\u0131z. Ben i\u015fimi Allah\u2019a havale ediyorum. \u015e\u00fcphesiz Allah kullar\u0131n\u0131 \u00e7ok iyi g\u00f6rendir.\u201d\n45- Sonunda Allah, onlar\u0131n kurduklar\u0131 tuzaklar\u0131n k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerinden onu korudu. Firavun hanedan\u0131n\u0131 ise feci azap ku\u015fatt\u0131.\n46- Onlar sabah ak\u015fam ate\u015fe sokulurlar. K\u0131yametin kopaca\u011f\u0131 g\u00fcn ise: \u201cFiravun hanedan\u0131n\u0131 azab\u0131n en \u015fiddetlisine sokun\u201d denilecek."},{"id":5109,"sura":40,"from_aya":23,"to_aya":23,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"23. \u201cAndolsun Biz\u201d \u0130mran o\u011flu \u201cM\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131\u201d onunla g\u00f6nderdiklerimizin ger\u00e7ek oldu\u011funa, kendilerine g\u00f6nderildi\u011fi kimselerin izledikleri \u015firk ve ona ba\u011fl\u0131 hususlar\u0131n da bat\u0131l oldu\u011funa kat\u2019i olarak delil te\u015fkil eden pek b\u00fcy\u00fck \u201c\u00e2yetlerimizle ve apa\u00e7\u0131k bir delille\u201d y\u0131lana d\u00f6n\u00fc\u015fen asa ve benzeri gibi Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n kendileri ile M\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131 destekledi\u011fi ve davet etti\u011fi hakka g\u00fc\u00e7 ve imk\u00e2n verdi\u011fi di\u011fer apa\u00e7\u0131k mucizeler gibi kalplere hakimiyet kuran ve kalpleri kendisine boyun e\u011fdiren a\u00e7\u0131k deliller ile bu inkarc\u0131lar\u0131n benzeri kimselere \u201cg\u00f6nderdik.\u201d"},{"id":5110,"sura":40,"from_aya":24,"to_aya":24,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"24. Bu \u015fekilde onu, \u201cFiravun\u2019a\u201d, onun veziri olan \u201cH\u00e2m\u00e2n\u2019a ve\u201d M\u00fbs\u00e2\u2019n\u0131n kavminden olmakla birlikte elindeki mal\u0131 sebebi ile kavmine kar\u015f\u0131 azg\u0131nla\u015fan \u201cK\u00e2r\u00fbn\u2019a\u201d g\u00f6nderdik. Hepsi de onu kesin ve a\u011f\u0131r bir \u015fekilde reddederek; \u201cBu, bir sihirbaz, bir yalanc\u0131!, dediler.\u201d"},{"id":5111,"sura":40,"from_aya":25,"to_aya":25,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"25. \u201cO, kat\u0131m\u0131zdan onlara hakk\u0131 getirdi\u011finde\u201d Y\u00fcce Allah da tam anlam\u0131 ile boyun e\u011fmelerini gerektiren, g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 mucizeler ile onu desteklemi\u015f oldu\u011fu halde onlar, gere\u011fini yap\u0131p bu mucizeler kar\u015f\u0131s\u0131nda boyun e\u011fmediler. Yaln\u0131zca bunlar\u0131 terk edip y\u00fcz \u00e7evirmekle kalmad\u0131lar, hatta onlar\u0131 ink\u00e2r etmek ve sahip olduklar\u0131 bat\u0131llar ile onlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmakla da yetinmediler. \nAksine izledikleri \u00e7irkin yol sonunda onlar\u0131: \u201cOnunla birlikte iman edenlerin o\u011fullar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fcn, kad\u0131nlar\u0131n\u0131 da sa\u011f b\u0131rak\u0131n\u201d demek noktas\u0131na kadar gittiler. Onlar, bu tuzak ve planlar\u0131n\u0131 uygulay\u0131p da onlar\u0131n o\u011fullar\u0131n\u0131 \u00f6ld\u00fcrd\u00fcklerinde onlar\u0131n g\u00fc\u00e7lenemeyeceklerini, k\u00f6lelikleri alt\u0131nda kalmaya ve kendilerine kulluk yapmaya devam edeceklerini zannettiler. \u201cHalbuki k\u00e2firlerin tuza\u011f\u0131, mutlaka bo\u015fa \u00e7\u0131kar.\u201d Nitekim onlar\u0131n maksatlar\u0131 da istedikleri gibi ger\u00e7ekle\u015fmedi. Aksine maksatlar\u0131n\u0131n z\u0131dd\u0131 olan bir musibetle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kald\u0131lar. Allah, kendilerini hel\u00e2ke u\u011fratt\u0131 da onlardan tek bir fert kalmamak \u00fczere hepsini yok etti.\nBurada Kur\u2019\u00e2n \u00fcslubundaki bir kaideye dikkat \u00e7ekelim: Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n Kitab\u0131nda muayyen bir k\u0131ssa veya muayyen bir konudan s\u00f6z edildi\u011fi vakit bu t\u00fcrden bir incelik \u00e7ok\u00e7a ge\u00e7er. Bu gibi durumlarda e\u011fer Y\u00fcce Allah o muayyen k\u0131ssa veya konu hakk\u0131nda yaln\u0131zca ona has olmayan bir h\u00fck\u00fcmden bahsedecek olursa, o h\u00fckm\u00fc, sebebini te\u015fkil eden genel bir vasfa ba\u011fl\u0131 olarak zikreder ki o h\u00fck\u00fcm, daha kapsaml\u0131 olsun. B\u00f6ylece onun kapsam\u0131na hem o ifadelerde anlat\u0131lan husus girsin, hem de o h\u00fckm\u00fcn, anlat\u0131lan o muayyen k\u0131ssa veya konuya has oldu\u011fu vehmi ortadan kalks\u0131n.\nBundan dolay\u0131 burada da: \u201cOnlar\u0131n tuza\u011f\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131kt\u0131\u201d denmeyerek: \u201cHalbuki k\u00e2firlerin tuza\u011f\u0131, mutlaka bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u201d buyurmu\u015ftur."},{"id":5112,"sura":40,"from_aya":26,"to_aya":26,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"26. \u201cFiravun\u201d b\u00fcy\u00fcklenerek, zorbal\u0131k taslayarak ve k\u0131t ak\u0131ll\u0131 kavmini kand\u0131rmak maksad\u0131 ile \u201cdedi ki: B\u0131rak\u0131n beni M\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131 \u00f6ld\u00fcreyim, o da vars\u0131n Rabbini \u00e7a\u011f\u0131rs\u0131n.\u201d Yani o -kahrolas\u0131ca- kavminin hat\u0131r\u0131n\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmasaym\u0131\u015f, M\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131 \u00f6ld\u00fcrecekmi\u015f! Onun Rabbine yalvarmas\u0131 dahi kendisine engel te\u015fkil etmiyormu\u015f!\nDaha sonra onu ni\u00e7in \u00f6ld\u00fcrmek istedi\u011fini, kavminin iyili\u011fini isteyip yery\u00fcz\u00fcnde k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ortadan kald\u0131rmak maksad\u0131n\u0131 g\u00fctt\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc belirterek \u015f\u00f6yle dedi: \u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc ben onun\u201d izlemekte oldu\u011funuz \u201cdininizi de\u011fi\u015ftirmesinden veya \u00fclkede bozguculuk \u00e7\u0131karmas\u0131ndan korkuyorum.\u201d \nBu da \u00e7ok hayret edilecek bir husustur. \u0130nsanlar\u0131n, hatta yarat\u0131lm\u0131\u015flar\u0131n en k\u00f6t\u00fcs\u00fc, insanlara insanlar\u0131n en hay\u0131rl\u0131s\u0131na t\u00e2bi olmamay\u0131 \u00f6\u011f\u00fctl\u00fcyor. Bu ise ger\u00e7ekleri tersy\u00fcz etmek ve aleyhte propaganda yapmak kabilindendir ki ondan, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n kendileri hakk\u0131nda: \u201cKavmini b\u00f6ylece hafife ald\u0131, onlar da ona itaat ettiler. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar, f\u00e2s\u0131klar toplulu\u011fu idi.\u201d (ez-Zuhruf, 43\/54) buyurdu\u011fu ak\u0131ls\u0131z kimselerden ba\u015fkas\u0131 etkilenmez."},{"id":5113,"sura":40,"from_aya":27,"to_aya":27,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"27. Firavun, azg\u0131nla\u015fmas\u0131n\u0131 ve bu do\u011frultuda g\u00fc\u00e7 ve iktidar\u0131n\u0131 kullanmas\u0131n\u0131 gerektiren bu \u00e7irkin s\u00f6zlerini s\u00f6yleyince \u201cM\u00fbs\u00e2\u201d aleyhisselam da: \u201cBen hesap g\u00fcn\u00fcne iman etmeyen her bir kibirliden benim de sizin de Rabbiniz (olan Allah\u2019a) s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m, dedi.\u201d Yani ben, b\u00fct\u00fcn i\u015fleri \u00e7ekip \u00e7eviren Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n rub\u00fbbiyetine s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m ve O\u2019nun beni korumas\u0131n\u0131 isterim. Kibri ve \u00e2hiret g\u00fcn\u00fcne iman etmemesi, kendisini k\u00f6t\u00fcl\u00fckler i\u015flemeye ve fesad \u00e7\u0131karmaya iten herkesten O\u2019na s\u0131\u011f\u0131n\u0131r\u0131m. Bunun kapsam\u0131na -az \u00f6nce a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131m\u0131z kuraldan da anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi- hem Firavun hem de ba\u015fkalar\u0131 girmektedir. Y\u00fcce Allah M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019\u0131 l\u00fctfu ile hesap g\u00fcn\u00fcne iman etmeyen, b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan herkesten korudu ve ona Firavun ve yak\u0131n adamlar\u0131n\u0131n k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini kendisinden uzakla\u015ft\u0131racak sebepleri m\u00fcyesser k\u0131ld\u0131. Bu sebeplerden birisi de krall\u0131k hanedan\u0131na mensup Firavun ailesinden a\u015fa\u011f\u0131da s\u00f6z\u00fc edilecek olan \u015fu m\u00fc\u2019min \u015fah\u0131st\u0131r:"},{"id":5114,"sura":40,"from_aya":28,"to_aya":28,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"28. Burada s\u00f6z\u00fc edilen kimsenin, s\u00f6z\u00fcn\u00fcn dinlenilir bir kimse olmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz g\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6zellikle de iman\u0131n\u0131 gizledi\u011fi ve zahiren onlara uygun hareket etti\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclecek olursa bu b\u00f6yledir. Zira e\u011fer zahiren onlara muhalefet ediyor olsayd\u0131 onun s\u00f6zlerine bu kadar kulak asmazlard\u0131. \nBu durum t\u0131pk\u0131 Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n Ras\u00fbl\u00fc sallallahu aleyhi ve sellem\u2019i Muhammed\u2019in amcas\u0131 Ebu Talib vas\u0131tas\u0131 ile Kurey\u015f\u2019ten korumas\u0131na benzemektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc Ebu Talib, Kurey\u015f nezdinde ulu ve dinleri hususunda da kendilerine uyan bir kimse idi. E\u011fer m\u00fcsl\u00fcman olmu\u015f olsa idi onun peygamberi korumas\u0131 s\u00f6z konusu olmazd\u0131.\n\u0130\u015fte il\u00e2h\u00ee tevfike mazhar olmu\u015f, akl\u0131 ba\u015f\u0131nda ve kararl\u0131 bir kimse olan bu m\u00fc\u2019min ki\u015fi, kavminin yapt\u0131klar\u0131 i\u015fin \u00e7irkinli\u011fini ve kararlar\u0131n\u0131n ne kadar olumsuz oldu\u011funu belirterek \u201c\u015f\u00f6yle dedi: Siz \u2018Rabbim Allah\u2019t\u0131r\u2019, dedi diye bir adam\u0131 \u00f6ld\u00fcrecek misiniz?\u201d Yani b\u00f6yle bir adam\u0131 \u00f6ld\u00fcrmeyi nas\u0131l caiz g\u00f6rebilirsiniz? Onun g\u00fcnah\u0131 ve su\u00e7u, Rabbim Allah\u2019t\u0131r, demekten ibarettir. Halbuki onun bu s\u00f6zleri delilsiz de de\u011fildir. Bundan dolay\u0131 s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc g\u00f6r\u00fcyoruz:\n\u201c\u00dcstelik o, size Rabbinizden apa\u00e7\u0131k deliller getirmi\u015ftir.\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc onun getirdi\u011fi apa\u00e7\u0131k deliller, onlar yan\u0131nda olduk\u00e7a \u00fcn salm\u0131\u015ft\u0131. K\u00fc\u00e7\u00fckleri de b\u00fcy\u00fckleri de bunlar\u0131 biliyordu. Yani bu durum, onun \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesini gerektirmez. Siz ni\u00e7in bundan \u00f6nce onun getirdi\u011fi hakk\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fctmeye kalk\u0131\u015fm\u0131yor ve onun delillerine, onlar\u0131 reddedecek delillerle kar\u015f\u0131l\u0131k vermiyorsunuz? Bundan sonra \u015fayet delilinizle ona galip gelecek olursan\u0131z onu \u00f6ld\u00fcrmeniz hel\u00e2l olur mu, olmaz m\u0131 diye o zaman d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrs\u00fcn\u00fcz? Ama onun delili \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flam\u0131\u015f ve belgeleri galip gelmi\u015f olursa o halde onu \u00f6ld\u00fcrmenizi engelleyecek pek \u00e7ok mani vard\u0131r. Hatta buna imk\u00e2n\u0131n\u0131z yoktur.\nDaha sonra durum ne olursa olsun, akl\u0131 ba\u015f\u0131nda herkesin ikna olaca\u011f\u0131 son derece mant\u0131kl\u0131 bir s\u00f6z s\u00f6yleyerek \u015f\u00f6yle dedi: \u201cE\u011fer o yalanc\u0131 ise yalan\u0131 kendi aleyhinedir, e\u011fer do\u011fru s\u00f6yl\u00fcyor ise onun sizi tehdit ettiklerinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc gelir sizi bulur.\u201d Yani M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam ya iddias\u0131nda yalanc\u0131d\u0131r yahut do\u011fru s\u00f6ylemektedir. \u015e\u00e2yet yalan s\u00f6yl\u00fcyorsa bu yalan, onun aleyhinedir, zarar\u0131 da sadece ona dokunacakt\u0131r. Bu konuda size herhangi bir zarar gelmez. \u00c7\u00fcnk\u00fc siz onun \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 kabul etmedi\u011finiz gibi onu tasdik de etmiyorsunuz. \nE\u011fer do\u011fru s\u00f6zl\u00fc ise size apa\u00e7\u0131k deliller getirmi\u015f ve sizlere \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 kabul etmedi\u011finiz takdirde Allah\u2019\u0131n sizleri d\u00fcnyada da \u00e2hirette de cazaland\u0131raca\u011f\u0131n\u0131 bildirmi\u015f oldu\u011funa g\u00f6re o vakit size tehdit ettiklerinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc -ki bu da d\u00fcnya azab\u0131d\u0131r- gelip elbette sizi bulacakt\u0131r.\nBu s\u00f6z, onun olduk\u00e7a ak\u0131ll\u0131 oldu\u011funu ve M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019\u0131 incelikli bir \u015fekilde savundu\u011funu g\u00f6stermektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu s\u00f6zleri ile herkesin a\u00e7\u0131k\u00e7a anlayaca\u011f\u0131 bir cevap vermi\u015f ve durum ne olursa olsun bu iki halden birisinin s\u00f6z konusu olaca\u011f\u0131n\u0131 belirtmi\u015f ve her hal\u00fckarda onu \u00f6ld\u00fcrmenin bir cahillik ve ak\u0131ls\u0131zl\u0131k oldu\u011funu ifade etmi\u015ftir.\nDaha sonra o, -Allah ondan raz\u0131 olsun, onu raz\u0131 etsin, ona ma\u011ffiret ve merhamet buyursun- bundan daha ileri bir noktaya ge\u00e7erek M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019\u0131n hakka ne kadar yak\u0131n oldu\u011funu a\u00e7\u0131klama gayreti ile: \u201c\u015e\u00fcphesiz Allah\u201d hakk\u0131 terk etmek ve bat\u0131la y\u00f6nelmek sureti ile \u201chaddi a\u015fan ve\u201d a\u015f\u0131r\u0131l\u0131\u011fa ka\u00e7t\u0131\u011f\u0131 hususlar\u0131 Y\u00fcce Allah\u2019a nispet etmek sureti ile \u201cyalan s\u00f6yleyen kimseleri do\u011fru yola iletmez.\u201d Allah, b\u00f6ylelerini ne anlatmak istediklerinde, ne de bunun i\u00e7in ortaya koyduklar\u0131 delili a\u00e7\u0131klamakta do\u011fru yola iletmez, s\u0131rat-i m\u00fcstakimi izleme ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 vermez. \nYani siz, M\u00fbs\u00e2\u2019n\u0131n hakka davet etti\u011fini ve Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n ona akl\u00ee delilleri ve semav\u00ee ola\u011fan\u00fcst\u00fc halleri (mucizeleri) a\u00e7\u0131klay\u0131p g\u00f6sterme hid\u00e2yetini bah\u015fetmi\u015f oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fcn\u00fcz. Bu \u015fekilde hid\u00e2yet bulan bir kimsenin haddi a\u015fan ve de yalanc\u0131 bir kimse olmas\u0131 ise m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.\nBu a\u00e7\u0131klamalar onun ger\u00e7ekten ilminin de akl\u0131n\u0131n da Rabbini bilip tan\u0131mas\u0131n\u0131n da m\u00fckemmel oldu\u011funa delildir. Daha sonra o, kavmini sak\u0131nd\u0131rarak, onlara \u00f6\u011f\u00fct vererek, \u00e2hiret azab\u0131 ile onlar\u0131 korkutarak ve de yery\u00fcz\u00fcnde sahip olunan m\u00fclke aldanmamalar\u0131 gerekti\u011fini belirterek \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: "},{"id":5115,"sura":40,"from_aya":29,"to_aya":29,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"29. \u201cEy kavmim, bug\u00fcn\u201d d\u00fcnyada, y\u00f6netti\u011finiz kimseler \u00fczerinde \u201c\u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flayan h\u00fck\u00fcmranl\u0131k sahipleri sizlersiniz.\u201d Onlara istedi\u011finiz uygulamay\u0131 yap\u0131yor ve onlar\u0131 istedi\u011finiz gibi y\u00f6netiyorsunuz. Ger\u00e7i bunun s\u00fcrekli b\u00f6yle olaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenemez ama farzedelim ki bu hep b\u00f6ylece s\u00fcr\u00fcp gitti. \u201cAma e\u011fer Allah\u2019\u0131n azab\u0131 bize gelirse ona kar\u015f\u0131 bize kim yard\u0131m eder?\u201d \nBu ifadeler, onun g\u00fczel davetinin bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc o, i\u015fin kendisi ile onlar ara\u0131nda ortak oldu\u011funu belirtmi\u015f ve: \u201cbize gelirse\u201d, \u201cBize kim yard\u0131m eder?\u201d tabirlerini kullanarak kendi iyili\u011fini istedi\u011fi kadar onlar\u0131n da iyili\u011fini istedi\u011fini ve kendisi i\u00e7in tercih etti\u011fini onlar i\u00e7in de tercih etti\u011fini anlamalar\u0131n\u0131 istemi\u015fti.\n\u201cFiravun\u201d bu hususta ona kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karak ve kavminin M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019a t\u00e2bi olmas\u0131n\u0131 \u00f6nlemek kast\u0131 ile onlar\u0131 aldatarak \u201cdedi ki: Ben size ancak uygun buldu\u011fum g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc s\u00f6yl\u00fcyorum ve size ancak do\u011fru yolu g\u00f6steriyorum.\u201d Firavun\u2019un: \u201cBen size ancak uygun buldu\u011fum g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc s\u00f6yl\u00fcyorum\u201d s\u00f6z\u00fc do\u011frudur. Ancak onun uygun buldu\u011fu ne idi? O, kavmini hafife almay\u0131 ve kendisine t\u00e2bi olmalar\u0131n\u0131 uygun g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. B\u00f6ylelikle ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 onlar sayesinde s\u00fcrd\u00fcrebilecekti. Ancak o, kendinsin hakl\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnde de\u011fildi. Zira M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019\u0131n hakl\u0131 oldu\u011funu g\u00f6rmekle ve kesin do\u011fru oldu\u011funu kabul etmekle birlikte bile bile onu ink\u00e2r etmi\u015fti.\nFiravun: \u201cve size ancak do\u011fru yolu g\u00f6steriyorum\u201d s\u00f6z\u00fcnde ise yalanc\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu, hakk\u0131 tersy\u00fcz etmek demektir. E\u011fer kendilerine k\u00fcfr\u00fc ve sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 \u00fczere oldu\u011fu gibi t\u00e2bi olmalar\u0131n\u0131 emretmi\u015f olsa idi k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn \u00e7ap\u0131 nispeten daha k\u00fc\u00e7\u00fck olurdu. Ancak o, kavmine kendisine uymalar\u0131n\u0131 emretmekle birlikte hakk\u0131n kendisine tabi olmakta oldu\u011funu, buna kar\u015f\u0131l\u0131k hakka t\u00e2bi olman\u0131n ise sap\u0131kl\u0131\u011fa t\u00e2bi olmak demek olaca\u011f\u0131n\u0131 iddia etmi\u015fti."},{"id":5116,"sura":40,"from_aya":30,"to_aya":30,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"30. \u201c\u0130man eden o ki\u015fi\u201d Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n yoluna davet edenlerde g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, kavminin hid\u00e2yetlerinden \u00fcmit kesmeksizin tekrar tekrar kavmini hid\u00e2yete davet etti. Rablerine davet edenler, bu davetlerini aral\u0131ks\u0131z yaparlar ve hi\u00e7bir \u015fekilde bundan geri durmazlar. Davet ettikleri kimselerin bat\u0131lda direni\u015fleri, davetlerini tekrarlamaktan onlar\u0131 engellemez. Bu y\u00fczden onlara \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: \n\u201cEy kavmim, \u015e\u00fcphesiz ben sizin i\u00e7in o (peygamberlere kar\u015f\u0131 birle\u015fen) birliklerin (ba\u015f\u0131na gelen azap) g\u00fcn\u00fc gibi bir g\u00fcn\u00fcn gelmesinden korkuyorum.\u201d Bununla Allah\u2019\u0131n peygamberlerine kar\u015f\u0131 gruplar halinde bir araya gelerek onlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmak i\u00e7in toplanan inkarc\u0131 \u00fcmmetleri kastetmi\u015fti. Daha sonra bunlar\u0131n kim olduklar\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayarak \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:"},{"id":5117,"sura":40,"from_aya":31,"to_aya":31,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"31. \u201cN\u00fbh kavmi, \u00c2d, Sem\u00fbd ve onlardan sonrakilerin ba\u015f\u0131na gelenlerin benzerinden.\u201d Onlar\u0131n k\u00fcf\u00fcr ve yalanlama \u00e2detlerine kar\u015f\u0131l\u0131k Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n \u00e2hiretten \u00f6nce d\u00fcnyada iken onlar\u0131 \u00e2cilen cezaland\u0131rmak \u015feklindeki adetinin\/kanununun bir benzerinin size gelmesinden korkuyorum. \n\u201cAllah, kullar\u0131na zul\u00fcm olacak hi\u00e7bir \u015fey dilemez.\u201d \u0130\u015fledikleri bir g\u00fcnah olmaks\u0131z\u0131n, yapt\u0131klar\u0131 herhangi bir su\u00e7 bulunmaks\u0131z\u0131n onlara azap etmez.\nD\u00fcnyev\u00ee cezalarla onlar\u0131 uyard\u0131ktan sonra \u00e2hiretteki cezalarla da onlar\u0131 korkutarak \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi: "},{"id":5118,"sura":40,"from_aya":32,"to_aya":32,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"32. \u201cEy kavmim! \u015e\u00fcphesiz ben sizin i\u00e7in seslenme\/k\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnden\u201d yani K\u0131yamet g\u00fcn\u00fc cennetliklerin cehennemliklere \u015f\u00f6ylece seslenecekleri g\u00fcnden \u201ckorkuyorum\u201d: \n\u201cCennetlikler cehennemliklere: Rabbimizin bize vaat etti\u011fini hak bulduk... diye seslenirler.\u201d (el-Araf, 7\/44 v.d.)\n\u201cCehennemlikler cennetliklere: Biraz su veya Allah\u2019\u0131n size ihsan etti\u011fi r\u0131z\u0131ktan bize g\u00f6nderin, diye seslenirler. Onlar ise: Do\u011frusu Allah bunlar\u0131 k\u00e2firlere haram k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r, derler\u201d (el-Araf, 7\/50)\nCehennemlikler orada g\u00f6revli olan M\u00e2lik\u2019e: \u201cEy M\u00e2lik, Rabbin hakk\u0131m\u0131zda \u00f6l\u00fcm h\u00fckm\u00fcn\u00fc versin, diye seslenecekler. (O da): Sizler (burada b\u00f6yle) kalacaks\u0131n\u0131z, diyecek.\u201d (ez-Zuhruf, 43\/77)\nYine cehennemlikler Rablerine: \u201cRabbimiz, bizi buradan \u00e7\u0131kar. E\u011fer bundan sonra bir daha d\u00f6nersek \u015f\u00fcphesiz biz zalim kimseleriz\u201d diye seslenecekler. O da onlara \u015f\u00f6yle cevap buyuracak: Y\u0131k\u0131l\u0131n i\u00e7erisine! Bana da bir s\u00f6z s\u00f6ylemeyin.\u201d (el-M\u00fcminun, 23\/107-108)\nM\u00fc\u015friklere: \u201cOrtak ko\u015ftuklar\u0131n\u0131z\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131n, denilecek. Bunun \u00fczerine onlar\u0131 \u00e7a\u011f\u0131r\u0131rlar ama onlar kendilerine cevap vermezler.\u201d (el-Kasas, 28\/64)"},{"id":5119,"sura":40,"from_aya":33,"to_aya":33,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"33. O -Allah kendisinden raz\u0131 olsun- onlar\u0131 bu deh\u015fetli g\u00fcn\u00fc hat\u0131rlatarak uyard\u0131 ve e\u011fer \u015firkleri \u00fczere devam edecek olurlarsa bu g\u00fcndeki hallerini hat\u0131rlatarak \u0131zd\u0131rab\u0131n\u0131 belirtti. \u0130\u015fte bundan dolay\u0131: \u201cO g\u00fcn arkan\u0131z\u0131 d\u00f6n\u00fcp gidersiniz\u201d Yani siz ate\u015fe g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcrs\u00fcn\u00fcz \u201cde sizi Allah\u2019a kar\u015f\u0131 koruyacak kimseniz olmaz.\u201d Allah\u2019\u0131n azab\u0131n\u0131 kendisi ile \u00f6nleyece\u011finiz bir g\u00fcc\u00fcn\u00fcz bulunmaz, O\u2019na kar\u015f\u0131 hi\u00e7 kimse de size yard\u0131mc\u0131 olamaz: \u201cO g\u00fcnde gizlilikler a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131kart\u0131l\u0131r, art\u0131k onun ne bir g\u00fcc\u00fc vard\u0131r, ne de bir yard\u0131mc\u0131s\u0131.\u201d (et-T\u00e2r\u0131k, 86\/9-10)\n\u201cAllah kimi sapt\u0131r\u0131rsa onu do\u011fru yola iletecek hi\u00e7 kimse yoktur.\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc hid\u00e2yet, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n elindedir. O, k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc ve murdarl\u0131\u011f\u0131 dolay\u0131s\u0131 ile hid\u00e2yete lay\u0131k olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildi\u011fi bir kulunun hid\u00e2yet bulmas\u0131n\u0131 engelleyecek olursa art\u0131k o kimsenin hid\u00e2yet bulmas\u0131na imk\u00e2n yoktur."},{"id":5120,"sura":40,"from_aya":34,"to_aya":34,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"34. \u201cAndolsun daha \u00f6nce\u201d yani M\u00fbs\u00e2\u2019n\u0131n do\u011frulu\u011funa delil olan apa\u00e7\u0131k delillerle gelmesinden ve sizlere O\u2019na hi\u00e7bir \u015feyi ortak ko\u015fmaks\u0131z\u0131n yaln\u0131zca Rabbinize ibadet etmenizi emretmesinden \u00f6nce, Yakub o\u011flu \u201cYusuf\u201d -ikisine de sel\u00e2m olsun- \u201cda size apa\u00e7\u0131k deliller getirmi\u015fti de size getirdiklerinden\u201d o hayatta iken \u201c\u015f\u00fcphe edip durmu\u015ftunuz. Nih\u00e2yet o \u00f6l\u00fcnce de\u201d \u015f\u00fcpheniz ve \u015firkiniz daha da artm\u0131\u015f ve: \u201cAllah ondan sonra bir daha asla peygamber g\u00f6ndermez, demi\u015ftiniz.\u201d Bu, sizin bat\u0131l zann\u0131n\u0131z ve Y\u00fcce Allah hakk\u0131nda yak\u0131\u015fmayan kanaatiniz idi. Oysa Y\u00fcce Allah, kullar\u0131n\u0131 ba\u015f\u0131bo\u015f b\u0131rakmaz. Onlara emir vermeksizin, yasaklar indirmeksizin kendi hallerine terk etmez. Aksine onlara peygamberlerini g\u00f6nderir. \nY\u00fcce Allah\u2019\u0131n bir peygamber g\u00f6ndermeyece\u011fini zannetmek, sap\u0131k\u00e7a bir kanaattir. Bundan dolay\u0131 devamla \u015f\u00f6yle demi\u015ftir: \u201c\u0130\u015fte Allah haddi a\u015fan \u015f\u00fcpheci kimseleri b\u00f6yle sapt\u0131r\u0131r.\u201d Onlar\u0131n ger\u00e7ek s\u0131fatlar\u0131 budur. Onlar ise zalimlik ederek ve b\u00fcy\u00fcklenerek M\u00fbs\u00e2\u2019y\u0131 bu \u015fekilde nitelendirmeye kalk\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131r. \nAs\u0131l hakk\u0131 \u00e7i\u011fneyip ge\u00e7tikleri, onu b\u0131rak\u0131p sap\u0131kl\u0131klara y\u00f6neldikleri i\u00e7in haddi a\u015fanlar onlard\u0131. As\u0131l yalanc\u0131lar da onlard\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar, Y\u00fcce Allah\u2019a yalan isnat ettiler ve peygamberlerini de yalanlad\u0131lar. As\u0131l haddi a\u015fan \u015f\u00fcpheciler, Allah\u2019\u0131n kendilerine hid\u00e2yet vermedi\u011fi ve hayra muvaffak k\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 kimselerdir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yleleri hak kendilerine ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve onu \u00f6\u011frendikleri halde bile bile onu reddetmi\u015flerdir.\nB\u00f6ylelerinin cezas\u0131 ise hid\u00e2yet bulmalar\u0131n\u0131n engellenmesidir. Nitekim Y\u00fcce Allah, \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cOnlar sap\u0131p e\u011frilince Allah da kalplerini sapt\u0131rd\u0131.\u201d (es-Saf, 61\/5); \u201c\u0130lk defa O\u2019na iman etmedikleri gibi Biz de onlar\u0131n kalplerini ve g\u00f6zlerini \u00e7eviririz de azg\u0131nl\u0131klar\u0131 i\u00e7erisinde onlar\u0131 k\u00f6r ve \u015fa\u015fk\u0131n bir halde b\u0131rak\u0131r\u0131z.\u201d (el-En\u2019\u00e2m, 6\/110); \u201cAllah zalimler toplulu\u011funa hid\u00e2yet vermez.\u201d (el-Bakara, 2\/258)"},{"id":5121,"sura":40,"from_aya":35,"to_aya":35,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"35. Daha sonra \u015f\u00fcpheci ve haddi a\u015fan kimselerin niteliklerini s\u00f6z konusu ederek \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemektedir: \u201cOnlar, kendilerine gelmi\u015f bir delil olmaks\u0131z\u0131n\u201d herhangi bir belge, herhangi bir dayanaklar\u0131 bulunmaks\u0131z\u0131n \u201cAllah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda tart\u0131\u015f\u0131rlar.\u201d Hakk\u0131 bat\u0131ldan ay\u0131rt eden ve a\u00e7\u0131kl\u0131klar\u0131 itibari ile g\u00f6zle g\u00f6r\u00fclen g\u00fcne\u015f durumunda olan \u00e2yetler hakk\u0131nda, bunca a\u00e7\u0131kl\u0131klar\u0131na ra\u011fmen onlar\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fctmek ve iptal etmek kast\u0131 ile tart\u0131\u015f\u0131p dururlar. \nHerhangi bir delile dayal\u0131 olmaks\u0131z\u0131n bu \u00e2yetler hakk\u0131nda tart\u0131\u015fmak, Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda tart\u0131\u015fan herkesin ayr\u0131lmaz vasf\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc herhangi bir delile dayal\u0131 olarak onlara kar\u015f\u0131 tart\u0131\u015fmaya imk\u00e2n yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc hi\u00e7bir \u015fey, hakka kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kamaz. Dolay\u0131s\u0131 ile ne \u015fer\u2019\u00ee ne de akl\u00ee herhangi bir delil ile Allah\u2019\u0131n \u00e2yetlerine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaya asla imk\u00e2n bulunmaz.\n\u0130\u015fte hakk\u0131 bat\u0131l ile reddetme muhtevas\u0131nda bulunan b\u00f6yle bir s\u00f6ze \u201cBu ise hem Allah kat\u0131nda hem de m\u00fc\u2019minler nezdinde b\u00fcy\u00fck bir \u00f6fkeye neden olur.\u201d Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n b\u00f6yle birisine olan \u00f6fkesi ise \u00e7ok daha \u015fiddetlidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir kimse, hem hakk\u0131 yalanlam\u0131\u015f ve bat\u0131l\u0131 do\u011frulam\u0131\u015f hem de bat\u0131l\u0131 Allah'a nispet etmi\u015ftir. Bu gibi i\u015flere ve bu vas\u0131flara sahip olan kimselere Allah\u2019\u0131n \u00f6fkesi pek \u015fiddetlidir. Allah\u2019\u0131n m\u00fc\u2019min kullar\u0131 da bundan dolay\u0131 Rablerine uygun olarak b\u00f6yle bir \u015feye en ileri derecede \u00f6fke duyarlar. \u0130\u015fte onlar Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n se\u00e7kin kullar\u0131d\u0131r ve onlar\u0131n bu \u00f6fkeleri, \u00f6fke duyduklar\u0131 kimselerin ne kadar \u00e7irkin bir i\u015f yapt\u0131klar\u0131na delildir. \n\u201cAllah\u201d hakk\u0131 reddetmek sureti ile kendi kendine, insanlar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fcmsemek sureti ile de onlara kar\u015f\u0131 \u201cb\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan\u201d ve \u00e7ok\u00e7a zul\u00fcm ve haks\u0131zl\u0131k etmesi dolay\u0131s\u0131 ile \u201cher zorban\u0131n kalbini i\u015fte b\u00f6yle\u201d Firavun ve hanedan\u0131n\u0131n kalplerini m\u00fch\u00fcrledi\u011fi gibi \u201cm\u00fch\u00fcrler.\u201d"},{"id":5122,"sura":40,"from_aya":36,"to_aya":37,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"36. \u201cFiravun\u201d M\u00fbs\u00e2\u2019ya kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131karak ve onun, Ar\u015f\u2019a istiv\u00e2 eden ve b\u00fct\u00fcn mahlukat\u0131n \u00fcst\u00fcnde olan \u00e2lemlerin Rabbini kabul etme \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131n yalan oldu\u011funu ileri s\u00fcrerek \u201cdedi ki: Ey H\u00e2m\u00e2n, benim i\u00e7in y\u00fcksek\u201d ve olduk\u00e7a b\u00fcy\u00fck \u201cbir kule yap!\u201d \nBundan maksad\u0131 \u015fuydu: \u201cBelki (ona \u00e7\u0131k\u0131p) yollara ula\u015f\u0131r\u0131m.\u201d\n37. \u201cG\u00f6klerin yollar\u0131na da M\u00fbs\u00e2\u2019n\u0131n il\u00e2h\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcr\u00fcm. Zira ben, onun\u201d Musa\u2019n\u0131n, bizim bir Rabbimizin oldu\u011funa ve bu Rabbin de sem\u00e2v\u00e2t\u0131n \u00fcst\u00fcnde bulundu\u011funa dair iddias\u0131nda \u201ckesinlikle yalanc\u0131lardan oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.\u201d \nFiravun ihtiyatl\u0131 davranmak ve i\u015fi bizzat kendisi denemek istiyordu. Ancak Y\u00fcce Allah, onu bu s\u00f6zleri s\u00f6ylemeye iten sebebin ne oldu\u011funu a\u00e7\u0131klamak \u00fczere \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n\u201c\u0130\u015fte b\u00f6ylece Firavun\u2019un k\u00f6t\u00fc ameli ona s\u00fcsl\u00fc g\u00f6r\u00fcnd\u00fc.\u201d \u015eeytan, onun k\u00f6t\u00fc amelini ona s\u00fcsleyip durdu, o i\u015fi yapmaya \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131 ve ona g\u00f6z\u00fcnde g\u00fczel g\u00f6sterdi. Sonunda o da yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00fczel g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131. Ona \u00e7a\u011f\u0131rmaya ve bu konuda hakl\u0131 imi\u015f gibi tart\u0131\u015fmaya koyuldu. Halbuki o, bozguncular\u0131n en b\u00fcy\u00fc\u011f\u00fc idi.\n\u201cVe do\u011fru yoldan al\u0131konuldu.\u201d Bunun sebebi kendisine s\u00fcsl\u00fc g\u00f6sterilen bat\u0131l idi.\n\u201cHalbuki Firavun\u2019un\u201d hakka kar\u015f\u0131 kurmak istedi\u011fi ve insanlara kendisinin hakl\u0131, M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019\u0131n ise bat\u0131l \u00fczere oldu\u011fu izlenmini verme niyeti ta\u015f\u0131yan \u201ctuza\u011f\u0131 bo\u015fa \u00e7\u0131kmaya mahkum idi.\u201d Bunun d\u00fcnya ve \u00e2hirette Firavun\u2019a, bedbahtl\u0131ktan, h\u00fcsran ve yok olu\u015ftan ba\u015fka bir faydas\u0131 yoktu."},{"id":5123,"sura":40,"from_aya":38,"to_aya":38,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"38. \u201c\u0130man eden ki\u015fi\u201d kavmine \u00f6\u011f\u00fcd\u00fcn\u00fc tekrarlayarak \u201cdedi ki: Ey kavmim, bana uyun ki size do\u011fru yolu g\u00f6stereyim.\u201d Durum Firavun\u2019un size s\u00f6yledi\u011fi gibi de\u011fildir. O, sizleri ancak azg\u0131nl\u0131k ve fesat yoluna g\u00f6t\u00fcr\u00fcr."},{"id":5124,"sura":40,"from_aya":39,"to_aya":39,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"39. \u201cEy kavmim, bu d\u00fcnya hayat\u0131 ancak (ge\u00e7ici) bir menfaatten ibarettir.\u201d K\u0131sa bir s\u00fcre ondan faydalan\u0131l\u0131r, onun nimetlerinden yararlan\u0131l\u0131r. Sonra bunlar\u0131n sonu gelir ve yok olup giderler. O halde sak\u0131n bu, size as\u0131l yarat\u0131l\u0131\u015f maksad\u0131n\u0131z\u0131 unutturmas\u0131n ve sizi aldatmas\u0131n. \n\u201c\u00c2hiret ise, i\u015fte as\u0131l kal\u0131nacak yurt oras\u0131d\u0131r.\u201d Ebedi kal\u0131nacak yer oras\u0131d\u0131r. Orada konaklan\u0131lacak ve yerle\u015filecektir. \u00d6yleyse sizin oray\u0131 tercih etmeniz ve orada sizi mutlu ve bahtiyar k\u0131lacak \u015fekilde amelde bulunman\u0131z gerekir."},{"id":5125,"sura":40,"from_aya":40,"to_aya":40,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"40. \u201cKim\u201d \u015firk, fas\u0131kl\u0131k yahut isyan kabilinden \u201cbir k\u00f6t\u00fcl\u00fck i\u015flerse ancak onun misli ile cezaland\u0131r\u0131l\u0131r.\u201d Ona i\u015fledi\u011fi k\u00f6t\u00fcl\u00fck ve hak etti\u011fi kadar\u0131 ile ama onun ho\u015funa gitmeyecek ve kendisini \u00fczecek bir ceza verilir. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn cezas\u0131 k\u00f6t\u00fcl\u00fckt\u00fcr. \n\u201cErkek veya kad\u0131n kim de m\u00fc\u2019min olarak\u201d ister kalp, ister azalar ile i\u015flenen, isterse de dil ile s\u00f6ylenen s\u00f6z kabilinden olan \u201csalih bir amel i\u015flerse i\u015fte onlar, cennete girerler ve orada hesaps\u0131z r\u0131z\u0131klara kavu\u015furlar.\u201d Onlara m\u00fck\u00e2fatlar\u0131 s\u0131n\u0131rs\u0131z, hesaps\u0131z, kitaps\u0131z verilir. Hatta Y\u00fcce Allah, onlara amellerinin kendilerini ula\u015ft\u0131ramayaca\u011f\u0131 m\u00fck\u00e2fatlar bile verir. "},{"id":5126,"sura":40,"from_aya":41,"to_aya":41,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"41. \u201cEy kavmim, ne oluyor b\u00f6yle ki ben sizi\u201d size s\u00f6ylediklerimle \u201ckurtulu\u015fa \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorum. Siz ise beni\u201d Allah\u2019\u0131n peygamberi M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019a uymay\u0131 terk etmek sureti ile \u201cate\u015fe \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorsunuz.\u201d Daha sonra bunu a\u00e7\u0131klayarak s\u00f6zlerini \u015f\u00f6yle s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc: "},{"id":5127,"sura":40,"from_aya":42,"to_aya":42,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"42. \u201cSiz beni Allah\u2019\u0131 inkar etmeye ve\u201d Allah\u2019\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ibadete lay\u0131k oldu\u011funa dair \u201chi\u00e7bir bilgim olmayan \u015feyleri O\u2019na ortak ko\u015fmaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yorsunuz.\u201d Allah hakk\u0131nda bilgisizce s\u00f6z s\u00f6ylemek ise en b\u00fcy\u00fck ve en \u00e7irkin g\u00fcnahlardand\u0131r.\n\u201cBen ise sizi\u201d b\u00fct\u00fcn g\u00fc\u00e7 kendisinin olan ve O\u2019ndan ba\u015fka hi\u00e7bir kimsenin en ufak bir g\u00fc\u00e7 ve yetki sahibi bulunmad\u0131\u011f\u0131 \u201cAziz ve\u201d Kullar kendi aleyhlerine a\u015f\u0131r\u0131 gitmekle ve O\u2019nu gazapland\u0131rma c\u00fcretini g\u00f6stermekle birlikte onlar\u0131 ba\u011f\u0131\u015flayan \u201c\u011eaffar (olan Allah'a) davet ediyorum.\u201d Kullar g\u00fcnah i\u015fledikten sonra tevbe edip O\u2019na y\u00f6nelecek olurlarsa O, onlar\u0131n k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini ve g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 \u00f6rter. Bu g\u00fcnahlar\u0131n gerektirdi\u011fi d\u00fcnyev\u00ee ve uhrev\u00ee cezalar\u0131 onlardan uzakla\u015ft\u0131r\u0131r."},{"id":5128,"sura":40,"from_aya":43,"to_aya":43,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"43. \u201cHi\u00e7 ku\u015fkusuz\u201d ger\u00e7ek ve kesin olan \u015fu ki \u201cbeni davet etti\u011finiz \u015feylerin d\u00fcnyada ve \u00e2hirette de davete de\u011fer bir yanlar\u0131 yoktur.\u201d Kendilerine davet edilmeye de d\u00fcnyada olsun, \u00e2hirette olsun kendilerine s\u0131\u011f\u0131n\u0131lmaya te\u015fvik edilmeye de lay\u0131k de\u011fildirler. \u00c7\u00fcnk\u00fc hepsi de acizdirler, eksiktirler. En ufak bir fayda sa\u011flayamad\u0131klar\u0131 gibi zarar da veremezler. \u00d6ld\u00fcremezler, diriltemezler ve \u00f6ld\u00fckten sonra hayat da veremezler.\n\u201cGer\u00e7ek \u015fu ki d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz Allah\u2019ad\u0131r.\u201d O da herkese amelinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 verecektir. \u201c\u015e\u00fcphesiz haddi a\u015fanlar da\u201d Rablerine kar\u015f\u0131 masiyetler i\u015flemek, O\u2019nu ink\u00e2r etme k\u00fcstahl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermek sureti ile kendi aleyhlerine haddi a\u015fanlar da \u201ccehennemliktir.\u201d\nBu m\u00fc\u2019min ki\u015fi, onlara samimiyetle \u00f6\u011f\u00fct verdikten, onlar\u0131 uyar\u0131p korkuttuktan sonra onlar, ona itaat etmeyip iste\u011fine uygun tav\u0131rlar tak\u0131nmay\u0131nca onlara \u015funlar\u0131 s\u00f6yledi:"},{"id":5129,"sura":40,"from_aya":44,"to_aya":44,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"44. \u201cYak\u0131nda benim size s\u00f6ylediklerimi\u201d bu \u00f6\u011f\u00fctlerimi \u201chat\u0131rlayacaks\u0131n\u0131z.\u201d Bu \u00f6\u011f\u00fcd\u00fcm\u00fc kabul etmemenin ne kadar b\u00fcy\u00fck bir aldan\u0131\u015f oldu\u011funu, azap ba\u015f\u0131n\u0131za gelece\u011fi vakit ve pek b\u00fcy\u00fck m\u00fck\u00e2fattan mahrum kalaca\u011f\u0131n\u0131zda \u201chat\u0131rlayacaks\u0131n\u0131z\u201d anlayacaks\u0131n\u0131z.\n\u201cBen i\u015fimi Allah\u2019a havale ediyorum.\u201d O\u2019na s\u0131\u011f\u0131n\u0131yor, O\u2019na g\u00fcveniyorum. B\u00fct\u00fcn i\u015flerimi O\u2019na havale ediyorum. Menfaatime olan b\u00fct\u00fcn hususlarda sizden ya da ba\u015fkas\u0131ndan bana gelebilecek zararlar\u0131 \u00f6nleme hususunda da O\u2019na tevekk\u00fcl ediyorum.\n\u201c\u015e\u00fcphesiz Allah kullar\u0131n\u0131 \u00e7ok iyi g\u00f6rendir.\u201d Onlar\u0131n halini ve neye lay\u0131k olduklar\u0131n\u0131 bilir. Benim halimi ve g\u00fc\u00e7s\u00fczl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fc bilir. Size kar\u015f\u0131 beni korur, sizin k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerinize kar\u015f\u0131 beni himaye eder. Sizin halinizi de bilir. Sizler yapt\u0131klar\u0131n\u0131z\u0131 ancak O\u2019nun iradesi ve me\u015f\u00eeeti dahilinde yap\u0131yorsunuz. Allah sizleri bana musallat edecek olursa, \u015f\u00fcphesiz O\u2019nun bunda bir hikmeti vard\u0131r ve bu, dahi O\u2019nun iradesi ve me\u015f\u00eeeti dahilinde olacakt\u0131r."},{"id":5130,"sura":40,"from_aya":45,"to_aya":46,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"45. O g\u00fcc\u00fc sonsuz Y\u00fcce Allah, o il\u00e2h\u00ee tevfike mazhar olan m\u00fc\u2019min adam\u0131, Firavun ve onun hanedan\u0131n\u0131n planlad\u0131klar\u0131 cezalara, onu \u00f6ld\u00fcr\u00fcp yok etme isteklerine kar\u015f\u0131 korudu. Zira o, onlar\u0131n ho\u015flar\u0131na gitmeyecek \u015feyler yapm\u0131\u015f, M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019a tam anlam\u0131 ile muvafakat etti\u011fini a\u00e7\u0131\u011fa vurmu\u015ftu. M\u00fbs\u00e2\u2019n\u0131n kendilerini davet etti\u011fi ayn\u0131 \u015feylere onlar\u0131 davet etmi\u015fti. Onlar ise b\u00f6yle bir i\u015fe tahamm\u00fcl edemediler. Halbuki o vakit g\u00fc\u00e7 ve kudret sahibi idiler. Bu m\u00fc\u2019min ki\u015fi ise onlar\u0131 k\u0131zd\u0131r\u0131p \u00f6fkelendirmi\u015f, bu y\u00fczden ona kar\u015f\u0131 kin duymu\u015flard\u0131r. Ona bir tuzak kurmak istediler, Allah da onlar\u0131n hile ve tuzaklar\u0131na kar\u015f\u0131 onu korudu, onlar\u0131n hile ve tuzaklar\u0131 bizzat kendi ba\u015flar\u0131na ge\u00e7ti. \u201cFiravun hanedan\u0131n\u0131 ise feci azap ku\u015fatt\u0131.\u201d Y\u00fcce Allah, bir g\u00fcn\u00fcn sabah\u0131nda arkalar\u0131nda tek bir ki\u015fi kalmamak \u00fczere hepsini suda bo\u011fuverdi.\n46. Berzah \u00e2leminde ise: \u201cOnlar sabah ak\u015fam ate\u015fe sokulurlar. K\u0131yametin kopaca\u011f\u0131 g\u00fcn ise: \u201cFiravun hanedan\u0131n\u0131 azab\u0131n en \u015fiddetlisine sokun\u201d denilecek.\u201d Allah\u2019\u0131n peygamberlerini yalanlayanlar\u0131n, O\u2019nun emrine inatla direnenlerin ba\u015f\u0131na gelecek korkun\u00e7 cezalar i\u015fte bunlard\u0131r."},{"id":5131,"sura":40,"from_aya":47,"to_aya":50,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"47- Ate\u015fin i\u00e7inde birbirleriyle tart\u0131\u015facaklar\u0131 vakit zay\u0131flar, b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayanlara \u015f\u00f6yle diyecekler: \u201cBiz size uyan kimseler idik. \u015eimdi \u015fu ate\u015fin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 olsun bizden kald\u0131rabilir misiniz?\u201d\n48- B\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayanlar da diyecekler ki: \u201cBiz, hepimiz o ate\u015fin i\u00e7indeyiz. Allah da kullar aras\u0131nda h\u00fckm\u00fcn\u00fc verdi.\u201d\n49- Ate\u015fte olanlar cehennem bek\u00e7ilerine diyecekler ki: \u201cRabbinize dua edin de bir g\u00fcn olsun \u00fczerimizdeki azab\u0131 hafifletsin.\u201d\n50- Bek\u00e7iler de diyecekler ki: \u201cPeygamberleriniz size apa\u00e7\u0131k deliller getirmediler mi?\u201d Onlar: \u201cEvet\u201d diyecekler. Bunun \u00fczerine bek\u00e7iler: \u201cO halde siz kendiniz dua edin.\u201d diyecekler. Ne var ki k\u00e2firlerin duas\u0131 bo\u015funad\u0131r."},{"id":5132,"sura":40,"from_aya":47,"to_aya":47,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"47. Y\u00fcce Allah, cehennemliklerin kendi aralar\u0131ndaki tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131, birbirlerini k\u0131namalar\u0131n\u0131 ve cehennemin bek\u00e7ilerinden yard\u0131m istemelerini, ancak bunun hi\u00e7bir faydas\u0131n\u0131n olmayaca\u011f\u0131n\u0131 haber vermekte ve \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n\u201cAte\u015fin i\u00e7inde birbirleriyle tart\u0131\u015facaklar\u0131 vakit\u201d tabiler, tabi olduklar\u0131 kimselerin kendilerini aldatt\u0131klar\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrecek, buna kar\u015f\u0131l\u0131k kendilerine uyulanlar da uyanlardan uzak olduklar\u0131n\u0131 bildirecektir.\n\u201cZay\u0131flar\u201d t\u00e2biler \u201cb\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayanlara\u201d hakka kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcklenen ve kendisi sebebi ile b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslad\u0131klar\u0131 \u015feye davet eden \u00f6nderlere \u201c\u015f\u00f6yle diyecekler: Biz size uyan kimseler idik.\u201d Bizi siz azd\u0131rd\u0131n\u0131z, bizi sapt\u0131ran sizlersiniz! \u015eirki ve k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011f\u00fc siz bize g\u00fczel g\u00f6sterdiniz.\n\u201c\u015eimdi \u015fu ate\u015fin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 olsun\u201d az\u0131c\u0131k dahi olsa \u201cbizden kald\u0131rabilir misiniz?\u201d"},{"id":5133,"sura":40,"from_aya":48,"to_aya":48,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"48. \u201cB\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayanlar\u201d bu hususta \u00e2cizliklerini ve herkes hakk\u0131nda il\u00e2h\u00ee h\u00fckm\u00fcn ge\u00e7erlili\u011fini a\u00e7\u0131klayarak \u201cdiyecekler ki: Biz, hepimiz o ate\u015fin i\u00e7indeyiz. Allah da kullar aras\u0131nda h\u00fckm\u00fcn\u00fc verdi\u201d ve herkese azaptan pay\u0131n\u0131 ay\u0131rd\u0131. Art\u0131k bu payda bir art\u0131\u015f olmaz, ondan bir \u015fey de eksiltilmez. Mutlak hakim olan Allah\u2019\u0131n verdi\u011fi h\u00fck\u00fcm asla de\u011fi\u015ftirilemez."},{"id":5134,"sura":40,"from_aya":49,"to_aya":49,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"49. \u201cAte\u015fte olanlar\u201d hem b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayan m\u00fcstekbirler, hem de g\u00fc\u00e7s\u00fcz olan zay\u0131flar \u201ccehennem bek\u00e7ilerine diyecekler ki: Rabbinize dua edin de bir g\u00fcn olsun \u00fczerimizdeki azab\u0131 hafifletsin.\u201d Belki b\u00f6ylelikle k\u0131smen de olsa rahatlayabiliriz."},{"id":5135,"sura":40,"from_aya":50,"to_aya":50,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"50. \u201cBek\u00e7iler de\u201d onlar\u0131 azarlayarak ve kendilerinin \u015fefaat\u00e7iliklerinin cehennemliklere hi\u00e7bir fayda sa\u011flamayaca\u011f\u0131n\u0131, dua edecek olsalar dahi bu dualar\u0131n\u0131n onlara hi\u00e7bir faydas\u0131n\u0131n olmayaca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayarak \u201cdiyecekler ki: Peygamberleriniz size apa\u00e7\u0131k deliller getirmediler mi?\u201d Bunlarla siz hakk\u0131, dosdo\u011fru yolu, Allah\u2019a neyin yak\u0131nla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131, O\u2019ndan neyin uzakla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131k\u00e7a \u00f6\u011frenmediniz mi?\n\u201cOnlar: Evet diyecekler\u201d bize apa\u00e7\u0131k deliller getirdiler. Allah\u2019\u0131n bize kar\u015f\u0131 en ileri derecedeki delilleri ortaya konuldu. Biz ise kendimize zulmettik. Apa\u00e7\u0131k ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131ndan sonra bile hakka kar\u015f\u0131 inatla direndik. \nBunun \u00fczerine cehennemdeki bek\u00e7iler, cehennemliklere dua etmekten, onlar i\u00e7in \u015fefaat dilemekten uzak olduklar\u0131n\u0131 belirterek \u201cO halde siz kendiniz dua edin, diyecekler.\u201d Peki, bu duan\u0131n herhangi bir faydas\u0131 olacak m\u0131, olmayacak m\u0131? Y\u00fcce Allah, buna dair de \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n\u201cNe var ki k\u00e2firlerin duas\u0131 bo\u015funad\u0131r.\u201d Bat\u0131ld\u0131r, hi\u00e7bir h\u00fckm\u00fc yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc k\u00fcf\u00fcr, b\u00fct\u00fcn amelleri bo\u015fa \u00e7\u0131kart\u0131r ve duan\u0131n kabul edilmesine de engeldir. "},{"id":5136,"sura":40,"from_aya":51,"to_aya":52,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"51- Ger\u00e7ek \u015fu ki biz, peygamberlerimize ve iman edenlere hem d\u00fcnya hayat\u0131nda hem de \u015fahitlerin \u015fahitlik edecekleri g\u00fcnde mutlaka yard\u0131m ederiz.\n52- O g\u00fcn \u00f6z\u00fcr dilemeleri zalimlere fayda vermez. Onlara lanet vard\u0131r, hem k\u00f6t\u00fc yurt da onlar\u0131nd\u0131r."},{"id":5137,"sura":40,"from_aya":51,"to_aya":51,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"51. Firavun hanedan\u0131n\u0131n cehennemdeki, berzah \u00e2lemindeki ve K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcndeki cezalar\u0131 s\u00f6z konusu edildikten, yine Allah\u2019\u0131n peygamberlerine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kan ve onlarla sava\u015fan cehennemliklerin korkun\u00e7 hali dile getirildikten sonra Y\u00fcce Allah, \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cGer\u00e7ek \u015fu ki biz, peygamberlerimize ve iman edenlere hem d\u00fcnya hayat\u0131nda\u201d deliller, belgeler ve il\u00e2h\u00ee yard\u0131m ile \u201chem de \u015fahitlerin \u015fahitlik edecekleri g\u00fcnde\u201d \u00e2hirette verece\u011fimiz h\u00fck\u00fcmler ile \u201cmutlaka yard\u0131m ederiz.\u201d Onlara t\u00e2bi olanlar\u0131 m\u00fck\u00e2fatland\u0131raca\u011f\u0131z, onlara kar\u015f\u0131 sava\u015fanlar\u0131 da \u015fiddetle cezaland\u0131raca\u011f\u0131z. Bu da onlara yapaca\u011f\u0131m\u0131z yard\u0131m\u0131n bir par\u00e7as\u0131d\u0131r."},{"id":5138,"sura":40,"from_aya":52,"to_aya":52,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"52. \u201cO g\u00fcn \u00f6z\u00fcr dilemeleri\u201d dileyecekleri vakit \u201ck\u00e2firlere fayda vermez. Onlara lanet vard\u0131r, hem\u201d kendisine var\u0131p konaklayacaklar\u0131n hi\u00e7 ho\u015flanmayacaklar\u0131 o \u201ck\u00f6t\u00fc yurt da onlar\u0131nd\u0131r.\u201d "},{"id":5139,"sura":40,"from_aya":53,"to_aya":55,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"53- Andolsun biz M\u00fbs\u00e2\u2019ya bir hid\u00e2yet rehberi verdik ve \u0130srailo\u011fullar\u0131n\u0131 da kitaba miras\u00e7\u0131 k\u0131ld\u0131k;\n54- Olgun ak\u0131l sahiplerine hid\u00e2yet ve \u00f6\u011f\u00fct olmak \u00fczere.\n55- O halde sen sabret! \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah\u2019\u0131n vaadi hakt\u0131r. G\u00fcnah\u0131n i\u00e7in ma\u011ffiret dile ve sabah ak\u015fam Rabbini hamd ile tesbih et!"},{"id":5140,"sura":40,"from_aya":53,"to_aya":54,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"53. Y\u00fcce Allah M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam ile Firavun aras\u0131nda ge\u00e7enleri, Firavun\u2019un ve ordular\u0131n\u0131n ak\u0131betlerini s\u00f6z konusu edip de daha sonra hem onu, hem de cehennemlikleri kapsayan genel h\u00fckm\u00fcn\u00fc zikrettikten sonra M\u00fbs\u00e2 aleyhisselam\u2019a neler verdi\u011fini \u015f\u00f6ylece dile getirmektedir: \u201cAndolsun Biz M\u00fbs\u00e2\u2019ya bir hid\u00e2yet rehberi\u201d hid\u00e2yet bulacaklar\u0131n kendisi ile do\u011fru yolu bulacaklar\u0131 \u00e2yetleri ve ilmi \u201cverdik ve \u0130srailo\u011fullar\u0131n\u0131 da kitaba miras\u00e7\u0131 k\u0131ld\u0131k.\u201d Tevrat\u2019\u0131 nesilden nesile aralar\u0131nda miras olarak devralmalar\u0131n\u0131 sa\u011flad\u0131k.\n54. Herkese de\u011fil de ancak \u201colgun ak\u0131l sahiplerine\u201d \u015fer\u2019\u00ee h\u00fck\u00fcmleri ve di\u011ferlerini bilmek demek olan \u201chid\u00e2yet ve\u201d hayr\u0131 te\u015fvik etmek sureti ile hayra \u00e7a\u011f\u0131ran, k\u00f6t\u00fcl\u00fckten korkutmak sureti ile de k\u00f6t\u00fcl\u00fckten uzak durmaya davet eden \u201c\u00f6\u011f\u00fct olmak \u00fczere.\u201d \u0130\u015fte o kitap bu \u00f6zelliklere sahip idi."},{"id":5141,"sura":40,"from_aya":55,"to_aya":55,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"55. \u201cO halde\u201d ey Peygamber! Senden \u00f6nceki ulu\u2019l-azm peygamberlerin sabretti\u011fi gibi \u201csen\u201d de \u201cSabret! \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah\u2019\u0131n vaadi hakt\u0131r.\u201d Onda \u015f\u00fcphe yahut herhangi bir teredd\u00fct yoktur, yalan da de\u011fildir ki senin i\u00e7in sabretmekte bir zorluk olsun. Allah\u2019\u0131n vaadi kat\u0131ks\u0131z hakk\u0131n kendisidir. S\u0131rf bir hid\u00e2yettir. Sabredenler onun \u00fczerinde direnir ve basiret sahipleri ona s\u0131ms\u0131k\u0131 yap\u0131\u015fmak i\u00e7in olanca gayretlerini ortaya koyar.\nY\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc Allah\u2019\u0131n vaadi hakt\u0131r\u201d buyru\u011fu, Y\u00fcce Allah\u2019a itaat ve O\u2019nun ho\u015flanmad\u0131\u011f\u0131 \u015feylerden uzak durmak sureti ile sabretmeye te\u015fvik eden sebeplerdendir.\nSenin kurtulu\u015fa ula\u015fman\u0131 ve mutlulu\u011fu elde etmeni engelleyen t\u00fcrden (ve sana nispetle g\u00fcnah olan) \u201cg\u00fcnah\u0131n i\u00e7in ma\u011ffiret dile\u201d Y\u00fcce Allah, ona sevilen \u015feyleri elde etmeyi sa\u011flayan sabr\u0131 ve sak\u0131n\u0131lan \u015feyleri bertaraf etmeyi sa\u011flayan isti\u011ffar\u0131 emretmektedir.\nBir de \u00f6zellikle \u201csabah ak\u015fam Rabbini hamd ile tesbih\u201d etmesini emretmektedir. \u00c7\u00fcnk\u00fc sabah ve ak\u015fam en faziletli vakitlerdir. Bu vakitlerde yerine getirilmesi gereken farz ve m\u00fcstehab birtak\u0131m vazifeler ve zikirler vard\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunlar\u0131 yapmak b\u00fct\u00fcn i\u015fler i\u00e7in bir yard\u0131mc\u0131d\u0131r. "},{"id":5142,"sura":40,"from_aya":56,"to_aya":56,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"56- Kendilerine gelmi\u015f herhangi bir delil olmaks\u0131z\u0131n Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda tart\u0131\u015fanlar var ya; i\u015fte onlar\u0131n kalplerinde (hakka kar\u015f\u0131) kibirden ba\u015fka bir \u015fey yoktur. Ama onlar maksatlar\u0131na asla ula\u015famayacaklard\u0131r. O halde sen Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131n. \u00c7\u00fcnk\u00fc O, her \u015feyi i\u015fitendir, g\u00f6rendir."},{"id":5143,"sura":40,"from_aya":56,"to_aya":56,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"56. Y\u00fcce Allah, herhangi bir delil ve belgeye dayanmaks\u0131z\u0131n Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda bat\u0131l\u0131 ileri s\u00fcrerek onlar\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fctmek maksad\u0131 ile tart\u0131\u015fanlardan s\u00f6z etmekte, onlar\u0131n bu tutumlar\u0131n\u0131n, asl\u0131nda kalplerinde hakka ve o hakk\u0131 getirenlere kar\u015f\u0131 duyduklar\u0131 kibirden kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu yolla onlar\u0131n beraberlerindeki bat\u0131l ile hakka kar\u015f\u0131 \u00fcst\u00fcnl\u00fck sa\u011flamak istediklerini haber vermektedir. \u0130\u015fte onlar\u0131n maksatlar\u0131 budur. Bunu istiyorlar. Ancak bu maksatlar\u0131na ula\u015famazlar. Bunu ger\u00e7ekle\u015ftiremezler.\n\u0130\u015fte bu, hakka kar\u015f\u0131 m\u00fccadele verip tart\u0131\u015fan herkesin yenik d\u00fc\u015fece\u011fine, hakka kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcklenen herkesin sonunda zelil d\u00fc\u015fece\u011fine dair a\u00e7\u0131k bir nas ve bir m\u00fcjdedir.\n\u201cO halde sen Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131n\u201d ve O\u2019na s\u0131ms\u0131k\u0131 sar\u0131l. Burada neye kar\u015f\u0131 Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fi s\u00f6z konusu edilmedi\u011fi i\u00e7in bu ifade, s\u0131\u011f\u0131n\u0131lmas\u0131 gereken her \u015fey, i\u00e7ine almaktad\u0131r. Yani sen hakka kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcklenmeyi gerektiren kibirden de ins ve cin \u015feytanlar\u0131ndan da di\u011fer t\u00fcm k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerden de Allah\u2019a s\u0131\u011f\u0131n, demektir.\n\u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc O\u201d t\u00fcrl\u00fc \u00e7e\u015fitli olmalar\u0131na ra\u011fmen b\u00fct\u00fcn sesleri \u201ci\u015fitendir\u201d nerede hangi yerde ve hangi zamanda olursa olsun, g\u00f6r\u00fcnmeye konu olan her \u015feyi de \u201cg\u00f6rendir.\u201d"},{"id":5144,"sura":40,"from_aya":57,"to_aya":59,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"57- G\u00f6klerin ve yerin yarat\u0131lmas\u0131 andolsun insanlar\u0131n yarat\u0131lmas\u0131ndan daha b\u00fcy\u00fck bir i\u015ftir. Fakat insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu bilmezler.\n58- K\u00f6r ile g\u00f6ren bir olmaz, iman edip salih ameller i\u015fleyenlerle k\u00f6t\u00fcl\u00fck i\u015fleyenler de bir olmaz. Ne kadar az d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz!\n59- K\u0131yamet mutlaka gelecektir, bunda hi\u00e7 \u015f\u00fcphe yoktur. Ama insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu iman etmezler."},{"id":5145,"sura":40,"from_aya":57,"to_aya":57,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"57. Y\u00fcce Allah, ak\u0131llarda yer etmi\u015f bir ger\u00e7e\u011fi haber vererek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: Geni\u015flik ve b\u00fcy\u00fckl\u00fckleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulunduruldu\u011funda g\u00f6klerle yerin yarat\u0131lmas\u0131, elbette ki insanlar\u0131n yarat\u0131lmas\u0131ndan daha b\u00fcy\u00fck, daha muazzam bir i\u015ftir. \u0130nsanlar g\u00f6klerle yerin yarat\u0131lmas\u0131na nispetle \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck kal\u0131rlar. Bunca b\u00fcy\u00fck cisimleri yaratan ve onlar\u0131 son derece sa\u011flam yapan, elbette ki \u00f6l\u00fcmlerinden sonra insanlar\u0131 diriltmeye \u00f6ncelikle kadirdir. \n\u0130\u015fte bu, \u00f6ld\u00fckten sonra dirili\u015fe kat\u2019i olarak delil te\u015fkil eden akl\u00ee delillerden birisidir. Akl\u0131 ba\u015f\u0131nda bir kimse, bunun \u00fczerine sadece d\u00fc\u015f\u00fcnmekle bile onun en ufak bir \u015f\u00fcphe ve teredd\u00fcd\u00fc kabil olmayacak \u015fekilde peygamberlerin bildirdikleri \u00f6ld\u00fckten sonra dirili\u015fin muhakkak ger\u00e7ekle\u015fece\u011fine delil oldu\u011funu g\u00f6r\u00fcr. \nAncak herkes bu hususta d\u00fc\u015f\u00fcnmez ve bu konu \u00fczerinde akl\u0131n\u0131 kullanmaya y\u00f6nelmez. Bundan dolay\u0131 Y\u00fcce Allah \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:\n\u201cFakat insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu bilmezler.\u201d Bundan dolay\u0131 ger\u00e7ekten ibret almazlar, bunu hat\u0131rlar\u0131na dahi getirmezler."},{"id":5146,"sura":40,"from_aya":58,"to_aya":58,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"58. Daha sonra \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cK\u00f6r ile g\u00f6ren bir olmaz, iman edip salih ameller i\u015fleyenlerle k\u00f6t\u00fcl\u00fck i\u015fleyenler de bir olmaz.\u201d Yani k\u00f6r ile g\u00f6ren bir olmad\u0131\u011f\u0131 gibi Allah\u2019a iman edip salih amel i\u015fleyenle Rabbine ibadeti kibrine yediremeyerek, O\u2019na isyana y\u00f6nelip O\u2019nu gazapland\u0131ran hususlarda ko\u015fturan kimse de bir olmazlar. \n\u201cNe kadar az d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorsunuz!\u201d Sizin d\u00fc\u015f\u00fcnmeniz ne azd\u0131r! Aksi takdirde i\u015flerin mertebelerini, hayr\u0131n ve \u015ferrin yerlerini, iyilerle k\u00f6t\u00fcler aras\u0131ndaki fark\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursan\u0131z ve himmetiniz de y\u00fcksek kimseler olsan\u0131z, hi\u00e7 \u015f\u00fcphesiz faydal\u0131y\u0131 zararl\u0131ya, hid\u00e2yeti sap\u0131kl\u0131\u011fa ve ebedi mutlulu\u011fu da ge\u00e7ici d\u00fcnyaya tercih ederdiniz."},{"id":5147,"sura":40,"from_aya":59,"to_aya":59,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"59. \u201cK\u0131yamet mutlaka gelecektir\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc bunu insanlar\u0131n en do\u011fru s\u00f6zl\u00fcleri olan peygamberler haber vermi\u015ftir. B\u00fct\u00fcn haberleri do\u011frulu\u011fun en \u00fcst mertebesinde bulunan semav\u00ee kitaplar da bunu b\u00f6yle s\u00f6ylemi\u015ftir. Buna dair g\u00f6r\u00fclen deliller ile d\u0131\u015f alemdeki belgeler de apa\u00e7\u0131k ortadad\u0131r. \u201cAma\u201d tam anlam\u0131 ile bir tasdik ve itaatle boyun e\u011fmeyi gerektiren bunca ger\u00e7e\u011fe ra\u011fmen \u201cinsanlar\u0131n \u00e7o\u011fu iman etmezler.\u201d"},{"id":5148,"sura":40,"from_aya":60,"to_aya":60,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"60- Rabbiniz \u015f\u00f6yle buyurdu: \u201cBana dua edin, ben de duan\u0131za kar\u015f\u0131l\u0131k vereyim. \u015e\u00fcphesiz kibirlenip bana ibadetten y\u00fcz \u00e7evirenler, hor ve hakir olarak cehenneme gireceklerdir.\u201d"},{"id":5149,"sura":40,"from_aya":60,"to_aya":60,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"60. Bu, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n kullar\u0131na bir l\u00fctfu ve onlara pek b\u00fcy\u00fck bir nimetidir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar\u0131 dinlerinin ve d\u00fcnyalar\u0131n\u0131n menfaatine olan \u015feye \u00e7a\u011f\u0131rmakta, kendisine hem ibadet anlam\u0131 ile hem de dilekte bulunma anlam\u0131 ile dua etmelerini emretmekte ve bu dualar\u0131n\u0131 da kabul edece\u011fini onlara vaat etmektedir.\nDi\u011fer taraftan ise dua ve ibadete kar\u015f\u0131 b\u00fcy\u00fcklenenleri de tehdit ederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201c\u015e\u00fcphesiz kibirlenip bana ibadetten y\u00fcz \u00e7evirenler, hor ve hakir olarak cehenneme gireceklerdir.\u201d Zelil ve al\u00e7alm\u0131\u015flar olarak cehenneme girecekler, b\u00fcy\u00fckl\u00fck taslamalar\u0131n\u0131n bir cezas\u0131 olarak hem k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclecekler, hem de onlara azaba u\u011frayacaklard\u0131r."},{"id":5150,"sura":40,"from_aya":61,"to_aya":65,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"61- Allah, i\u00e7inde dinlenesiniz diye geceyi yaratan ve g\u00fcnd\u00fcz\u00fc de ayd\u0131nl\u0131k k\u0131land\u0131r. \u015e\u00fcphesiz Allah'\u0131n insanlar \u00fczerinde pek b\u00fcy\u00fck l\u00fctuflar\u0131 vard\u0131r. Fakat insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu \u015f\u00fckretmezler.\n62- \u0130\u015fte (bunlar\u0131 yapan) Rabbiniz Allah't\u0131r. O, her \u015feyin yarat\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r. O\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur. O halde nas\u0131l d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorsunuz?\n63- \u0130\u015fte Allah\u2019\u0131n \u00e2yetlerini ink\u00e2r edegelenler b\u00f6yle d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcrler.\n64- Allah, yery\u00fcz\u00fcn\u00fc sizin i\u00e7in yerle\u015fmeye elveri\u015fli k\u0131lan, g\u00f6\u011f\u00fc bir bina yapan, size suret veren ve suretlerinizi de g\u00fczel k\u0131lan, temiz ve ho\u015f \u015feylerden sizi r\u0131z\u0131kland\u0131rand\u0131r. \u0130\u015fte (bunlar\u0131 yapan) Rabbiniz Allah't\u0131r! \u00c2lemlerin Rabbi olan Allah\u2019\u0131n \u015fan\u0131 ne y\u00fccedir!\n65- O, (sonsuz) hayat sahibidir. O\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur. O halde dini O\u2019na halis k\u0131larak yaln\u0131zca O\u2019na dua\/ibadet edin. \u00c2lemlerin Rabbi olan Allah\u2019a hamdolsun."},{"id":5151,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u062a\u0645\u0647\u064a\u062f \u0644\u0644\u0622\u064a\u0627\u062a","text":"Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n rahmetinin geni\u015fli\u011fine, l\u00fctfunun \u00e7oklu\u011funa, O\u2019na \u015f\u00fckretmenin gereklili\u011fine, kudretinin kemaline, egemenli\u011finin azametine, ihsan\u0131n\u0131n geni\u015fli\u011fine, b\u00fct\u00fcn her \u015feyin yarat\u0131c\u0131s\u0131 oldu\u011funa, hayat\u0131n\u0131n kem\u00e2l derecesinde oldu\u011funa, sahip oldu\u011fu b\u00fct\u00fcn kemal s\u0131fatlar\u0131 ile b\u00fct\u00fcn g\u00fczel fiilleri dolay\u0131s\u0131 ile O\u2019na hamdedilmesi gerekti\u011fine, rub\u00fbbiyetinin m\u00fckemmelli\u011fine, ulvi ve s\u00fcfli \u00e2lemde ge\u00e7mi\u015f zamanlarda, hali haz\u0131rda ve gelecekte b\u00fct\u00fcn k\u00e2inat\u0131 tek ba\u015f\u0131na idare edi\u015fine, emrin b\u00fct\u00fcn\u00fc ile yaln\u0131zca O\u2019nun elinde bulunup hi\u00e7bir kimsenin en ufak bir emir yetkisinin, en ufak bir kudretinin bulunmad\u0131\u011f\u0131na, bunun bir sonucu olarak da yenge il\u00e2h ve ma\u2019b\u00fbdun O oldu\u011funa, O\u2019ndan ba\u015fka hi\u00e7bir kimsenin rububiyet nam\u0131na hi\u00e7bir \u015feyi hak etmedi\u011fi gibi ubudiyet nam\u0131na da hi\u00e7bir \u015feyi hak etmedi\u011fine, di\u011fer bir sonu\u00e7 olarak da kalplerin, Allah\u2019\u0131n marifeti, muhabbeti, korkusu ve O\u2019ndan yana \u00fcmit ile dolu olmas\u0131 gerekti\u011fine delil te\u015fkil eden bu \u00e2yet-i kerimeler \u00fczerinde iyice d\u00fc\u015f\u00fcnmeliyiz.\nBu iki husus -yani Y\u00fcce Allah\u2019\u0131 tan\u0131mak ve O\u2019na ibadet etmek- Allah\u2019\u0131n b\u00fct\u00fcn mahlukat\u0131 yaratma sebebidir. Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n kullar\u0131n\u0131 var edi\u015f maksad\u0131 budur. Her t\u00fcrl\u00fc hayra, fel\u00e2ha ve kurtulu\u015fa ula\u015ft\u0131ran, d\u00fcnyev\u00ee ve uhrev\u00ee mutlulu\u011fa eri\u015ftiren \u015fey, bunlard\u0131r. Bunlar, Kerim olan Allah\u2019\u0131n kullar\u0131na en de\u011ferli ba\u011f\u0131\u015flar\u0131d\u0131r. Kay\u0131ts\u0131z, \u015farts\u0131z olarak en \u00fcst\u00fcn lezzetler de bunlard\u0131r. Ki\u015fi e\u011fer bunlar\u0131 kaybedecek olursa, her t\u00fcrl\u00fc hayr\u0131 elinden ka\u00e7\u0131rm\u0131\u015f, buna kar\u015f\u0131l\u0131k her t\u00fcrl\u00fc k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe de maruz kalm\u0131\u015f demektir.\nY\u00fcce Allah\u2019tan niyaz\u0131m\u0131z, kalplerimizi marifet ve muhabbeti ile doldurmas\u0131, gizli ve a\u00e7\u0131k b\u00fct\u00fcn hareketlerimizi emrine t\u00e2bi ve O\u2019nun r\u0131zas\u0131na uygun, ihl\u00e2sl\u0131 k\u0131lmas\u0131d\u0131r. Hi\u00e7bir dilek, O\u2019nun i\u00e7in b\u00fcy\u00fck de\u011fildir ve hi\u00e7bir maksat da O\u2019na gizli kalmaz."},{"id":5152,"sura":40,"from_aya":61,"to_aya":61,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"61. \u201cAllah, i\u00e7inde dinlenesiniz diye geceyi yaratan\u201d buyru\u011fu \u015fu demektir: O, geceyi hareketlerinizin verdi\u011fi yorgunluktan s\u00fck\u00fbn bulas\u0131n\u0131z, dinlenesiniz diye sizin i\u00e7in karanl\u0131k k\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu hareketlili\u011finiz devam edecek olursa size zarar verir. Geceleyin yataklar\u0131n\u0131za bundan dolay\u0131 s\u0131\u011f\u0131n\u0131rs\u0131n\u0131z. Allah size uyku verir. Bu uyku ile kalp ve bedeniniz dinlenir. Uyku, insan i\u00e7in zaruri bir \u015feydir. Onsuz ya\u015fayamaz. Yine geceleyin sevenler birbirleri ile ba\u015fba\u015fa kal\u0131r, huzur bulur. \u0130nsan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesi derlenip toplan\u0131r, me\u015fguliyetler de azd\u0131r.\nY\u00fcce Allah \u201cg\u00fcnd\u00fcz\u00fc de ayd\u0131nl\u0131k k\u0131lamnd\u0131r.\u201d Y\u00f6r\u00fcngesinde s\u00fcrekli ak\u0131p giden g\u00fcne\u015f ile g\u00fcnd\u00fcz\u00fc ayd\u0131nlat\u0131r. Bunun \u00fczerine sizler yataklar\u0131n\u0131zdan kalkar, dini ve d\u00fcnyevi i\u015fleri g\u00f6rmeye gidersiniz. Kiminiz zikre ve Kur\u2019\u00e2n\u2019a, kiminiz namaza y\u00f6nelir, kiminiz ilim \u00f6\u011frenmeye, kiminiz al\u0131\u015fveri\u015fe gider, kiminiz in\u015faat, kiminiz demir i\u015flerine yahut da buna benzer sanatlar\u0131 ve meslekleri icraya y\u00f6nelir. Kiminiz kara ve denizde yolculuk yapmaya, kimisi tarlas\u0131na, kimisi de hayvanlar\u0131n\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6rmeye gider. \n\u201c\u015e\u00fcphesiz Allah'\u0131n insanlar \u00fczerinde pek b\u00fcy\u00fck l\u00fctuflar\u0131 vard\u0131r.\u201d \u00c7\u00fcnk\u00fc onlara bunlar\u0131 ve di\u011fer nimetleri ihsan etmi\u015f, onlara s\u0131k\u0131nt\u0131 verecek \u015feyleri de uzakla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Bu ise O\u2019na tam anlam\u0131 ile \u015f\u00fckretmelerini ve gere\u011fi gibi O\u2019nu anmalar\u0131n\u0131 gerektirir. \u201cFakat insanlar\u0131n \u00e7o\u011fu\u201d cahillikleri ve zul\u00fcmleri sebebi ile \u201c\u015f\u00fckretmezler.\u201d \nRablerinin nimetini itiraf ederek Y\u00fcce Allah\u2019a boyun e\u011fen, O\u2019nu seven, bu nimetleri mevlalar\u0131n\u0131n itaat\u0131 ve r\u0131zas\u0131 u\u011frunda harcayan \u201c\u015f\u00fckredenler kullar\u0131m i\u00e7inde pek azd\u0131r\u201d (Sebe, 34\/13)"},{"id":5153,"sura":40,"from_aya":62,"to_aya":62,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"62. \u201c\u0130\u015fte\u201d b\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 yapan \u201cRabbiniz Allah't\u0131r.\u201d yegane il\u00e2h ve Rab O\u2019dur. \u00c7\u00fcnk\u00fc bunca nimetleri yaln\u0131zca O\u2019nun vermesi, O\u2019nun rub\u00fbbiyetinin bir tecellisidir. Bunlar\u0131n \u015f\u00fckretmenizi gerektirmesi ise O\u2019nun ul\u00fbhiyetinin bir gere\u011fidir. \n\u201cO, her \u015feyin yarat\u0131c\u0131s\u0131d\u0131r.\u201d Bu da rub\u00fbbiyetini vurgulamaktad\u0131r.\n\u201cO\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur\u201d Bu da ibadete yaln\u0131zca O\u2019nun lay\u0131k oldu\u011funu, bu hususta O\u2019nun hi\u00e7bir orta\u011f\u0131n\u0131n bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifade eder.\nDaha sonra Y\u00fcce Allah, a\u00e7\u0131k\u00e7a kendisine ibadet edilmesini emrederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cO halde nas\u0131l d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorsunuz?\u201d Size bu kadar deliller a\u00e7\u0131klad\u0131ktan, yolunuzu ayd\u0131nlatt\u0131ktan sonra hi\u00e7bir \u015feyi ortak ko\u015fmaks\u0131z\u0131n, yaln\u0131zca O\u2019na ibadet etmekten nas\u0131l d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyor, ba\u015fka tarafa \u00e7evriliyorsunuz?"},{"id":5154,"sura":40,"from_aya":63,"to_aya":63,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"63. \u201c\u0130\u015fte Allah\u2019\u0131n \u00e2yetlerini ink\u00e2r edegelenler b\u00f6yle d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcrler.\u201d Yani bu, onlar\u0131n Allah\u2019\u0131n \u00e2yetlerini ink\u00e2r etmelerinin ve peygamberlerine d\u00fc\u015fmanl\u0131k etmelerinin cezas\u0131d\u0131r. Bundan dolay\u0131 onlar Allah\u2019\u0131 tevhidden ve ihl\u00e2sla O\u2019na ibadet etmekten d\u00f6nd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f, al\u0131konmu\u015flard\u0131r. \nNitekim bir ba\u015fka yerde \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cBir s\u00fbre indirilince birbirlerine bakarlar ve: Sizi bir kimse g\u00f6r\u00fcyor mu? (derler) ve sonra s\u0131v\u0131\u015f\u0131p giderler. Allah onlar\u0131n kalplerini ters \u00e7evirmi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc onlar anlamayan bir topluluktur.\u201d (et-Tevbe, 9\/127)"},{"id":5155,"sura":40,"from_aya":64,"to_aya":64,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"64. \u201cAllah, yery\u00fcz\u00fcn\u00fc sizin i\u00e7in yerle\u015fmeye elveri\u015fli k\u0131lan\u201d yani maslahat\u0131n\u0131za ve menfaatinize olan \u015feyler i\u00e7in haz\u0131r hale getirilmi\u015ftir. Onu ekebilir, oraya a\u011fa\u00e7 dikebilirsiniz, \u00fczerinde bina yapabilirsiniz, yolculuk edebilir ve yerle\u015fip ikamet edebilirsiniz; \u201cg\u00f6\u011f\u00fc bir bina\u201d \u00fczerinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131z yere \u00e2deta bir tavan \u201cyapan\u201d ve orada kendisi ile yararland\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u0131\u015f\u0131klar ve al\u00e2metler koyand\u0131r ki denizin ve karan\u0131n karanl\u0131klar\u0131nda onlar vas\u0131tas\u0131 ile yolunuzu bulursunuz.\n\u201cSize suret veren ve suretlerinizi de g\u00fczel k\u0131lan\u201d da O\u2019dur. Canl\u0131 varl\u0131klar aras\u0131nda sureti \u00c2demo\u011flundan daha g\u00fczel hi\u00e7bir varl\u0131k yoktur. Nitekim Y\u00fcce Allah, \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cAndolsun Biz insan\u0131 en g\u00fczel suret ve \u00f6l\u00e7\u00fcde yaratt\u0131k.\u201d (et-Tin, 95\/4)\n\u00c2demo\u011flunun g\u00fczelli\u011fini, Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n ondaki hikmetinin kemalini g\u00f6rmek isteyen, onun azalar\u0131na tek tek baks\u0131n. Onun azalar\u0131ndan herhangi birisinin bulundu\u011fu yerden bir ba\u015fka yerde bulunmas\u0131 uygun d\u00fc\u015fer mi? Ayn\u0131 \u015fekilde kalplerinde birbirlerine kar\u015f\u0131 duyduklar\u0131 e\u011filime, sevgiye de baks\u0131n. Bunu Ademo\u011flunun d\u0131\u015f\u0131ndaki varl\u0131klarda g\u00f6rebilir mi? Yine Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n ona \u00f6zel olarak ihsan etti\u011fi ak\u0131l, iman, muhabbet ve marifet gibi en g\u00fczel surete gayet uygun d\u00fc\u015fen g\u00fczel ahl\u00e2ka da bak\u0131p bir d\u00fc\u015f\u00fcns\u00fcn.\n\u201ctemiz ve ho\u015f \u015feylerden sizi r\u0131z\u0131kland\u0131rand\u0131r.\u201d Bu her t\u00fcrl\u00fc yiyecek, i\u00e7ecek, evlenme, giyim, g\u00f6r\u00fclen ve i\u015fitilen ho\u015f \u015feyler ve bunlar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kalan Allah\u2019\u0131n kullar\u0131 i\u00e7in elde etmeyi kolayla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn g\u00fczel ve temiz \u015feyleri kapsam\u0131na al\u0131r. Y\u00fcce Allah bunlar\u0131n z\u0131dd\u0131 olan bedenlerine, kalplerine ve dinlerine zararl\u0131 olan k\u00f6t\u00fc ve zararl\u0131 \u015feyleri de onlara yasaklam\u0131\u015ft\u0131r. \u201c\u0130\u015fte\u201d b\u00fct\u00fcn i\u015fleri \u00e7ekip \u00e7eviren ve size bunca nimetleri ihsan eden \u201cRabbiniz Allah't\u0131r! \u00c2lemlerin Rabbi olan Allah\u2019\u0131n \u015fan\u0131 ne y\u00fccedir!\u201d B\u00fct\u00fcn \u00e2lemleri nimetleri ile besleyen, g\u00f6r\u00fcp g\u00f6zeten Rabbin hay\u0131r ve ihsan\u0131 ne kadar \u00e7ok, ne kadar b\u00fcy\u00fckt\u00fcr!"},{"id":5156,"sura":40,"from_aya":65,"to_aya":65,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"65. \u201cO, (sonsuz) hayat sahibidir.\u201d Tam ve k\u00e2mil hayat sahibidir. Bu, O\u2019nun semi\u2019, basar, kudret, ilim, kel\u00e2m ve buna benzer kem\u00e2l ve cel\u00e2l s\u0131fatlar\u0131 kabilinden olup kendileri olmaks\u0131z\u0131n hayat\u0131n tam anlam\u0131 ile varl\u0131\u011f\u0131ndan s\u00f6z edilemeyecek olan b\u00fct\u00fcn zat\u00ee s\u0131fatlar\u0131n\u0131 gerek k\u0131lan, tam ve k\u00e2mil bir hayatt\u0131r. \n\u201cO\u2019ndan ba\u015fka (hak) il\u00e2h yoktur.\u201d Yani O\u2019nun zat\u0131ndan ba\u015fka hakiki bir ilah yoktur, yegane mabud yaln\u0131z O\u2019dur. \u201cO halde dini O\u2019na halis k\u0131larak yaln\u0131z O\u2019na dua\/ibadet edin.\u201d Buradaki dua, hem ibadet \u015feklindeki duay\u0131, hem de Allah\u2019tan dilekte bulunma anlam\u0131ndaki duay\u0131 kapsar. Yani b\u00fct\u00fcn ibadet, dua ve amellerinizde yaln\u0131zca Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n r\u0131zas\u0131n\u0131 g\u00f6zetin. \u00c7\u00fcnk\u00fc -Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n \u015fu buyru\u011funda da oldu\u011fu gibi- ihl\u00e2s emredilmi\u015f bir husustur: \u201cHalbuki onlara ancak dini O\u2019na has k\u0131lan (ihl\u00e2s sahipleri) ve han\u00eefler olarak Allah'a ibadet etmeleri emrolunmu\u015ftu.\u201d (el-Beyyine, 98\/5) \u201c\u00c2lemlerin Rabbi olan Allah\u2019a hamdolsun.\u201d \u0130nsanlar\u0131n O\u2019nu dilleri ile zikretmeleri halinde oldu\u011fu gibi s\u00f6zl\u00fc b\u00fct\u00fcn hamdler, \u00f6vg\u00fcler ve sen\u00e2lar O\u2019nundur. \u0130badette oldu\u011fu gibi fiili b\u00fct\u00fcn hamdler, \u00f6vg\u00fcler ve sen\u00e2lar da O\u2019nundur. B\u00fct\u00fcn bunlar, yaln\u0131zca O\u2019na hast\u0131r, O\u2019nun bu konuda hi\u00e7bir orta\u011f\u0131 yoktur. \u00c7\u00fcnk\u00fc O\u2019nun b\u00fct\u00fcn s\u0131fatlar\u0131, fiilleri ve kullar\u0131 \u00fczerindeki nimeti kem\u00e2l derecesindedir. "},{"id":5157,"sura":40,"from_aya":66,"to_aya":68,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"66- De ki: \u201cRabbimden bana apa\u00e7\u0131k deliller gelince art\u0131k sizin, Allah\u2019tan ba\u015fka dua ettiklerinize ibadet etmem yasakland\u0131 ve \u00e2lemlerin Rabbine teslim olmam emredildi.\u201d\n67- Sizi topraktan, sonra nutfeden, sonra da alakadan yaratan, sonra sizi bebek olarak \u00e7\u0131karan, sonra r\u00fc\u015ft \u00e7a\u011f\u0131n\u0131za ermeniz, daha sonra da ihtiyar olman\u0131z i\u00e7in (sizi ya\u015fatan) O\u2019dur. Kiminiz ise bundan \u00f6nce \u00f6l\u00fcr. (B\u00fct\u00fcn bunlar) belirli bir ecele ula\u015fman\u0131z ve akl\u0131n\u0131z\u0131 kullan\u0131p d\u00fc\u015f\u00fcnmeniz i\u00e7indir.\n68- Ya\u015fatan ve \u00f6ld\u00fcren O\u2019dur. O, bir i\u015fin olmas\u0131n\u0131 h\u00fckmetti\u011fi zaman ona yaln\u0131z: \u201cOl\u201d der, o da hemen oluverir."},{"id":5158,"sura":40,"from_aya":66,"to_aya":66,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"66. Y\u00fcce Allah, ibadeti yaln\u0131zca Allah\u2019a halis k\u0131lma emrini, buna dair delilleri s\u00f6z konusu ettikten sonra O\u2019nun d\u0131\u015f\u0131ndaki varl\u0131klara yap\u0131lan ibadeti de a\u00e7\u0131k\u00e7a yasaklayarak \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \nEy Peygamber \u201cde ki: Rabbimden bana apa\u00e7\u0131k deliller gelince art\u0131k sizin, Allah\u2019tan ba\u015fka dua ettiklerinize ibadet etmem yasakland\u0131.\u201d O\u2019ndan ba\u015fka tap\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131z putlara, heykellere ve Allah\u2019tan ba\u015fka ibadet olunan b\u00fct\u00fcn varl\u0131klara ibadet etmem yasakland\u0131. \u00dcstelik benim bu tutumumda \u015f\u00fcphe yoktur. Aksine ben kesin kanaat ve basiret sahibiyim. Bundan dolay\u0131: \u201cRabbimden bana apa\u00e7\u0131k deliller gelince\u201d buyurmu\u015ftur. \n\u201cve\u201d kalbimle, dilimle ve azalar\u0131mla O\u2019na itaat etmek ve emrine teslimiyet g\u00f6sterip ba\u011flanmak suretiyle \u201c\u00e2lemlerin Rabbine teslim olmam emredildi.\u201d \nBu, kay\u0131ts\u0131z ve \u015farts\u0131z olarak en b\u00fcy\u00fck emirdir. Nitekim O\u2019ndan ba\u015fkas\u0131na ibadet etmek de kay\u0131ts\u0131z ve \u015farts\u0131z olarak en b\u00fcy\u00fck yasakt\u0131r. "},{"id":5159,"sura":40,"from_aya":67,"to_aya":67,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"67. Daha sonra Allah, yegane yarat\u0131c\u0131 oldu\u011funu, insanlar\u0131n yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 tek\u00e2m\u00fcl ettirenin kendisi oldu\u011funu belirterek uluhiyet tevhidini \u00f6zellikle vurgulamakta: Sizi tek ba\u015f\u0131na yaratan O oldu\u011fu i\u00e7in yaln\u0131zca O\u2019na ibadet etmelisiniz, demektedir: \n\u201cSizi topraktan\u201d bu sizin asl\u0131n\u0131z ve atan\u0131z olan Adem aleyhisselam\u2019\u0131 yaratmas\u0131 ile olmu\u015ftur. \u201csonra nutfeden\u201d bu da di\u011fer t\u00fcm insanlar\u0131n annesinin karn\u0131ndaki yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131n\u0131 anlatmaktad\u0131r. \nY\u00fcce Allah, yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n ba\u015f\u0131na dikkat \u00e7ekmekle geri kalan a\u015famalar olan alaka, bir \u00e7i\u011fnemlik et, kemikler, ondan sonra da ruhun \u00fcf\u00fcr\u00fclmesine dikkat \u00e7ekmektedir.\n\u201cSonra sizi bebek olarak \u00e7\u0131karan.\u201d \u0130\u015fte sizler, bu \u015fekilde il\u00e2h\u00ee yaratma dahilinde a\u015famadan a\u015famaya ge\u00e7ip durursunuz.\n\u201cSonra r\u00fc\u015ft\u201d ak\u0131l, beden, gizli ve a\u00e7\u0131k b\u00fct\u00fcn kuvvetler itibari ile g\u00fc\u00e7l\u00fc \u201c\u00e7a\u011f\u0131n\u0131za ermeniz, daha sonra da ihtiyar olman\u0131z i\u00e7in (sizi ya\u015fatan) O\u2019dur. Kiminiz ise bundan\u201d g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00e7a\u011fa eri\u015fmeden \u201c\u00f6nce \u00f6l\u00fcr.\u201d \nBu takdir edilen a\u015famalardan ge\u00e7meniz, \u00f6m\u00fcrlerinizin sona erece\u011fi \u201cbelirli bir ecele ula\u015fman\u0131z ve akl\u0131n\u0131z\u0131 kullan\u0131p\u201d \u015fu hallerinizi \u201cd\u00fc\u015f\u00fcnmeniz\u201d ve sizi bu a\u015famalardan ge\u00e7irenin mutlak kudret sahibi oldu\u011funu ve yaln\u0131zca Ona ibadet edilmesi gerekti\u011fini bilmeniz, sizin ise her a\u00e7\u0131dan eksik ve kusurlu oldu\u011funuzu anlaman\u0131z \u201ci\u00e7indir.\u201d"},{"id":5160,"sura":40,"from_aya":68,"to_aya":68,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"68. \u201cYa\u015fatan ve \u00f6ld\u00fcren O\u2019dur.\u201d Yani hayat veren ve \u00f6ld\u00fcren sadece O\u2019dur. \u0130ster bir sebebe ba\u011fl\u0131 olarak, ister sebepsiz olarak \u00f6len her bir can, ancak O\u2019nun izni dahilinde \u00f6l\u00fcr: \u201cUzun \u00f6m\u00fcrl\u00fc kimsenin \u00f6mr\u00fcn\u00fcn uzat\u0131lmas\u0131 da \u00f6mr\u00fcn\u00fcn eksiltilmesi de mutlaka bir kitaptad\u0131r. \u015e\u00fcphesiz ki bu, Allah\u2019a g\u00f6re pek kolayd\u0131r.\u201d (F\u00e2t\u0131r, 35\/11) \u201cO,\u201d k\u00fc\u00e7\u00fck ya da b\u00fcy\u00fck \u201cbir i\u015fin olmas\u0131na h\u00fckmetti\u011fi zaman ona yaln\u0131z: \u201cOl\u201d der, o da hemen oluverir.\u201d Bu konuda herhangi bir kar\u015f\u0131 koyma, reddedi\u015f veya emrin tekrarlanmas\u0131n\u0131 gerektiren hi\u00e7bir husus olmaz."},{"id":5161,"sura":40,"from_aya":69,"to_aya":76,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"69- Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda tart\u0131\u015fanlar\u0131 g\u00f6rmez misin nas\u0131l da d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar?\n70- Kitab\u0131 ve peygamberlerimizle birlikte g\u00f6nderdiklerimizi yalanlayanlar, yak\u0131nda bilecekler.\n71,72- O vakit onlar, boyunlar\u0131nda demir halkalar ve zincirler oldu\u011fu halde kaynar suya s\u00fcr\u00fcklenecekler; sonra da ate\u015fte yak\u0131lacaklard\u0131r.\n73,74- Sonra onlara \u015f\u00f6yle denilecek: \u201cHani, nerede Allah\u2019\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ortak ko\u015ftuklar\u0131n\u0131z?\u201d Onlar da: \u201cKaybolup gittiler. Bilakis, biz \u00f6nceden hi\u00e7bir \u015feye dua\/ibadet etmiyorduk\/etmiyormu\u015fuz\u201d diyecekler. \u0130\u015fte Allah k\u00e2firleri b\u00f6yle \u015fa\u015f\u0131rt\u0131r.\n75- \u201cBu (azap) yery\u00fcz\u00fcnde haks\u0131z yere \u015f\u0131marman\u0131z ve b\u00f6b\u00fcrlenmeniz sebebiyledir.\n76- Cehennem kap\u0131lar\u0131ndan orada ebedi kalmak \u00fczere girin. B\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayanlar\u0131n yeri ne k\u00f6t\u00fcd\u00fcr!"},{"id":5162,"sura":40,"from_aya":69,"to_aya":69,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"69. \u201cAllah\u2019\u0131n\u201d apa\u00e7\u0131k \u201c\u00e2yetleri hakk\u0131nda tart\u0131\u015fanlar\u0131 g\u00f6rmez misin?\u201d Onlar\u0131n bu \u00e7irkin hallerine hayret etmez misin? \u201cNas\u0131l da d\u00f6nd\u00fcr\u00fcl\u00fcyorlar?\u201d Nas\u0131l olup da bu \u00e2yetlerden ba\u015fka tarafa sap\u0131yorlar? Bu eksiksiz ve m\u00fckemmel a\u00e7\u0131klamalardan sonra nereye gidiyorlar? Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri ile \u00e7eli\u015fen apa\u00e7\u0131k ba\u015fka \u00e2yetler bulabiliyorlar m\u0131? Allah\u2019a andolsun ki hay\u0131r! O halde onlar hev\u00e2lar\u0131na uygun birtak\u0131m \u015f\u00fcpheler bulup bat\u0131llar\u0131 i\u00e7in bunlar\u0131 kullanarak h\u00fccuma kalk\u0131\u015f\u0131yorlar!"},{"id":5163,"sura":40,"from_aya":70,"to_aya":72,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"70. Onlar\u0131n, Allah\u2019tan kendilerine gelen Kitab\u2019\u0131 ve insanlar\u0131n en hay\u0131rl\u0131lar\u0131, en do\u011fru s\u00f6zl\u00fcleri ve en ak\u0131ll\u0131lar\u0131 olan peygamberleri ve Allah\u2019\u0131n onlarla g\u00f6nderdiklerini yalanlamak sureti ile se\u00e7tikleri ve tercih ettikleri yol ne kadar da k\u00f6t\u00fcd\u00fcr! \n\u201cyak\u0131nda bilecekler\u201d B\u00f6ylelerinin k\u0131zg\u0131n ate\u015ften ba\u015fka bir cezalar\u0131 olmaz. Bundan dolay\u0131 Y\u00fcce Allah onlar\u0131 ate\u015f azab\u0131 ile tehdit ederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \n71-72. \u201cO vakit onlar, boyunlar\u0131nda\u201d hareket etmelerine imk\u00e2n vermeyen \u201cdemir halkalar ve\u201d \u015feytanlar\u0131 ile birlikte kendilerine vurulacak \u201czincirler oldu\u011fu halde kaynar suya s\u00fcr\u00fcklenecekler.\u201d Bu kaynar su; kaynamas\u0131 ve harareti nihai dereceye varm\u0131\u015f k\u0131zg\u0131n sudur.\n\u201cSonra da ate\u015fte yak\u0131lacaklard\u0131r.\u201d O k\u0131zg\u0131n alevli ate\u015f, \u00fczerlerine tutu\u015fturularak daha da alevlenecek ve onlar orada yanacaklard\u0131r. Sonra da \u015firk ko\u015fmalar\u0131 ve yalan s\u00f6ylemelerinden \u00f6t\u00fcr\u00fc azarlanacaklard\u0131r:"},{"id":5164,"sura":40,"from_aya":73,"to_aya":74,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"73 - 74. \u201cSonra onlara \u015f\u00f6yle denilecek: \u201cHani, nerede Allah\u2019\u0131n yan\u0131 s\u0131ra ortak ko\u015ftuklar\u0131n\u0131z?\u201d Size bir fayda sa\u011flad\u0131lar m\u0131? Sizin \u00fczerinizden azab\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131 olsun hafifletebildiler mi? \n\u201cOnlar da: Kaybolup gittiler\u201d yoklar, burada de\u011filler; hem olsalar bile bizlere bir faydalar\u0131 olmaz. \nSonra da ibadetlerini ink\u00e2r ederek: \u201cBilakis, biz \u00f6nceden hi\u00e7bir \u015feye dua\/ibadet etmiyorduk\/etmiyormu\u015fuz.\u201d diyecekler. Bu s\u00f6zleri ile ba\u015fka varl\u0131klara tapt\u0131klar\u0131n\u0131 ink\u00e2r edecekleri ve bunun kendilerine fayda sa\u011flayaca\u011f\u0131n\u0131 zannederek b\u00f6yle diyecekleri ihtimal dahilindedir. \nDi\u011fer bir ihtimal ise -ki bu daha kuvvetlidir- \u015fudur: Onlar, bu s\u00f6zleri, daha \u00f6nce tap\u0131nd\u0131klar\u0131 varl\u0131klar\u0131n il\u00e2hl\u0131klar\u0131n\u0131n bat\u0131l\/bo\u015f oldu\u011funu ve ger\u00e7ekte Allah\u2019\u0131n hi\u00e7bir orta\u011f\u0131 bulunmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, il\u00e2h olma \u00f6zelli\u011fi bulunmayan varl\u0131klara ibadet etmekle sapm\u0131\u015f ve hata etmi\u015f olduklar\u0131n\u0131 itiraf etmek i\u00e7in s\u00f6yleyeceklerdir. (Tapt\u0131klar\u0131m\u0131z bir hi\u00e7mi\u015f! diyeceklerdir.) Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201c\u0130\u015fte Allah k\u00e2firleri b\u00f6yle \u015fa\u015f\u0131rt\u0131r\u201d buyru\u011fu da bu son manaya delildir. Yani onlar\u0131n d\u00fcnya hayat\u0131ndaki bu sap\u0131kl\u0131klar\u0131 herkes taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclen bir sap\u0131kl\u0131kt\u0131r. Hatta bizzat kendileri bile K\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde bu yapt\u0131klar\u0131n\u0131n bat\u0131l oldu\u011funu itiraf ve kabul edeceklerdir. O vakit Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n: \u201cAllah\u2019tan ba\u015fkas\u0131na dua\/ibadet edenler asl\u0131nda hi\u00e7bir \u015ferike\/orta\u011fa uymuyorlar. Onlar ancak zanna uyuyorlar.\u201d (Yunus, 10\/66) buyru\u011funun ne anlama geldi\u011fi onlar taraf\u0131ndan a\u00e7\u0131k\u00e7a anla\u015f\u0131lacakt\u0131r. Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n \u015fu buyruklar\u0131 da buna delildir: \u201cK\u0131yamet g\u00fcn\u00fcnde onlar sizin ortak ko\u015fman\u0131z\u0131 ink\u00e2r edeceklerdir.\u201d (F\u00e2t\u0131r, 35\/14); \u201cAllah\u2019tan ba\u015fka kendisine k\u0131yamete kadar cevap veremeyecek olan, \u00fcstelik kendilerine yapt\u0131klar\u0131 duadan da habersiz olan kimselere dua\/ibadet eden ki\u015fiden daha sap\u0131k kim olabilir?\u201d (el-Ahkaf, 46\/5) "},{"id":5165,"sura":40,"from_aya":75,"to_aya":75,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"75. Cehennem ehline \u015f\u00f6yle denilecektir: \u201cBu\u201d \u00fczerinizdeki \u00e7e\u015fit \u00e7e\u015fit azap \u201cyery\u00fcz\u00fcnde haks\u0131z yere \u015f\u0131marman\u0131z ve b\u00f6b\u00fcrlenmeniz sebebiyledir.\u201d Yani hem tutundu\u011funuz bat\u0131l sebebiyle hem de peygamberlerin getirdi\u011fi ilimlere muhalefet etti\u011finiz ilimler sebebiyle \u015f\u0131mar\u0131yordunuz.\nHaks\u0131zl\u0131k, sald\u0131rganl\u0131k, zul\u00fcm ve isyan i\u00e7inde Allah\u2019\u0131n kullar\u0131na kar\u015f\u0131 b\u00f6b\u00fcrleniyordunuz. Nitekim Y\u00fcce Allah, bu surenin sonlar\u0131nda \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r: \u201cPeygamberleri onlara apa\u00e7\u0131k deliller getirdiklerinde onlar yanlar\u0131ndaki ilim ile \u015f\u0131mard\u0131lar.\u201d (el-M\u00fcmin, 40\/83)\nYine Karun\u2019un kavmi de ona \u015f\u00f6yle demi\u015fti: \u201c\u015e\u0131marma; \u00e7\u00fcnk\u00fc Allah \u015f\u0131maranlar\u0131 sevmez.\u201d (el-Kasas, 28\/76)\nBu (\u015f\u0131marma), cezaland\u0131r\u0131lmay\u0131 gerektiren ve yerilen bir sevinmedir. \u00d6v\u00fclen ve Y\u00fcce Allah\u2019\u0131n hakk\u0131nda \u015f\u00f6yle buyurdu\u011fu sevinme ise b\u00f6yle de\u011fildir: \u201cDe ki: Allah\u2019\u0131n l\u00fctfu ve rahmeti ile i\u015fte yaln\u0131z bunlar ile sevinsinler.\u201d (Yunus, 10\/58) Zira bu, faydal\u0131 ilim ve salih amel dolay\u0131s\u0131 ile sevinmektir."},{"id":5166,"sura":40,"from_aya":76,"to_aya":76,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"76. \u201cCehennem kap\u0131lar\u0131ndan\u201d herkes ameline uygun olarak onun bir tabakas\u0131na \u201corada ebedi kalmak \u00fczere\u201d ebediyen oradan \u00e7\u0131kar\u0131lmamak \u00fczere \u201cgirin. B\u00fcy\u00fckl\u00fck taslayanlar\u0131n yeri ne k\u00f6t\u00fcd\u00fcr!\u201d Onlar orada horlanacak, rezil edilecek, hapsedilecek ve azaba u\u011frayacaklard\u0131r. Onun a\u015f\u0131r\u0131 s\u0131ca\u011f\u0131 ile zemherir so\u011fu\u011fu aras\u0131nda gidip geleceklerdir."},{"id":5167,"sura":40,"from_aya":77,"to_aya":77,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"77- O halde sen sabret! \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah\u2019\u0131n vaadi hakt\u0131r. Onlar\u0131 tehdit etti\u011fimiz \u015feylerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 sana g\u00f6stersek de yahut (bundan \u00f6nce) senin ruhunu alsak da elbet onlar, bize d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceklerdir. "},{"id":5168,"sura":40,"from_aya":77,"to_aya":77,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"77. Yani ey peygamber! Kavmini davette ve onlardan g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn eziyetlere katlanma konusunda \u201csabret!\u201d Daha \u00e7ok sabretmek i\u00e7in iman\u0131ndan g\u00fc\u00e7 al. \n\u201c\u00c7\u00fcnk\u00fc Allah\u2019\u0131n vaadi hakt\u0131r.\u201d O, dinine yard\u0131m edecek, onu y\u00fcceltecek, d\u00fcnya ve \u00e2hirette peygamberlerini de zafere kavu\u015fturacakt\u0131r. Ayn\u0131 \u015fekilde bu hususta sab\u0131r i\u00e7in d\u00fcnya ve \u00e2hirette d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n cezaland\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 bilgisinden de g\u00fc\u00e7 al! Zira \u201cOnlar\u0131 tehdit etti\u011fimiz \u015feylerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131\u201d d\u00fcnyada \u201csana g\u00f6stersek\u201d bunu g\u00f6rm\u00fc\u015f olacaks\u0131n. \u201cyahut (bundan \u00f6nce)\u201d onlar\u0131 cezaland\u0131rmadan \u00f6nce \u201csenin ruhunu alsak da elbet onlar, bize d\u00f6nd\u00fcr\u00fcleceklerdir.\u201d Biz de onlara amellerinin kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 verecek ve onlar\u0131 cezaland\u0131raca\u011f\u0131z: \u201cSak\u0131n Allah\u2019\u0131 o zalimlerin i\u015flediklerinden habersiz sanma!\u201d (\u0130brahim, 14\/42)"},{"id":5169,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u062a\u0645\u0647\u064a\u062f \u0644\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"Daha sonra Y\u00fcce Allah, di\u011fer peygamber karde\u015flerini s\u00f6z konusu ederek onu teselli etmekte ve onun sabr\u0131n\u0131 art\u0131rmak \u00fczere \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:"},{"id":5170,"sura":40,"from_aya":78,"to_aya":78,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"78- Andolsun biz senden \u00f6nce de peygamberler g\u00f6nderdik. Onlardan kiminin k\u0131ssalar\u0131n\u0131 sana anlatt\u0131k, kiminin k\u0131ssalar\u0131n\u0131 da anlatmad\u0131k. Allah\u2019\u0131n izni olmad\u0131k\u00e7a hi\u00e7bir peygamberin (kendili\u011finden) bir \u00e2yet\/mucize getirmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Allah\u2019\u0131n emri geldi\u011finde hak ile h\u00fckmedilir ve bat\u0131la sapanlar da orac\u0131kta h\u00fcsrana u\u011frarlar."},{"id":5171,"sura":40,"from_aya":78,"to_aya":78,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"78. \u201cAndolsun Biz senden \u00f6nce de\u201d kavimlerini davet eden, onlar\u0131n eziyetlerine sabreden pek \u00e7ok \u201cpeygamberler g\u00f6nderdik. Onlardan kiminin k\u0131ssalar\u0131n\u0131\u201d onlara dair haberleri \u201csana anlatt\u0131k. Kiminin k\u0131ssalar\u0131n\u0131 da anlatmad\u0131k.\u201d B\u00fct\u00fcn bu peygamberler Bizim taraf\u0131m\u0131zdan y\u00f6nlendirilirdi. Onlar\u0131n elinde hi\u00e7bir yetki yoktu.\n\u201cAllah\u2019\u0131n izni\u201d yani O\u2019nun me\u015f\u00eeeti ve emri ile \u201colmad\u0131k\u00e7a\u201d onlar\u0131n i\u00e7inden \u201chi\u00e7bir peygamberin (kendili\u011finden)\u201d ister nakli ister akl\u00ee olsun \u201cbir \u00e2yet\/mucize getirmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir.\u201d \nBu y\u00fczden peygamberlere birtak\u0131m ayet ve mucizeler getirmelerini teklif edenlerin bu yapt\u0131klar\u0131, bir zul\u00fcmd\u00fcr, i\u015fi yoku\u015fa s\u00fcrmektir. Y\u00fcce Allah, o peygamberleri do\u011fruluklar\u0131na ve getirdiklerinin s\u0131hhatine delil te\u015fkil eden pek \u00e7ok \u00e2yet (belge ve mucize) ile desteklemesine ra\u011fmen onlar\u0131 yalanlamaya kalk\u0131\u015fmakt\u0131r.\n\u201cAllah\u2019\u0131n\u201d peygamberler ile onlar\u0131n d\u00fc\u015fmanlar\u0131n\u0131n aras\u0131n\u0131 ay\u0131rmak, peygamberlere zafer verme \u015feklindeki \u201cemri geldi\u011finde\u201d onlar\u0131n aras\u0131nda \u201chak ile\u201d yerli yerince, olmas\u0131 gereken \u015fekilde \u201ch\u00fckmedilir.\u201d Peygamberler ve onlara uyanlar kurtar\u0131l\u0131r ve inkarc\u0131lar da hel\u00e2k edilir. \nBundan dolay\u0131 Allah: \u201cve bat\u0131la sapanlar da orac\u0131kta h\u00fcsrana u\u011frarlar\u201d buyurmaktad\u0131r. Yani hem kendileri bat\u0131l, hem getirdikleri ilim ve amel bat\u0131l, hem  de gaye ve maksatlar\u0131 bat\u0131l olan kimseler, s\u00f6z\u00fc ge\u00e7en il\u00e2h\u00ee h\u00fckm\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fmesi s\u0131ras\u0131nda h\u00fcsrana u\u011frarlar.\nO y\u00fczden bu muhataplar da bat\u0131llar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmekten sak\u0131nmal\u0131d\u0131r. Aksi takdirde \u00f6ncekilerin h\u00fcsrana u\u011frad\u0131\u011f\u0131 gibi bunlar da h\u00fcsrana u\u011frarlar. Zira bunlar onlardan hay\u0131rl\u0131 de\u011fildirler ve il\u00e2h\u00ee kitaplarda kendilerine kurtulacaklar\u0131na dair bir beraat da verilmemi\u015ftir."},{"id":5172,"sura":40,"from_aya":79,"to_aya":81,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"79- Ehli hayvanlar\u0131 sizin i\u00e7in yaratan Allah\u2019t\u0131r. Onlardan baz\u0131s\u0131na binersiniz, baz\u0131s\u0131n\u0131 da yersiniz.\n80- Onlarda sizin i\u00e7in (daha pek \u00e7ok) faydalar vard\u0131r. G\u00f6n\u00fcllerinizdeki arzuya da onlar\u0131n \u00fczerine (binerek) ula\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z. Hem onlar\u0131n \u00fczerinde, hem de gemilerin \u00fczerinde ta\u015f\u0131n\u0131rs\u0131n\u0131z.\n81- O, size delillerini g\u00f6steriyor. \u015eimdi Allah\u2019\u0131n delillerinden hangisini ink\u00e2r edebilirsiniz ki?"},{"id":5173,"sura":40,"from_aya":79,"to_aya":80,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"79-80. Y\u00fcce Allah, kullar\u0131 i\u00e7in pek \u00e7ok menfaatler bulunan ehli hayvanlar\u0131 yaratm\u0131\u015f oldu\u011funu bildirerek onlara l\u00fctufta bulundu\u011funu hat\u0131rlat\u0131yor. Bu faydalardan baz\u0131lar\u0131: \nS\u0131rtlar\u0131na binmek ve y\u00fck ta\u015f\u0131mak;\nEtlerinden yemek, s\u00fctlerinden i\u00e7mek;\nY\u00fcnlerinden, k\u0131llar\u0131ndan ve t\u00fcylerinden yap\u0131lan e\u015fyalar vas\u0131tas\u0131 ile \u0131s\u0131nmak, bunlardan \u00e7e\u015fitli alet ve e\u015fya yap\u0131m\u0131nda yararlanmak; ve benzeri daha bir\u00e7ok menfaatler\u2026\n\u201cG\u00f6n\u00fcllerinizdeki\u201d uzak yerlere ula\u015fma, bunun sonucunda ve oradaki ahali ile bir araya gelme sureti ile sevinme \u015feklindeki \u201carzuya da onlar\u0131n \u00fczerine (binerek) ula\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z. Hem onlar\u0131n \u00fczerinde, hem de gemilerin \u00fczerinde ta\u015f\u0131n\u0131rs\u0131n\u0131z.\u201d \nYani Allah, hem karadaki y\u00fck ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 binekler, hem de denizdeki gemiler \u00fczerinde ta\u015f\u0131nman\u0131z\u0131 sa\u011flam\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar\u0131 size amade k\u0131lan ve bunlardan tam anlam\u0131 ile yararlanmak i\u00e7in gerekli sebepleri haz\u0131rlayan Allah\u2019t\u0131r."},{"id":5174,"sura":40,"from_aya":81,"to_aya":81,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"81. \u201cO, size delillerini\u201d vahdaniyetine, isim ve s\u0131fatlar\u0131na del\u00e2let eden belgeleri \u201cg\u00f6steriyor.\u201d Bu da O\u2019nun en b\u00fcy\u00fck nimetlerindendir. \u00c7\u00fcnk\u00fc O, kullar\u0131n\u0131 onlar\u0131n kendi nefislerindeki delillerine de d\u0131\u015f d\u00fcnyadaki delilerine de g\u00f6z kama\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 nimetlerine de tan\u0131k etmi\u015f, kendisini bilip tan\u0131malar\u0131, O\u2019ma \u015f\u00fckretmeleri ve O\u2019nu anmalar\u0131 i\u00e7in bu nimetlerini onlara tek tek saym\u0131\u015ft\u0131r.\n\u201c\u015eimdi Allah\u2019\u0131n delillerinden hangisini ink\u00e2r edebilirsiniz ki?\u201d Allah\u2019\u0131n bu delillerinden hangisini itiraf etmezsiniz? Sizler de kesinlikle biliyorsunuz ki b\u00fct\u00fcn bu deliller ve nimetler O\u2019ndand\u0131r. O halde bunlar\u0131 ink\u00e2r etmeye, bunlara itiraz etmeye imkan yoktur. Aksine bu, ak\u0131ll\u0131 kimselerin O\u2019na itaat u\u011frunda, O\u2019na hizmet yolunda ve yaln\u0131z O\u2019na ba\u011flanmak \u00fczere b\u00fct\u00fcn gayret ve \u00e7aba harcamalar\u0131n\u0131 gerektirmektedir."},{"id":5175,"sura":40,"from_aya":82,"to_aya":85,"type":"\u0627\u0644\u0645\u0642\u0637\u0639","text":"82- Yery\u00fcz\u00fcnde gezip de kendilerinden \u00f6ncekilerin \u00e2k\u0131betinin nas\u0131l oldu\u011funa bakmazlar m\u0131? Onlar, bunlardan daha \u00e7ok, g\u00fc\u00e7 ve yery\u00fcz\u00fcndeki eserleri itibari ile de daha \u00fcst\u00fcn idiler. Ama kazand\u0131klar\u0131 \u015feyler onlara bir fayda sa\u011flamad\u0131.\n83- Peygamberleri onlara apa\u00e7\u0131k deliller getirdiklerinde onlar, yanlar\u0131ndaki ilim ile \u015f\u0131mard\u0131lar ve sonunda alay etmekte olduklar\u0131 (azap) onlar\u0131 ku\u015fat\u0131verdi. \n84- Onlar azab\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerinde: \u201c(\u0130lah olarak) yaln\u0131zca Allah\u2019a iman ettik ve O\u2019na ortak ko\u015fmakta oldu\u011fumuz \u015feyleri de ink\u00e2r ettik\u201d dediler.\n85- Ama azab\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerinde imanlar\u0131n\u0131n onlara bir faydas\u0131 olmad\u0131. Zira Allah\u2019\u0131n kullar\u0131 hakk\u0131nda ge\u00e7erli olan s\u00fcnneti\/kanunu budur. B\u00f6ylece k\u00e2firler orac\u0131kta h\u00fcsrana u\u011frad\u0131lar."},{"id":5176,"sura":40,"from_aya":82,"to_aya":82,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"82. Y\u00fcce Allah, peygamberlerini yalanlayanlar\u0131, yery\u00fcz\u00fcnde hem bedenleri hem de kalpleri ile dola\u015fmaya ve ilim adamlar\u0131na soru sormaya te\u015fvik etmektedir:\n\u201cYery\u00fcz\u00fcnde gezip de\u201d gaflet ve ihmal bak\u0131\u015f\u0131 ile de\u011fil de d\u00fc\u015f\u00fcnerek ve ibret alarak \u201ckendilerinden \u00f6ncekilerin\u201d \u00c2d, Sem\u00fbd ve benzeri ge\u00e7mi\u015f \u00fcmmetlerin \u201c\u00e2k\u0131betinin nas\u0131l oldu\u011funa bakmazlar m\u0131?\u201d \n\u201cOnlar\u201d \u00f6nceki \u00fcmmetler, \u201cbunlardan\u201d malca \u201cdaha \u00e7ok, g\u00fc\u00e7 ve yery\u00fcz\u00fcndeki\u201d sa\u011flam binalar, g\u00e2yet g\u00fczel bah\u00e7eler ve pek \u00e7ok ekinler kabilinden \u201ceserleri itibari ile daha \u00fcst\u00fcn idiler. Ama\u201d Allah\u2019\u0131n azap emri onlara geldi\u011finde \u201ckazand\u0131klar\u0131 \u015feyler onlara bir fayda sa\u011flamad\u0131.\u201d G\u00fc\u00e7lerinin kendilerine faydas\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 gibi, mallar\u0131n\u0131 da fidye vererek kurtulamad\u0131lar. Kalelerine de s\u0131\u011f\u0131n\u0131p korunamad\u0131lar.\nDaha sonra Y\u00fcce Allah onlar\u0131n pek b\u00fcy\u00fck olan su\u00e7lar\u0131n\u0131 s\u00f6z konusu ederek \u015f\u00f6yle buyurmaktad\u0131r:"},{"id":5177,"sura":40,"from_aya":83,"to_aya":83,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"83. \u201cPeygamberleri onlara apa\u00e7\u0131k deliller\u201d il\u00e2h\u00ee kitaplar, muazzam ve ola\u011fan\u00fcst\u00fc mucizeler, sap\u0131kl\u0131ktan hid\u00e2yete, bat\u0131ldan hakka ileten apa\u00e7\u0131k ve faydal\u0131 bilgiler \u201cgetirdiklerinde onlar, yanlar\u0131ndaki\u201d peygamberlerin dini ile \u00e7eli\u015fen \u201cilim ile \u015f\u0131mard\u0131lar.\u201d\nOnlar\u0131n bu ilimler dolay\u0131s\u0131 ile \u015f\u0131marmalar\u0131, bu ilimleri ileri derecede be\u011fendiklerine, bunlara g\u00fcvenip s\u0131ms\u0131k\u0131 sar\u0131ld\u0131klar\u0131na, peygamberlerin getirdikleri hakka ise d\u00fc\u015fmanl\u0131k ederek kendi bat\u0131llar\u0131n\u0131 hak olarak ileri s\u00fcrd\u00fcklerine delildir. \nBu, kendileri ile peygamberlerin getirdiklerine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lan b\u00fct\u00fcn ilimler hakk\u0131nda ge\u00e7erlidir. Bu t\u00fcr ilimler aras\u0131nda bu kapsama girmeye en lay\u0131k olanlar ise kendisi vas\u0131tas\u0131 ile pek \u00e7ok Kur\u2019\u00e2n\u00ee \u00e2yetlerin reddedildi\u011fi, Kur\u2019\u00e2n\u2019\u0131n kalplerdeki k\u0131ymetinin azalt\u0131ld\u0131\u011f\u0131, kat\u2019\u00ee ve yakin\u00ee delillerinin, yak\u00een diye bir \u015fey ifade etmeyen lafz\u00ee delillere d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, ak\u0131ls\u0131zlar\u0131n ve bat\u0131l ehlinin ak\u0131llar\u0131n\u0131n \u00e2yetlerin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7irildi\u011fi Yunan kaynakl\u0131 felsefe ve mant\u0131k ilimleridir. Bu ise Allah\u2019\u0131n \u00e2yetleri hakk\u0131nda bat\u0131la meyletmenin, onlara kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kman\u0131n ve onlarla z\u0131tla\u015fman\u0131n en a\u00e7\u0131k \u015fekillerindendir. Allah yard\u0131mc\u0131m\u0131z olsun.\n\u201csonunda alay etmekte olduklar\u0131\u201d azap \u201conlar\u0131 ku\u015fat\u0131verdi.\u201d \u00dczerlerine indi ve onlar\u0131 \u00e7epe\u00e7evre sard\u0131. "},{"id":5178,"sura":40,"from_aya":84,"to_aya":84,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"84. \u201cOnlar azab\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerinde\u201d itiraf ve kabul\u00fcn kendilerine fayda vermeyece\u011fi bir vakitte itirafta bulunarak: \u201c(\u0130lah olarak) yaln\u0131zca Allah\u2019a iman ettik ve O\u2019na ortak ko\u015fmakta oldu\u011fumuz \u015feyleri\u201d putlar\u0131 ve heykelleri \u201cde ink\u00e2r ettik\u201d ve peygamberlerin getirdiklerine ayk\u0131r\u0131 olan ilim ya da amel kabilinden her bir \u015feyden uzakla\u015ft\u0131k \u201cdediler.\u201d "},{"id":5179,"sura":40,"from_aya":85,"to_aya":85,"type":"\u062a\u0641\u0633\u064a\u0631 \u0622\u064a\u0629","text":"85. \u201cAma azab\u0131m\u0131z\u0131 g\u00f6rd\u00fcklerinde\u201d o hal i\u00e7inde \u201cimanlar\u0131n\u0131n onlara bir faydas\u0131 olmad\u0131. Zira Allah\u2019\u0131n kullar\u0131 hakk\u0131nda ge\u00e7erli olan s\u00fcnneti\/kanunu budur\u201d Yani inkarc\u0131lar, \u00fczerlerine Allah\u2019\u0131n azab\u0131 ve cezas\u0131 indi\u011fi takdirde iman edecek olurlarsa onlar\u0131n bu imanlar\u0131, ge\u00e7erli bir iman de\u011fildir ve onlar\u0131 azabtan kurtarmaz. \n\u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00f6yle bir iman, mecburiyet halindeki bir imand\u0131r. Yan, onlar \u00e7aresizlikten iman etmi\u015flerdir. Ayr\u0131ca bu, g\u00f6zle g\u00f6rd\u00fckten sora yap\u0131lm\u0131\u015f bir imand\u0131r.\nKi\u015fiyi kurtaracak olan iman ise ihtiyar\u00ee\/isteyerek ve g\u00f6rmeden yap\u0131lan imand\u0131r ki bu da azab\u0131n belirtilerinin g\u00f6r\u00fclmesinden \u00f6nce olur.\n\u201cB\u00f6ylece k\u00e2firler orac\u0131kta h\u00fcsrana u\u011frad\u0131lar.\u201d Hel\u00e2k olduklar\u0131 ve azab\u0131 tatt\u0131klar\u0131 vakit, dinlerini, d\u00fcnyalar\u0131n\u0131 ve \u00e2hiretlerini kaybettiler.\nYaln\u0131zca bu d\u00fcnyadaki h\u00fcsranla kalmayacaklar; aksine \u00e7etin azap i\u00e7inde onlar\u0131 bedbaht k\u0131lacak ve orada ebedi kalmalara\u0131na yol a\u00e7acak bir h\u00fcsran da onlar i\u00e7in ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r."},{"id":5180,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u062e\u0627\u062a\u0645\u0629 \u0627\u0644\u0633\u0648\u0631\u0629","text":"\u011e\u00e2fir\/M\u00fc\u2019min S\u00fbresi\u2019nin tefsiri burada sona ermektedir.\nBu, kendi g\u00fc\u00e7 ve imk\u00e2n\u0131m\u0131zla Allah\u2019\u0131n l\u00fctfu ve yard\u0131m\u0131 iledir. Bundan dolay\u0131 Allah\u2019a hamdolsun, \u015f\u00fck\u00fcr ve \u00f6vg\u00fcler yaln\u0131z O\u2019nad\u0131r."},{"id":5181,"sura":40,"from_aya":0,"to_aya":0,"type":"\u0646\u062c\u0648\u0645","text":"***"}]}